Geri Dön

Öğretmen adaylarının dijital okuryazarlık ve siber aylaklık düzeyleri arasındaki ilişkinin incelenmesi

An investigation of the relationship between pre-service teachers' digital literacy and cyberloafing levels

PDF İndir

  1. Tez No: 968809
  2. Yazar: SEMA ATAKAYA
  3. Danışmanlar: PROF. DR. SEMRA DEMİR BAŞARAN
  4. Tez Türü: Yüksek Lisans
  5. Konular: Eğitim ve Öğretim, Education and Training
  6. Anahtar Kelimeler: Dijital okuryazarlık, siber aylaklık, öğretmen adayı, dijital beceriler, eğitim teknolojileri, Digital literacy, cyberloafing, pre-service teacher, digital skills, educational technologies
  7. Yıl: 2025
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: Erciyes Üniversitesi
  10. Enstitü: Eğitim Bilimleri Enstitüsü
  11. Ana Bilim Dalı: Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Eğitim Programları ve Öğretim Bilim Dalı
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Bu araştırmanın amacı, öğretmen adaylarının dijital okuryazarlık düzeyleri ile siber aylaklık eğilimleri arasındaki ilişkiyi incelemektir. Dijital teknolojilerin eğitim ortamlarına entegrasyonu, öğretmen adaylarının bu teknolojileri bilinçli ve etkin şekilde kullanabilmesini gerekli kılmaktadır. Ancak bu durum, beraberinde dijital araçların amaç dışı kullanımını da getirebilmekte, özellikle ders esnasında gerçekleşen siber aylaklık davranışları öğrenme süreçlerini olumsuz etkileyebilmektedir. Çalışma, nicel araştırma yöntemlerinden ilişkisel tarama modeliyle desenlenmiştir. Araştırmanın örneklemini, Erciyes Üniversitesi'nde öğrenim gören 254 öğretmen adayı oluşturmaktadır. Veriler, Bayrakcı (2021) tarafından geliştirilen Dijital Okuryazarlık Ölçeği ve Akbulut vd. (2016) tarafından geliştirilen Siber Aylaklık Ölçeği kullanılarak toplanmıştır. Verilerin analizinde betimsel istatistiklerin yanı sıra, bağımsız gruplar t-testi, ANOVA ve Pearson korelasyon analizinden yararlanılmıştır. Araştırma bulgularına göre öğretmen adaylarının dijital okuryazarlık düzeyleri; cinsiyet değişkenine göre genel bilgiler, işlevsel beceriler ve toplam puanda; sosyal medya kullanım süresi değişkenine göre ise genel bilgi, işlevsel beceriler, günlük kullanım ve toplam puanda anlamlı farklılık göstermektedir. Benzer şekilde siber aylaklık düzeylerinin cinsiyet değişkenine göre oyun/bahis ve toplam puanda; öğrenim görülen fakülte değişkenine göre oyun/bahis alt boyutunda; sınıf değişkenine göre paylaşım, durum güncelleme, içerik erişimi ve sosyal medyada geçirilen süre için paylaşım, içerik erişimi, oyun/bahis ve toplam puan alt boyutlarında anlamlı farklılaştığı belirlenmiştir. Dijital okuryazarlık toplam puanı ile siber aylaklık toplam puanı arasında anlamlı ve pozitif bir ilişki bulunmuştur. Bu durum, dijital okuryazarlığı yüksek bireylerin dijital ortamlarda daha aktif olduklarını, ancak bu aktivitenin bazı durumlarda zaman kaybı ya da üretken olmayan davranışlarla sonuçlanabileceğini düşündürmektedir. Elde edilen bulgular doğrultusunda, öğretmen adaylarının dijital okuryazarlık becerilerinin geliştirilmesinin, eğitim süreçlerinde teknolojinin daha bilinçli ve etkili kullanılmasına katkı sağlayabileceği düşünülmektedir.

