Yaşlı bireylerin erişkin bağışıklama hakkındaki bilgi, farkındalık ve güncel aşılanma durumları; bir eğitim ve araştırma hastanesi örneği
Knowledge, awareness and current vaccination status of elderly individuals about adult immunization; an example of training and research hospital
- Tez No: 990226
- Danışmanlar: DOÇ. DR. BERNA ERDOĞMUŞ MERGEN
- Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
- Konular: Aile Hekimliği, Family Medicine
- Anahtar Kelimeler: 65 yaş ve üzeri, erişkin bağışıklama, kronik hastalık, sosyodemografik faktörler, Age 65 and over, adult immunization, chronic disease, sociodemographic factors
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: İzmir Katip Çelebi Üniversitesi
- Enstitü: İzmir Atatürk Eğitim ve Araştırma Hastanesi
- Ana Bilim Dalı: Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Amaç: Bu çalışmada, 65 yaş ve üzeri bireylerin bazı sosyodemografik özelliklerinin incelenerek erişkin dönem aşılanma durumlarınınve aşı yaptırmama nedenlerinin belirlenmesi amaçlanmıştır. Yöntem: Bu çalışma tek merkezli, kesitsel tanımlayıcı nitelikte bir çalışma olarak planlandı. Çalışmanın örneklemi İzmir Kâtip Çelebi Üniversitesi Atatürk Eğitim ve Araştırma Hastanesi Aile Hekimliği ve Dahiliye polikliniklerine herhangi bir nedenle başvuran 65 yaş ve üzeri 423 katılımcıdan oluşmaktadır. Katılımcılara sosyodemografik özellikleri, kronik hastalık durumu, aşı bilgisi, aşı yaptırma durumları ve aşı yaptırmama nedenlerinin yer aldığı 19 soruluk anket formu uygulandı. Verilerin analizinde SPSS 22.0 paket programı kullanıldı. P değerinin <0,05 olduğu durumlar istatistiksel olarak anlamlı kabul edildi. Bulgular: Yaş ortalaması 70,8±4,7 yıl olan katılımcıların 219'u (%51,8) erkek, 204'ü (%48,2) kadındır. Katılımcılardan 387'sinin (%91,5) en az bir kronik hastalığa sahip olduğu saptandı. En sık görülen hastalıklar hipertansiyon (%53,9), diyabet (%39,7) ve kalp hastalıkları (%25,7) idi. COVID-19 aşısı, katılımcılar tarafından en çok bilinen (%88,9) ve yaptırılan (%95,3) aşı olarak saptandı.Mevsimsel grip aşısı (influenza) aşısı hakkında bilgi sahibi olma oranı %68,1 iken, yaptırma oranı %35,2 olarak saptandı. Zatürre (pnömokok) aşısı hakkında bilgi sahibi olma oranı %48,5 iken, yaptırma oranı %17,0 olarak saptandı. Eğitim ve gelir düzeyi arttıkça, özellikle zatürre, menenjit ve zona aşıları hakkında bilgi sahibi olma ve olumlu tutumların arttığı saptandı. Katılımcıların %63,7'sinin aşı yaptırma önerisini hekimlerden aldığı, özellikle aile hekimlerinin yönlendirmesinin (%45,7) aşılama kararında belirleyici olduğu tespit edildi. Sonuçlar: 65 yaş ve üzeri bireylerde erişkin bağışıklama oranları yeterli düzeyde değildir. Eğitim ve gelir düzeyi, aşı bilgisi ve tutumunu etkilerken, hekim önerisi ve kişisel risk algısı aşılama davranışını şekillendiren önemli faktörlerdir. Erişkin bağışıklama programlarının güçlendirilmesi, hekimlerin bilgilendirme rolünün artırılması ve hedeflenmiş farkındalık çalışmalarının yapılması gerekmektedir.
