Birinci basamakta geriatrik popülasyonda sarkopeni sıklığı ve etkileyen faktörler
Sarcopenia prevalence and affecting factors in the geriatric population in primary care
- Tez No: 980407
- Danışmanlar: PROF. DR. HÜSEYİN CAN
- Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
- Konular: Aile Hekimliği, Family Medicine
- Anahtar Kelimeler: Sarkopeni, Geriatrik Popülasyon, Birinci Basamak, Sarcopenia, Geriatric Population, Primary Care
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Manisa Celal Bayar Üniversitesi
- Enstitü: Tıp Fakültesi
- Ana Bilim Dalı: Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Amaç: Bu çalışmanın amacı, birinci basamak sağlık hizmetlerine başvuran 65 yaş ve üzeri geriatrik popülasyonda sarkopeni sıklığını belirlemek ve sarkopeni ile ilişkili demografik, klinik ve antropometrik faktörleri saptamaktır. Gereç ve Yöntem: Manisa ili Şehzadeler ilçesindeki bir Aile Sağlığı Merkezine kayıtlı, 65 yaş ve üzeri 145 bireyin dahil edildiği bu kesitsel tipteki araştırma, Aralık 2023- Eylül 2024 tarihleri arasında yürütülmüştür. Veriler, sosyodemografik özellikleri içeren tanıtıcı bilgi formu, SARC-F (Kuvvet, Yürüme Yardımı, Sandalyeden Kalkma, Merdiven Çıkma, Düşmeler) ölçeği ve Mini Nütrisyonel Değerlendirme-Kısa Form (MNA-SF) ile toplanmıştır. Katılımcıların kas gücü hidrolik el dinamometresi ile el sıkma gücü ölçülerek, kas kütlesi göstergesi olarak baldır çevresi ölçülerek ve fiziksel performansları 4 metre yürüme testi ile değerlendirilmiştir. Verilerin istatistiksel analizinde SPSS 27 programı kullanılmış, risk faktörlerini belirlemek için lojistik regresyon analizi yapılmıştır. Bulgular: Çalışmaya katılan 145 bireyin yaş ortalaması 71,11±5,81 olup, %55,2'si kadındı. Sarkopeni sıklığı %29,7 olarak saptandı. Bu olguların %83,7'si 'muhtemel sarkopeni', %16,3'ü ise 'doğrulanmış sarkopeni' olarak sınıflandırıldı. Sarkopeninin ileri yaş, kadın cinsiyet, lise altı eğitim düzeyi ve malnütrisyon riski ile istatistiksel olarak anlamlı derecede ilişkili olduğu bulundu (tümü için p<0,05). Lojistik regresyon analizinde, artan yaş (OR=1,123), kadın cinsiyeti (OR=2,4) ve düşük el sıkma gücünün (OR=0,807) sarkopeni için bağımsız risk faktörleri olduğu belirlendi. Ayrıca, sarkopeni şiddeti incelendiğinde, tek başına yaşamanın 'doğrulanmış sarkopeni' için anlamlı bir faktör olduğu görüldü (p=0,010). Sonuç: Birinci basamağa başvuran geriatrik popülasyonda sarkopeni sıklığı yüksektir. İleri yaş, kadın cinsiyet, düşük eğitim düzeyi ve malnütrisyon riski sarkopeni için önemli belirleyicilerdir. Birinci basamakta risk altındaki bireylerin SARC-F gibi basit tarama araçları ve el sıkma gücü ölçümü ile erken dönemde tespit edilmesi, sarkopeniye bağlı sakatlık ve düşme gibi olumsuz sonuçların önlenmesi açısından kritik öneme sahiptir.
