Türkiye'de Ar-Ge savunma harcamalarının sürdürülebilir kalkınma üzerine etkileri
The impact of R&D defence expenditure on sustainable development in Turkey
- Tez No: 987248
- Danışmanlar: PROF. DR. ÖMER ESEN
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Ekonomi, Economics
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Tekirdağ Namık Kemal Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: İktisat Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışma, 1990–2023 dönemine ilişkin Türkiye verilerini kullanarak savunma amaçlı araştırma-geliştirme (Ar-Ge) harcamalarının sürdürülebilir kalkınma üzerindeki etkilerini incelemektedir. Çalışmanın temel amacı, savunma sanayiine yönelik Ar-Ge yatırımlarının ekonomik büyüme, çevresel sürdürülebilirlik ve toplumsal refah üzerindeki uzun dönemli etkilerini analiz etmektir. Bu doğrultuda zaman serisi analizine dayalı ARDL sınır testi yaklaşımı uygulanmış; uzun dönem katsayılarını elde etmek üzere DOLS ve FMOLS yöntemlerinden yararlanılmış ve değişkenler arasındaki nedensellik ilişkilerini belirlemek için Granger nedensellik testi gerçekleştirilmiştir. Elde edilen bulgular, değişkenler arasında uzun dönemli bir eşbütünleşme ilişkisi bulunduğunu göstermektedir. Ar-ge savunma harcamalarındaki artışın sürdürülebilir kalkınma endeksini pozitif ve istatistiksel olarak anlamlı biçimde etkilediği tespit edilmiştir. Granger nedensellik analizi ise ar-ge savunma harcamalarından sürdürülebilir kalkınmaya doğru tek yönlü bir nedensellik ilişkisi olduğunu ortaya koymaktadır. Bu sonuçlar, Türkiye'de savunma sanayiinde yürütülen yenilikçi faaliyetlerin yalnızca askerî kapasiteyi artırmakla kalmayıp, aynı zamanda ekonomik kalkınmayı ve çevresel dönüşümü de desteklediğini göstermektedir. Çalışma, savunma ekonomisi literatürüne metodolojik katkı sunmakta ve politika yapıcılar için ar-ge savunma yatırımlarının sürdürülebilir kalkınma stratejileriyle bütünleştirilmesi yönünde uygulanabilir öneriler geliştirmektedir.
Özet (Çeviri)
This study examines the impact of defence research and development (R&D) expenditures on sustainable development in Turkey during the period 1990–2023. The main objective is to analyse the long-term effects of defence-oriented R&D investments on economic growth, environmental sustainability, and social welfare. In this context, the ARDL bounds testing approach, along with DOLS and FMOLS long-run estimation methods and the Granger causality test, were employed to capture both short- and long-term dynamics. The results reveal a significant and positive long-run relationship between defence R&D expenditures and the Sustainable Development Index (SDI). Furthermore, the Granger causality analysis confirms a unidirectional causal link running from defence R&D expenditures to sustainable development. These findings indicate that innovative activities carried out within Turkey's defence industry not only enhance military capabilities but also contribute to economic growth, environmental transition, and technological progress. The study provides methodological contributions to the defence economics literature and offers concrete policy recommendations for integrating defence R&D investments into national sustainable development strategies.
Benzer Tezler
- Türkiye'de planlı dönemden itibaren uygulanan bilim ve teknoloji politikalarının sonuçları açısından değerlendirilmesi ve G. Kore karşılaştırması
Evaluating the results of science and technology policies of turkey from the planned period and S. Korea benchmarking
SERKAN POLAT
Yüksek Lisans
Türkçe
2006
Bilim ve TeknolojiKara Harp Okulu KomutanlığıTeknoloji Yönetimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. METİN GER
- Savunma sanayiinde millileştirme ve AR-GE çalışmalarının değerlendirilmesi
Nationalisation of the defense industry and the evaluation of the Research&Development studies
FATİH ALBAYRAK
Yüksek Lisans
Türkçe
2015
Savunma ve Savunma TeknolojileriGazi Üniversitesiİleri Teknolojiler Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. OĞUZ POYRAZOĞLU
- Savunma sanayi AR-GE harcamalarının makroekonomik performansa etkisi: Türkiye örneği
Macroeconomic performance effect of defense industry R & D expenditures: The case of Turkey
HARUN DOĞDU
Yüksek Lisans
Türkçe
2018
Savunma ve Savunma TeknolojileriNamık Kemal ÜniversitesiÇalışma İktisadı Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. DURMUŞ ÇAĞRI YILDIRIM
- Savunma harcamaları ile Ar-Ge harcamalarının ekonomik büyüme üzerine etkisi: Türkiye örneği (1990-2020)
The effect of defense expenditures and R&D expenditures on economic growth: The case of Turkey (1990-2020)
EMRE YARDIMCI
- Türkiye'nin savunma sanayii Ar-Ge harcamalarının ekonomik rolü: Küresel perspektiften bir değerlendirme
The economic role of Turkey's defense industry R&D expenditures: An assessment from a global perspective
ŞERİF PAMUK
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Savunma ve Savunma TeknolojileriÇankırı Karatekin Üniversitesiİktisat Ana Bilim Dalı
PROF. DR. HARUN YAKIŞIK