Özet (Çeviri)
Aim: This study aimed to determine adult vaccination status and the reasons for not being vaccinated by examining selected sociodemographic characteristics of individuals aged 65 years and over. Methods: This study was designed as a single-center, cross-sectional, descriptive study. The study sample consisted of 423 participants aged 65 years and over who presented for any reason to the Family Medicine and Internal Medicine outpatient clinics of İzmir Kâtip Çelebi University Atatürk Training and Research Hospital. A 19-item questionnaire was administered, covering sociodemographic characteristics, chronic disease status, vaccination knowledge, vaccination status, and reasons for not being vaccinated. Data were analyzed using the SPSS 22.0 statistical package. A p-value of <0.05 was considered statistically significant. Results: The mean age of the participants was 70.8 ± 4.7 years; 219 (51.8%) were male and 204 (48.2%) were female. It was determined that 387 (91.5%) participants had at least one chronic disease. The most common conditions were hypertension (53.9%), diabetes mellitus (39.7%), and heart disease (25.7%). The COVID-19 vaccine was the most widely known (88.9%) and the most frequently administered vaccine (95.3%). Knowledge of the seasonal influenza vaccine was reported by 68.1% of participants, while the vaccination rate was 35.2%. Knowledge of the pneumococcal vaccine was 48.5%, whereas the vaccination rate was 17.0%. Increasing levels of education and income were associated with higher knowledge levels and more positive attitudes, particularly toward pneumococcal, meningococcal, and herpes zoster vaccines. Overall, 63.7% of participants reported receiving vaccination advice from physicians, and guidance from family physicians (45.7%) played a decisive role in vaccination decisions. Conclusion: Adult vaccination rates remain inadequate among individuals aged 65 years and over. Education and income levels influence vaccine knowledge and attitudes, while physician recommendations and personal risk perception are key factors shaping vaccination behavior. Strengthening adult immunization programs, enhancing physicians' roles in patient education, and implementing targeted awareness campaigns are necessary.
Benzer Tezler
- 3. basamak bir hastanede Aile Hekimliği Polikliniğine başvuran 65 yaş ve üzeri hastalarda erişkin aşılanma oranları ve bilgi düzeyi değerlendirmesi: Van ili örneği
Evaluation of adult vaccination rates and knowledge levels among individuals aged 65 years and older admitted to a family medicine outpatient clinic in a tertiary care hospital: The case of Van province
MUHAMMED TURAN
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2026
Aile HekimliğiVan Yüzüncü Yıl ÜniversitesiAile Hekimliği Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ ADEM YAĞAN
- Ayaktan hasta olarak sağlık hizmeti için başvuran kişilerin influenza aşısı hakkındaki bilgi durumu ve aşı olma konusundaki yaklaşımını değerlendirmeyi amaçlayan bir anket çalışması
A survey study that aimed to assess the information status about influenza vaccine and approach to being vaccinated by the output patients for health service
SAMET GÜMÜŞER
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2020
Aile HekimliğiSağlık Bilimleri ÜniversitesiAile Hekimliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. SADIK SAMİ HATİPOĞLU
- Türkiye'de serebral hareket bozukluklarının etiyolojisi epidemiyolojisi ve bazı klinik özellikleri
Başlık çevirisi yok
AŞER BENSUSAN
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
1986
Çocuk Sağlığı ve Hastalıklarıİstanbul ÜniversitesiÇocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
- Sivas yöresinde 0-24 aylık çocuğu olan annelerin çocuklarını anne sütü ile beslemelerine ilişkin bilgi ve uygulamaları
Başlık çevirisi yok
FİRDEVS ERDEMİR
Yüksek Lisans
Türkçe
1985
HemşirelikCumhuriyet ÜniversitesiHemşirelik Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. MELİHA ATALAY
- Çiğit ve ayçiçek yağlarının doğal antioksidan içerikleri ile bu yağların stabilitelerinin arttırılmaları üzerinde araştırmalar
Başlık çevirisi yok
ALİ KEMAL YALNIZ
Doktora
Türkçe
1985
Gıda MühendisliğiEge ÜniversitesiGıda Mühendisliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MAHİR ÇOLAKO¦LU