Dijital destekli öz düzenleme psikoeğitim programının özel yetenekli öğrencilerde öz düzenleme ve üstbiliş becerilerine etkisinin incelenmesi
An investigation of the effect of the digital-supported self-regulation psychoeducation program on self-regulation and metacognitive skills in gifted students
- Tez No: 973959
- Danışmanlar: DOÇ. DR. ZÖHRE KAYA
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Eğitim ve Öğretim, Psikoloji, Education and Training, Psychology
- Anahtar Kelimeler: Öz düzenleme becerisi, Özel yetenekliler eğitimi, Üstbiliş, Self-regulation skill, Gifted education, Metacognitive
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi
- Enstitü: Eğitim Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Rehberlik ve Psikolojik Danışmanlık Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu araştırmanın amacı, Bandura'nın Sosyal Bilişsel Öğrenme Kuramı ve Borkowski'nin Süreç Odaklı Üstbiliş Modeli temel alınarak geliştirilen dijital destekli öz düzenleme psikoeğitim programının, özel yetenekli öğrencilerin öz düzenleme ve üstbiliş becerilerine etkisinin incelemesidir. Karma araştırma yönteminin açıklayıcı sıralı deseniyle yürütülen çalışmanın ilk aşamasında, özel yetenekli öğrencilerin mevcut durumları doküman analizi yöntemiyle değerlendirilmiştir. Elde edilen bulgular, alan yazınla birleştirilerek 10 oturumluk bir psikoeğitim programı geliştirilmiştir. Araştırmanın ikinci aşamasında, yarı deneysel yöntem çerçevesinde dört gruplu Solomon deseni kullanılmıştır. Katılımcılar, iki ayrı ilçedeki bilim ve sanat merkezlerine devam eden 54 ortaokul öğrencisinden oluşmaktadır. Deney gruplarına dijital destekli psikoeğitim programı uygulanırken, kontrol gruplarıyla drama, akıl oyunları ve yaratıcı yazarlık etkinlikleri gerçekleştirilmiştir. Araştırmanın nicel boyutunda veriler, öz düzenleme ve üstbiliş becerilerini ölçen ölçekler aracılığıyla ön test, son test ve izleme testleri şeklinde toplanmıştır. İlgili verilerin analizi SPSS 26 paket programı aracılığıyla test edilmiştir. Bu kapsamda veriler, parametrik testlerden bağımsız örneklem t testi ile birlikte 2×3 ve 4×2 düzeylerinde karma varyans analizleriyle test edilmiştir. Araştırmanın nitel boyutunda, deney gruplarındaki katılımcılar ve bu katılımcıların ebeveynleriyle yarı yapılandırılmış görüşmeler yapılmış, ilgili veriler MAXQDA 24 paket programı aracılığıyla içerik analiziyle çözümlenmiştir. Bulgular, deney gruplarının son test puanlarının hem kendi gruplarının ön test puanlarına hem de kontrol gruplarının son test puanlarına göre anlamlı düzeyde arttığını ve bu artışın izleme testleriyle de korunduğunu göstermiştir. Nitel veriler ise, nicel bulgularla tutarlılık göstererek programın etkisinin sürdürülebilirliğini ortaya koymuştur. Sonuçlar, genel olarak geliştirilen dijital destekli psikoeğitim programının, özel yetenekli öğrencilerin öz düzenleme ve üstbiliş düzeylerini artırmada ve zamanla etkililiğini korumada etkili olduğunu göstermiştir.
Özet (Çeviri)
The aim of this study is to examine the effects of a digitally supported self-regulation psychoeducation program, developed based on Bandura's Social Cognitive Learning Theory and Borkowski's Process-Oriented Model of Metacognition, on the self-regulation and metacognitive skills of gifted students. The study was conducted using an explanatory sequential design within the mixed methods research approach. In the first phase of the study, the current status of gifted students was assessed through document analysis. Based on the findings and a review of the relevant literature, a 10-session psychoeducation program was developed. In the second phase of the research, a four-group Solomon design was employed within the framework of a quasi-experimental method. The participants consisted of 54 middle school students attending science and art centers located in two different districts. While the digitally supported psychoeducation program was implemented with the experimental groups, the control groups participated in activities such as drama, mind games, and creative writing. In the quantitative dimension of the study, data were collected through pre-tests, post-tests, and follow-up tests using scales that measure self-regulation and metacognitive skills. The data were analyzed using SPSS 26. In this context, the data were tested through parametric analyses, including independent samples t-tests and mixed-design ANOVAs at the 2×3 and 4×2 levels. In the qualitative dimension, semi-structured interviews were conducted with participants from the experimental groups and their parents. The qualitative data were analyzed through content analysis using the MAXQDA 24 software. The findings showed that the post-test scores of the experimental groups increased significantly compared to their own pre-test scores and the post-test scores of the control groups. Moreover, this increase was maintained in the follow-up tests. The qualitative data supported the quantitative findings and demonstrated the sustainability of the program's impact. Overall, the results indicated that the developed digitally supported psychoeducation program was effective in enhancing and sustaining self-regulation and metacognitive skills among gifted students.
Benzer Tezler
- Dijital hikâye anlatımı destekli sosyal akıl yürütme programının çocukların sosyal akıl yürütme ve duygusal okuryazarlık becerilerine etkisi
The effect of digital storytelling-supported social reasoning program on children's social reasoning and emotional literacy skills
HATİCE BÜŞRA YILMAZ TAM
Doktora
Türkçe
2025
Eğitim ve ÖğretimGazi ÜniversitesiTemel Eğitim Ana Bilim Dalı
PROF. DR. İLKAY ULUTAŞ
- Development and evaluation of a digital and ai-supported self-regulated learning program
Dijital ve yapay zeka destekli kendi kendini düzenleyen bir öğrenme programının geliştirilmesi ve değerlendirilmesi
ZEYNEB GAZEL
Yüksek Lisans
İngilizce
2025
Eğitim ve Öğretimİbn Haldun ÜniversitesiPsikolojik Danışma ve Rehberlik Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ MEHMET AKIN BULUT
- The effects of web 2.0 tools on EFL students' self-regulation and vocabulary development
Web 2.0 araçlarının İngilizceyi yabancı dil olarak öğrenen öğrencilerin öz düzenleme ve sözcük bilgisi gelişimi üzerindeki etkileri
ARDA DILOVAN IŞIK AYDIN
Yüksek Lisans
İngilizce
2023
Eğitim ve ÖğretimHakkari ÜniversitesiYabancı Diller Eğitimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. YONCA ÖZKAN
- Individualized second language vocabulary learning through a collaborative multimedia platform: A design-based research
İşbirlikli çoklu ortam platformu aracılığıyla sunulan bireyselleştirilmiş ikinci dil sözcük öğrenimi: Tasarım temelli araştırma
GÖKHAN ÖZKAN
Doktora
İngilizce
2022
Eğitim ve ÖğretimBoğaziçi ÜniversitesiÖğrenme Bilimleri Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ ERSOY ERDEMİR
- The relationship between academic achievement and learner characteristics in interactive video-based digital health education
İnteraktif video tabanlı dijital sağlık eğitiminde akademik başarı ile öğrenen özellikleri arasındaki ilişki
ZEYNEP KILIÇ
Yüksek Lisans
İngilizce
2026
Bilim ve TeknolojiYıldız Teknik ÜniversitesiBilgisayar ve Öğretim Teknolojileri Eğitimi Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ MEHMET FATİH ERKOÇ
DR. TUBA UĞRAŞ