Sağlık çalışanlarında sürdürülebilir beslenme eğitiminin beslenme tutum ve davranışlarına etkisi
The effect of sustainable nutrition education on the nutritional attitudes and behaviors of health professionals
- Tez No: 976406
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ LEYLA TEVFİKOĞLU PEHLİVAN
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Beslenme ve Diyetetik, Nutrition and Dietetics
- Anahtar Kelimeler: beslenme, sürdürülebilirlik, sürdürülebilir beslenme, beslenme modelleri, sağlık çalışanı, Sağlıklı beslenme, Çevresel sürdürülebilirlik, Healthy nutrition, Sustainable environment
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Trakya Üniversitesi
- Enstitü: Sağlık Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Beslenme ve Diyetetik Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Giriş ve Amaç: Bu çalışmada toplum sağlığında önemli rolü olan birinci basamak sağlık çalışanlarında ''Sürdürülebilir Beslenme Eğitimi'' ile sürdürülebilir beslenme konusunda bilgi ve farkındalık seviyelerini arttırarak toplum sağlığına fayda vermek amaçlanmıştır. Gereç ve Yöntemler: Çalışmaya Edirne İl Sağlık Müdürlüğü'ne bağlı Keşan İlçe Sağlık Müdürlüğü ve İpsala Toplum Sağlığı Merkezi'nde çalışan 74 sağlık çalışanı dahil edilmiştir. Çalışmanın veri toplama sürecinde eğitim verilmeden önce ve eğitim verildikten 3 ay sonra anket uygulanmıştır. Yapılan anket katılımcıların sosyo-demografik özelliklerini, beslenme alışkanlıklarını, sürdürülebilir beslenme bilgi düzeylerini ve sürdürülebilir beslenme alışkanlıklarını kapsamaktadır. Sürdürülebilir beslenme durumu için Sürdürülebilir Besin Tüketim Davranışı Ölçeği kullanılmıştır. Bulgular: Çalışmaya katılanların %68,90'ı (s=51) kadın iken, %31,10'u (s=23) erkektir. Katılımcıların yaş gruplarına göre dağılımda 44 yaş üzeri grup tüm çalışma grubunun %32,00'ını oluşturmaktadır. Eğitim öncesinde kadınların BKİ'si 24,81±3,65 kg/m2 iken, eğitim sonrasında 24,47±3,58 kg/m2 düzeyindedir. Eğitim öncesinde erkeklerin BKİ düzeyi 27,65±4,21 kg/m2 iken, eğitim sonrasında 27,37±4,09 kg/m2'dir. Eğitim sonrasında“sürdürülebilir beslenme”kavramı hakkında bilgi sahibi olduklarını beyan edenlerin oranı istatistiksel olarak anlamlı düzeyde arttığı bulunmuştur (p<0,001). Eğitim, sürdürülebilir beslenme bilgi düzeyini istatistiksel olarak anlamlı düzeyde arttırdığı tespit edilmiştir (p<0,001). Eğitim sonrasında, SBTDÖ'ne göre bilgi düzeyindeki artış eğitim öncesinden daha fazla olmuştur (p<0,001). Katılımcıların eğitim öncesine göre protein ihtiyacını kırmızı et yerine kurubaklagil, tavuk veya balıktan karşılamayı tercih etme durumu değişmezken; kuru yemişten (ceviz, fındık vb.) tüketeceğini beyan eden bireylerin oranı arttığı ortaya konmuştur. Eğitim ile birlikte enerji, yağ, karbonhidrat, kalsiyum alım düzeylerinde azalma (p=0,009; p=0,009; p=0,018; p=0,023), çinko alım düzeylerinde ise artış saptanmıştır (p=0,042). Sonuç: Sağlık çalışanlarına verilen sürdürülebilir beslenme eğitiminin sürdürülebilir beslenme bilgi düzeylerini arttırdığı tespit edilmiştir. Sürdürülebilir beslenme eğitiminin etkisinin devamını sağlamak için bu konudaki eğitimlerin yaygınlaştırılmasına ve daha kapsamlı çalışmalara ihtiyaç duyulmaktadır.
