Üniversite öğrencilerinin toplumsal inşa perspektifinden toplumsal cinsiyet rolleri algıları: Gazi ve TED Üniversiteleri örneği
University students' perceptions of gender roles from a social constructionist perspective: The case of Gazi and TED Universities
- Tez No: 984449
- Danışmanlar: PROF. DR. BEYHAN ZABUN
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Sosyoloji, Sociology
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Gazi Üniversitesi
- Enstitü: Eğitim Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Türkçe ve Sosyal Bilimler Eğitimi Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Felsefe Grubu Eğitimi Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu araştırmada üniversite öğrencilerinin toplumsal cinsiyet ve cinsiyet rollerine yönelik algısı tahlil etmek amaçlanmıştır. Bu amaçla araştırmada, üniversite öğrencilerinin toplumsal cinsiyet ve cinsiyet rollerine ilişkin algılarını incelemek ve bu algıları etkileyen faktörleri analiz etmektir. Bu kapsamda, bireylerin toplumsal cinsiyet rolleri konusundaki görüşleri, deneyimleri ve yaklaşımlarını anlamaya yönelik nitel veriler toplanmıştır. Araştırma aynı zamanda, üniversite öğrencileri arasında toplumsal cinsiyet farkındalığının artırılmasına ve cinsiyet rollerine ilişkin daha duyarlı bir bakış açısının gelişimine katkı sağlamayı hedeflemektedir. Araştırma nitel araştırma modelinde olup, veri toplama sürecinde yurt içi ve yurt dışı literatür taraması yapılmış; katılımcılar amaçlı örnekleme yöntemlerinden maksimum çeşitlilik örneklemesiyle belirlenmiştir. Araştırmanın çalışma grubunu, 2024–2025 Eğitim-Öğretim yılı içerisinde Ankara ili Gazi Üniversitesi ve TED Üniversitesi'nde farklı bölümlerde öğrenim gören, kırsal ve kentsel bölgelerden gelen, farklı sosyo-ekonomik ve kültürel arka planlara sahip 15'i kadın, 15'i erkek olmak üzere toplam 30 öğrenci oluşturmaktadır. Veriler, sosyo-demografik bilgi formu ve yarı yapılandırılmış görüşmeler yoluyla toplanmış; uzman görüşlerinden de yararlanılarak üçgenleme (triangülasyon) tekniği ile araştırmanın güvenirliği artırılmıştır. Görüşmelerden elde edilen nitel veriler içerik analizi yöntemiyle analiz edilmiş, veriler temalara göre sınıflandırılarak kodlanmış ve“Kodlama Çizelgesi Anahtarı”oluşturulmuştur. Kodlama süreci sonucunda elde edilen bulgular sistematik biçimde yorumlanmıştır. Araştırmanın sonuçları, üniversite öğrencilerinin toplumsal cinsiyet rollerine ilişkin algılarının üniversiteler arasında ve cinsiyet değişkeni açısından farklılık gösterdiğini ortaya koymaktadır. Özellikle aile içi sorumluluklar, mesleki tercihler, ev içi emek, çalışma hayatı, siyasal katılım ve cinsiyete özgü nitelikler açısından daha eşitlikçi ve eleştirel yaklaşımların geliştiği görülmektedir. Bununla birlikte, bazı öğrencilerin ailelerinden kaynaklı olarak geleneksel cinsiyet rolleriyle uyumlu düşünce ve davranışları benimsedikleri; cinsiyet temelli kalıp yargıların toplumun tüm kesimlerinde henüz tam anlamıyla aşılmadığı sonucuna varılabilir.
Özet (Çeviri)
In this research, it is aimed to analyze university students' perceptions of gender and gender roles. Therefore, in this research, the study aims to examine university students' perceptions of gender and gender roles and to analyze the factors affecting these perceptions. In this context, qualitative data were collected to understand individuals' views, experiences and approaches to gender roles. The research also aims to contribute to raising gender awareness among university students and to the development of a more sensitive perspective on gender roles. The research model is the qualitative research model and during the data collection process, domestic and international literature was reviewed and the participants were determined by maximum diversity sampling from purposeful sampling methods. The study group of the research consists of a total of 30 students, 15 female and 15 male, from different socio-economic and cultural backgrounds, from rural and urban areas, studying in different departments at Gazi University and TED University in Ankara in the 2024-2025 academic year. The data were collected through a socio-demographic information form and semi-structured interviews; the reliability of the research was increased by triangulation technique by making use of expert opinions. The qualitative data obtained from the interviews were analysed by content analysis method, the data were classified and coded according to the themes and a“Coding Chart Key”was created. The findings obtained as a result of the coding process were interpreted systematically. The results of the study reveal that university students' perceptions of gender roles differ across universities and between genders. It is seen that more egalitarian and critical approaches have developed especially in terms of family responsibilities, professional preferences, domestic labour, working life, political participation and gender-specific qualities. However, it has also been determined that some students adopt thoughts and behaviours compatible with traditional gender roles due to their families; gender-based stereotypes have not yet been completely overcome in all segments of society.
Benzer Tezler
- Studentification under hybrid governance: Housing and neighbourhood transformation in Ankara
Hibrit yönetişim altında öğrencileşme: Ankara'da konut ve mahalle dönüşümü
SAMANEH AKKOÇ
Doktora
İngilizce
2026
Şehircilik ve Bölge Planlamaİstanbul Teknik ÜniversitesiŞehir ve Bölge Planlama Ana Bilim Dalı
PROF. DR. FUNDA YİRMİBEŞOĞLU
- Sosyal medya kullanan gençlerin kimliklerinin yeniden üretimi: Dijital kimliğin inşası
Reproduction of identities of young people that using social media: The construction digital identity
SERTAÇ KAYA
- Üniversite öğrencilerinin toplumsal cinsiyet algısı: Hacettepe Üniversitesi Mühendislik ve Edebiyat Fakültesi örneği
University Students? perception on gender: Hacettepe University sample of Faculty Engineering and Literature
ELİF AYDIN
Yüksek Lisans
Türkçe
2010
SosyolojiHacettepe ÜniversitesiSosyoloji Ana Bilim Dalı
PROF. DR. AYLİN GÖRGÜN BARAN
- Sınıfsal ayrım ve kültürel eşitsizlikler: Üniversite öğrencilerinin müzikal beğenisi ve toplumsal temelleri üzerine sosyolojik bir araştırma
Class distinction and cultural inequalities: A study of musical taste of university students and its social foundations
SÜHEYB KURT
Yüksek Lisans
Türkçe
2020
SosyolojiAydın Adnan Menderes ÜniversitesiSosyoloji Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ÖZLEM BALKIZ
- Üniversite öğrencilerinin sosyal medya kullanımı üzerine sosyolojik bir inceleme: Muğla Sıtkı Koçman Üniversitesi örneği
A sociological examination on social media use of university students: The case of Muğla Sıtkı Koçman University
İDRİS YURĞUN
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
SosyolojiMuğla Sıtkı Koçman ÜniversitesiSosyoloji Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ZAFER DURDU