Özet (Çeviri)
Aim: The aim of this study was to determine the prevalence of sarcopenia and to identify the associated demographic, clinical, and anthropometric factors in the geriatric population aged 65 years and older presenting to primary healthcare services. Materials and Methods: This cross-sectional study was conducted between December 2023 and September 2024, including 145 individuals aged 65 and older registered at a Family Health Center in the Şehzadeler district of Manisa. Data were collected using a sociodemographic information form, the SARC-F (Strength, Assistance with walking, Rise from a chair, Climb stairs, Falls) scale, and the Mini Nutritional Assessment-Short Form (MNA-SF). Participants' muscle strength was assessed by measuring handgrip strength with a hydraulic dynamometer, calf circumference was measured as an indicator of muscle mass, and physical performance was evaluated using the 4-meter walk test. Data were analyzed using SPSS 27, and logistic regression analysis was performed to identify risk factors. Results: The mean age of the 145 participants was 71.11±5.81 years, and 55.2% were female. The prevalence of sarcopenia was found to be 29.7%. Of these cases, 83.7% were classified as 'probable sarcopenia' and 16.3% as 'confirmed sarcopenia'. Sarcopenia was significantly associated with advanced age, female gender, an education level below high school, and risk of malnutrition (all p<0.05). In the logistic regression analysis, increasing age (OR=1.123), female gender (OR=2.4), and low handgrip strength (OR=0.807) were identified as independent risk factors for sarcopenia. Furthermore, when examining the severity of sarcopenia, living alone was found to be a significant factor for 'confirmed sarcopenia' (p=0.010). Conclusion: The prevalence of sarcopenia is high in the geriatric population presenting to primary care. Advanced age, female gender, low education level, and risk of malnutrition are significant determinants. Early detection of at-risk individuals in the primary care setting using simple screening tools like SARC-F and handgrip strength measurement is crucial for preventing adverse outcomes such as disability and falls associated with sarcopenia.
Benzer Tezler
- 65 yaş üstü bireylerde sarkopeninin sıklığı, ilişkili olduğu faktörler ve beslenmeyle ilişkisi
Frequency of sarcopenia in individuals over 65 years of age, associated factors of relationship with nutrition
MUHAMMED MUHSİN KAPAN
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2025
Aile HekimliğiPamukkale ÜniversitesiAile Hekimliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. NİLÜFER EMRE
- Altmışbeş yaş üstü hastalarda sarkopeni ile düşme riski ve düşme korkusu arasındaki ilişkinin değerlendirilmesi
Evaluation of the relationship between sarcopenia and fall risk and fear of fall in patients over 65 years of age
TUĞÇE SUCİ
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2023
GeriatriAtatürk ÜniversitesiAile Hekimliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. YASEMİN ÇAYIR
- Haydarpaşa Numune Eğitim ve Araştırma Hastanesi Aile Hekimliği polikliniklerine başvuran geriatrik popülasyonda sarkopeninin fiziksel aktivite düzeyi ve beslenme durumu ile ilişkisi
The relationship of sarcopenia with physical activity level and nutritional status in geriatric population admitted to Family Medicine Outpatient Clinics of Haydarpasa Numune and Research Hospital
MÜGE ÖZGÜL
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2023
Aile HekimliğiSağlık Bilimleri ÜniversitesiAile Hekimliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. EMİNE ZEYNEP TUZCULAR VURAL
- Aile hekimliği eğitim kliniğine başvuran yaşlı hastalarda kırılganlık üzerine olan risk faktörlerinin incelenmesi
Investigation of risk factors for frailty in older patients applied to an outpatient family medicine clinic
AHMET SAFA AKTAN
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2024
Aile HekimliğiSağlık Bilimleri ÜniversitesiAile Hekimliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. VELİTTİN SELÇUK ENGİN
DOÇ. DR. MURAT AKARSU
- BİRİNCİ BASAMAKTA GERİATRİK POPULASYONDA MALNÜTRİSYONUN KIRILGANLIK ÜZERİNE ETKİSİ
THE EFFECT OF MALNUTRITION ON FRAILITY IN THE GERIATRIC POPULATION IN PRIMARY CARE
GAMZE ŞİMŞEK
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2024
Aile HekimliğiSağlık Bilimleri ÜniversitesiAile Hekimliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. SEÇİL ARICA
UZMAN KORAY KILIÇ