Özet (Çeviri)
Background and Aim: This study aimed to contribute to public health by enhancing the knowledge and awareness of sustainable nutrition among primary healthcare professionals—who play a critical role in community health—through a“Sustainable Nutrition Education”program. Material and Methods: The study included 74 healthcare professionals working at the Keşan District Health Directorate and the İpsala Community Health Center, both affiliated with the Edirne Provincial Health Directorate. Surveys were administered before the training and three months after it. The survey collected data on participants' sociodemographic characteristics, dietary habits, knowledge levels about sustainable nutrition, and sustainable eating behaviors. The Sustainable Food Consumption Behavior Scale was used to assess sustainable nutrition status. Results: While 68.90% (n=51) of the participants were female, 31.10% (n=23) were male. According to the distribution of the participants by age, the group over 44 years of age constitutes 32.00% of the entire study group. Before the training, the BMI of the women was 24.81±3.65 kg/m2, and 24.47±3.58 kg/m2 after the training. While the BMI level at the beginning of the training was 27.65±4.21 kg/m2, it was 27.37±4.09 kg/m2 after the training. Significant changes (p<0.001) showing the rate of those who declared having knowledge about the concept of“sustainable nutrition”after the training. Significant values (p<0.001) as the integration of sustainable nutrition information, training. After the training, the increase in the level of knowledge according to the SNCBS was greater than before the training (p<0.001). While the participants' preference for meeting their protein needs from legumes, chicken or fish instead of red meat continues compared to before the training, the rate of those declaring that they will consume nuts (walnuts, hazelnuts etc.) increases. With the training, there is a decrease in energy, fat, carbohydrates and calcium intake levels (p=0.009; p=0.009; p=0.018; p=0.023) and an increase in expenditure and intake levels (p=0.042).
Benzer Tezler
- EAT-Lancet diyetine uyum: Beyaz yakalı çalışanlarda sürdürülebilir beslenme eğitiminin rolü
Adherence to the EAT-Lancet diet: The role of sustainable nutrition education among white collar employees
DİLARA TÜRKMEN UZUNHASAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2026
Beslenme ve Diyetetikİstanbul Okan ÜniversitesiBeslenme ve Diyetetik Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. AYSUN YÜKSEL
- Yirmi yaş ve üzeri bireylerin sürdürülebilir beslenme konusundaki bilgi düzeylerinin ve uygulamalarının değerlendirilmesi
The evaluation of the levels of knowledge and practice on sustainable nutrition of individuals' aged twenty years and over
SEDEF GÜLSÖZ
Yüksek Lisans
Türkçe
2017
Beslenme ve DiyetetikBaşkent ÜniversitesiBeslenme ve Diyetetik Ana Bilim Dalı
PROF. DR. EMİNE AKSOYDAN
- Filizlendirilmiş tohumlar ile hazırlanan fonksiyonel vegan ve glutensiz çorbanın duyusal özelliklerinin araştırılması
Sensory evaluation of functional vegan and gluten-free soup prepared with sprouted seeds
NUR ÖZSOY
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Gastronomi ve Mutfak Sanatlarıİstanbul Gelişim ÜniversitesiGastronomi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. MURAT DOĞAN
- Sağlık çalışanlarında sürdürülebilir beslenme davranışları ve beslenme bilgi düzeyinin antropometri ve vücut kompozisyonuna etkisi
The effect of sustainable nutrition behaviors and nutritional knowledge level on anthropometry and body composition in health workers
MELTEM AYER
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
Beslenme ve DiyetetikBahçeşehir ÜniversitesiBeslenme ve Diyetetik Ana Bilim Dalı
DR. FERHAN MANTAR
- Sağlık çalışanlarında sosyal medya kullanımı ve sürdürülebilir beslenme bilgi düzeyleri arasındaki ilişkinin değerlendirilmesi
Evaluation of the relationship between social media use and sustainable nutrition knowledge levels in healthcare professionals
SADİYE YAREN ASLAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Beslenme ve DiyetetikTekirdağ Namık Kemal ÜniversitesiBeslenme ve Diyetetik Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MEHMET ALPASLAN