Özet (Çeviri)

The aim of this study is to examine the relationship between pre-service teachers' digital literacy levels and their tendencies toward cyberloafing. The integration of digital technologies into educational environments necessitates that pre-service teachers use these technologies consciously and effectively. However, this situation may also lead to the misuse of digital tools, and especially cyberloafing behaviors during lessons can negatively affect learning processes. The study was designed using the relational screening model, one of the quantitative research methods. The sample of the research consists of 254 pre-service teachers studying at Erciyes University. Data were collected using the Digital Literacy Scale developed by Bayrakcı (2021) and the Cyberloafing Scale developed by Akbulut et al. (2016). In addition to descriptive statistics, independent samples t-test, ANOVA, and Pearson correlation analysis were used for data analysis. According to the research findings, pre-service teachers' digital literacy levels showed significant differences in general knowledge, functional skills, and total score based on gender; and in general knowledge, functional skills, daily usage, and total score based on social media usage time. Similarly, cyberloafing levels showed significant differences in game/gambling and total scores based on gender; in the game/gambling sub-dimension based on the faculty attended; and in the sub-dimensions of sharing, status updating, content access, and game/gambling, as well as the total score, based on class level and time spent on social media. A significant and positive relationship was found between the total score of digital literacy and the total score of cyberloafing. This suggests that individuals with high digital literacy are more active in digital environments; however, this activity may sometimes result in time loss or unproductive behaviors. Based on the findings obtained, it is thought that improving pre-service teachers' digital literacy skills may contribute to a more conscious and effective use of technology in educational processes.

Benzer Tezler

  1. Tez No

    525797

    Bilgisayar ve öğretim teknolojileri eğitimi bölümü öğretmen adaylarının dijital okuryazarlık düzeyleri ve siber zorbalığa ilişkin duyarlılıklarının incelenmesi

    Examination of department of computer education and instructional technology teacher candidates' digital literacy levels and cyberbullying sensitivities

    MEHMET KOZAN

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2018

    Eğitim ve ÖğretimFırat Üniversitesi

    Bilgisayar ve Öğretim Teknolojileri Eğitimi Ana Bilim Dalı

    DR. ÖĞR. ÜYESİ MÜZEYYEN BULUT ÖZEK

  2. Tez No

    889237

    Sosyal bilgiler öğretmen adaylarının sosyal ağları kullanımına yönelik görüşleri

    Social studies teacher candidates' views on the use of social networks

    ALPER ALTINIŞIK

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2024

    Eğitim ve ÖğretimKırıkkale Üniversitesi

    Sosyal Bilgiler Eğitimi Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. DENİZ TONGA

  3. Tez No

    1020903

    Öğretmenler ve öğretmen adaylarının dijital okuryazarlık düzeyleri ile yapay zeka kaygı durumları arasındaki ilişkinin incelenmesi

    An investigation of the relationship between the digitalliteracy levels of teachers and prospective teachers and their levels of anxiety regarding artificial intelligence

    SİBEL ALKAN

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2026

    Eğitim ve ÖğretimAksaray Üniversitesi

    Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. SERKAN BOYRAZ

  4. Tez No

    963786

    Görsel sanatlar öğretmeni adaylarının yapay zeka ve üretken yapay zeka ile ilgili görüşlerinin incelenmesi

    Examination of visual arts teacher candidates' views on artificial intelligence and generative artificial intelligence

    SİBEL BARUT

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2025

    Eğitim ve ÖğretimBolu Abant İzzet Baysal Üniversitesi

    Güzel Sanatlar Eğitimi Ana Bilim Dalı

    DOÇ. ORHUN TÜRKER

  5. Tez No

    806533

    İlkokul eğitiminde dijital vatandaşlıkla ilgili yapılan çalışmaların meta sentez yoluyla incelenmesi

    Investigation of studies on digital citizenship in primary education through meta synthesis

    MÜNEVVERE BOZKURT

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2023

    Eğitim ve ÖğretimAfyon Kocatepe Üniversitesi

    Temel Eğitim Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. SİBEL YAZICI

Geri Dön