Pankreas kanserlerinde epitelyal mezenkimal geçiş ilişkili morfoloji ile GATA-6 ve LOXl2 ekspresyonunun prognostik önemi
Pankreas kanserlerinde epitelyal mezenkimal geçiş ilişkili morfoloji ile GATA-6 ve LOXL2 ekspresyonunun prognostik önemi
- Tez No: 859623
- Danışmanlar: PROF. DR. ÖZGÜL SAĞOL
- Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
- Konular: Patoloji, Pathology
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2023
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Dokuz Eylül Üniversitesi
- Enstitü: Tıp Fakültesi
- Ana Bilim Dalı: Patoloji Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Pankreas duktal adenokarsinomu (PDAC), dünyada en sık görülen malignitelerden biridir ve kötü prognoz, zayıf etkili tedavi seçenekleri ve erken teşhis yöntemlerinin eksikliği ile giden agresif bir hastalıktır. Çalışmalarda, pankreas kanserinin biyolojik davranışında etkili olduğu gösterilen epitelyal-mezenkimal geçiş (EMT), transkripsiyon faktörlerinin aktive olması ile tümör hücrelerinin mezenkimal fenotipe dönüşerek ana tümörden ayrıldığı bir süreci tanımlamaktadır. EMT sürecinde hücreler spesifik epitelyal belirteçlerin kaybı (keratin) ve mezenkimal belirteçlerin (vimentin) kazanılmasıyla farklı morfolojik ve immünfenotipik özellikler kazanır. Ayrıca tümör hücrelerinde, E-cadherin ekspresyon kaybı ile gözlenen adezyon kaybı, tümör tomurcuklanması olarak adlandırılmış, tümörün infiltratif kenarında hücrelerin tek tek ya da 5 hücreden az küçük gruplar halinde ana tümör kitlesinden ayrı olarak gözlemlenmesi, EMT'nin bir göstergesi olarak düşünülmektedir. Epitelyal mezenkimal geçiş (EMT) sürecinde çok sayıda düzenleyici mekanizmadan biri GATA6 transkripsiyon faktörü ve LOX-like 2 (LOXL2) enzimidir. Pek çok çalışmada LOXL2'nin, hücre adezyonunu sağlayan E-cadherin ekspresyonunu azalttığı ve çeşitli kanserlerde epitelyal-mezenkimal geçişi (EMT) desteklediği gösterilmiştir. GATA6'nın ise PDAK'ın kötü prognozlu ve kemoterapiye dirençli olduğu bilinen bazal benzeri alt türünde, düşük ekspresyon gösterdiği ve bu özelliği ile klasik PDAK'den ayırt edilebileceği düşünülmektedir. Biz, bu çalışmada pankreas adenokarsinomlarında başta tümör tomurcuklanması olmak üzere literatürde EMT ile ilişkili olduğu düşünülen morfolojik bulguların, tümör biyolojik davranışını predikte etmedeki rolünü ve EMT'nin regülasyonunda rol oynayan LOXL2 ekspresyonun bu morfolojiler ve prognozla ilişkisini araştırmayı planladık. Buna ek olarak in-silico yöntemlerle PDAC 'da GATA-6 alterasyonlarında görülen EMT ilişkili gen değişikliklerini araştırarak; EMT yolaklarının gelişimsel süreçlerini aydınlatmayı hedeflemekteyiz. Bu çalışmada 2011-2021 yılları arasında, Dokuz Eylül Üniversitesi Tıp Fakültesi Tıbbi Patoloji Anabilim Dalı'nda Pankreatik Duktal adenokarsinom (PDAK) tanısı almış 100 olguya ait belirlenen tümörlü doku kesitlerinde, patolojik parametreler değerlendirilmiş, klinik parametreler kayıt altına alınmıştır. İmmnuhistokimyasal olarak Keratin, Vimentin, E-kadherin, LOXL2 ekspresyonu incelenmiş, elde edilen bulguların prognostik faktörlerle ilişkisi araştırılmıştır. Cbioportal.org sitesindeki erişime açık veri tabanlarından PDAK'lı olgulardaki GATA6 kopya sayısı değişiklikleri tespit edilmiş, ilişkili olduğu genler ve mRNA ekspresyonları değerlendirilmiştir. Morfolojik parametrelerden tümör tomurcuklanması (TT), tomurcuklanmadan büyük hücre grupları (TBHG), mezenkimal fenotip (MF) ve nekroz sağ kalım ile ilişkili bulunmuştur ve birlikte değerlendirildiğinde EMT'yi yansıtan bulgulardır (p<0.001, p<0.001, p<0.001, p<0.001). Nekroz varlığı hem genel sağkalım hem de hastalıksız sağkalım açısından bağımsız negatif prognostik faktör olarak saptanmıştır (p=0.023, p=0.015). Diferansiasyon derecesi yüksek (log rank. p=0.002), cerrahi sınırı pozitif (log rank, p<0.001), lenfovasküler invazyonu olan (p=0.037) ve E-Cadherin kaybı (p=0.028) görülen olgularda sağkalım süresinin daha kısa olduğu saptanmıştır. LOXL2 epitelyal ve stromal boyanması sağ kalımla ilişkili bulunmamıştır. Tümörde vimentin pozitifliği ve LOXL2 stromal boyanması ile pT evresi arasında anlamlı ilişki vardır ve pozitif tümörlerin pT evresinin daha düşük olduğu gözlenmiştir (p=0.027, p=0.011). GATA6 kopya sayısı değişiklikleri insiliko olarak yapılan araştırmada 916 hastanın 52 (%6)'sinde görülmüştür. Kopya sayısı artışı ile ilişkili 313 gen izlenmiş bunlardan 4'ü (ROCK1, RALBP1, LINC00668, GRB2) EMT ilişkili yolaklarda görev almaktadır. Log2 oranı 1'in üstünde olan FEG(farklı eksprese edilen genler)'lerde yapılan yolak ve ontolojik zenginleştirme analizinde,“pankreas kanserinde klasik ve bazal alt tiplendirme”; biyolojik süreç ise“epitelyal tabakanın korunması”istatiksel olarak anlamlı bulunmuştur. İlgili 4 morfolojik bulgunun birlikte değerlendirilmesinin EMT süreçlerini yansıttığı düşünülmektedir. PDAK'ta nekroz bağımsız negatif prognostik faktördür ve patoloji raporlarında belirtilmesi önemlidir. LOXL2'nin EMT ve sağ kalımla ilişkisi bu çalışmada görülmemiştir. GATA6 ekspresyonu 18q kazancıyla ilişkilidir, çeşitli mRNA ekspresyonları ve gen değişiklikleri aracılığıyla EMT süreçlerini düzenlemektedir.
Özet (Çeviri)
Pancreatic ductal adenocarcinoma (PDAC) is one of the most common malignancies globally and represents an aggressive disease with a poor prognosis, poorly effective treatment options, and a lack of early detection methods. Epithelial-mesenchymal transition (EMT), as shown in studies, significantly influences the biological behavior of pancreatic cancer. EMT is a process where tumor cells differentiate from the parent tumor by transforming into a mesenchymal phenotype through the activation of transcription factors. During EMT, cells acquire different morphological and immunophenotypic characteristics by losing specific epithelial markers (keratin) and gaining mesenchymal markers (vimentin). Additionally, the loss of adhesion observed with the loss of E-cadherin expression in tumor cells, referred to as tumor budding, and the observation of individual cells or small groups of fewer than 5 cells at the infiltrative edge of the tumor, separated from the main tumor mass, are considered indicators of EMT. One of the regulatory mechanisms in the epithelial-mesenchymal transition (EMT) process is the GATA6 transcription factor, and the LOX-like 2 (LOXL2) enzyme. Several studies have shown that LOXL2 reduces E-cadherin expression, which provides cell adhesion, and promotes epithelial-mesenchymal transition (EMT) in various cancers. GATA6 is believed to exhibit low expression in the basal-like subtype of PDAC, known for its poor prognosis and resistance to chemotherapy, distinguishing it from classic PDAC. In this study, we aim to investigate the role of morphological findings, primarily tumor budding in pancreatic adenocarcinomas, which are believed to be associated with EMT, in predicting tumor biological behavior and the relationship between LOXL2 expression, which plays a role in the regulation of EMT, and these morphologies and prognosis. additionally, by exploring EMT-related gene changes in GATA-6 alterations in PDAC using in-silico methods, we aim to shed light on the developmental processes of EMT pathways. In this study, pathological parameters were assessed, and clinical parameters were recorded in tumor tissue sections from 100 patients diagnosed with pancreatic ductal adenocarcinoma (PDAC) at Dokuz Eylül University Faculty of Medicine, Department of Medical Pathology between 2011 and 2021. Immunohistochemical analysis was performed on Keratin, Vimentin, E-cadherin, and LOXL2 expressions, and their relationship with prognostic factors was investigated. GATA6 copy number changes in PDAC patients were determined from publicly available databases on Cbioportal.org, and associated genes and mRNA expressions were evaluated. Morphological parameters such as tumor budding (TB), TBHG, MF, and necrosis are related to survival and, when evaluated together, reflect EMT-related findings (p <0.001, p <0.001, p <0.001, p < 0.001). The presence of necrosis was found to be an independent negative prognostic factor for both overall survival and disease-free survival (p =0.023, p =0.015). Patients with a high degree of differentiation (log rank, p =0.002), positive surgical margins (log rank, p <0.001), lymphovascular invasion (p =0.037), and loss of E-cadherin (p =0.028) had shorter survival. LOXL2 epithelial and stromal staining did not show an association with survival. The positivity of vimentin and the stromal staining of LOXL2 in the tumor showed a significant correlation with the pT stage. It was observed that positive tumors had lower pT stages (p=0.027, p=0.011). GATA6 copy number changes were observed in 52 (6%) out of 916 patients. 313 genes were associated with copy number increase, of which 4 (ROCK1, RALBP1, LINC00668, GRB2) are involved in EMT-related pathways. In pathway and ontological enrichment analysis conducted in FEGs with a log2 ratio greater than 1,“pancreatic cancer classic and basal subtype”was statistically significant in biological processes as“epithelial layer preservation.”The simultaneous evaluation of these four morphologic findings is believed to reflect EMT processes. Necrosis is a negative independent factor and therefore it is important to mention it in pathology reports. This study did not observe an association between LOXL2 and EMT or survival. GATA6 expression is linked to 18q gain and regulates EMT processes through various mRNA expressions and gene alterations.
Benzer Tezler
- Targeting circulating breast cancer stem cells via mTOR and WNT inhibitors after bone metastasis
Sirküle meme kanseri kök hücrelerinin kemik metastazı sonrası mTOR ve WNT inhibitörleri ile hedeflenmesi̇
ÖZLEM ALTUNDAĞ ERDOĞAN
Doktora
İngilizce
2025
BiyokimyaHacettepe ÜniversitesiKök Hücre Ana Bilim Dalı
PROF. DR. BETÜL ÇELEBİ SALTIK
- Pan-aurora kinaz inhibitörü olan danusertib'in pankreas kanseri hücrelerinde otofaji, metastaz ve epitelyal mezenkimal geçiş (EMT) üzerine etkilerinin araştırılması
The investigation of the effect of danusertib, a pan-aurora kinase inhibitor, onto autophagy, metastasis and epithelial mesenchymal transition (EMT) in pancreatic cancer cells
ERKAN ALABAŞ
- Pankreas kanserlerinde tanı ve tedaviye yönelik işaretçilerin in silico yöntemlerle tespiti
Detection of diagnostic and treatmental markers in pancreas cancers by in silico methods
JALE ÖZ ÜNAL
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2022
İç HastalıklarıDokuz Eylül Üniversitesiİç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ENDER BERAT ELLİDOKUZ
- Flavopiridol'ün, pankreatik duktal adenokarsinoma hücrelerinde epiteliyal-mezenkimal geçiş üzerinden anti-metastatik rolünün araştırılması
Investigation of the anti-metastatic role of flavopiridol via epithelial-mesenchymal transition in pancreatic ductal adenocarcinoma cells
ZEYNEP AKPINAR
Doktora
Türkçe
2025
Tıbbi BiyolojiSüleyman Demirel ÜniversitesiTıbbi Biyoloji Ana Bilim Dalı
PROF. DR. NİLGÜN GÜRBÜZ
- Pankreas kanseri hücre hattında TFAM ekspresyon düzeyinin hücre fonksiyonları üzerine etkisi
The effects of TFAM expression levels on cells functions in pancreatic cancer cell line
CEREN NARİN ŞİMŞEK
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
BiyolojiHacettepe ÜniversitesiTemel Onkoloji Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. FÜSUN ÖZMEN
DR. ÖĞR. ÜYESİ NEŞE ÜNVER