Acil servise düşme ile başvuran geriatrik hastalarda potansiyel uygunsuz ilaç kullanımının TIME(TIME-to-STOP/START), STOPP/START v3 ve AGS Beers kriterleri ile değerlendirilmesi ve karşılaştırılması
Evaluation and comparison of potentially inappropriate medication use using the TIME (TIME-to-STOP/START), STOPP/START version 3, and AGS Beers criteria in geriatric patients presenting to the emergency department following a fall
- Tez No: 1021038
- Danışmanlar: PROF. DR. SERKAN DOĞAN, DR. MELEK CİRİK ÇETİN
- Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
- Konular: Acil Tıp, Emergency Medicine
- Anahtar Kelimeler: Geriatri, AGS Beers Kriterleri, STOPP/START Kriterleri, TIME Kriterleri, Polifarmasi, Geriatrics, AGS Beers Criteria, STOPP/START Criteria, TIME Criteria, Polypharmacy
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Sağlık Bilimleri Üniversitesi
- Enstitü: İstanbul Kanuni Sultan Süleyman Eğitim ve Araştırma Hastanesi
- Ana Bilim Dalı: Acil Tıp Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Amaç: Düşmeler, yaşlı bireylerin morbidite, mortalite ve sağlık hizmeti kullanımını artıran önemli geriatrik sorunlarından biridir. Potansiyel uygunsuz ilaç kullanımı ve polifarmasi, düşme açısından değiştirilebilir risk faktörleri arasında yer almaktadır. Bu çalışmada, düşme nedeniyle acil servise başvuran 65 yaş ve üzeri hastalarda AGS Beers 2023, STOPP/START v3 ve TIME kriterleri kullanılarak potansiyel uygunsuz ilaç kullanımı, reçeteleme eksiklikleri, kriterler arasındaki uyum ve bu kriterlerin düşmeye bağlı patoloji gelişimini öngörmedeki performansı değerlendirilmiştir. Gereç ve Yöntem: Bu prospektif kesitsel çalışmaya, düşme nedeniyle acil servise başvuran 65 yaş ve üzeri 410 hasta dahil edildi. Potansiyel uygunsuz ilaç kullanımı AGS Beers 2023, STOPP/START v3 ve TIME kriterleri ile, reçeteleme eksiklikleri ise START v3 ve TIME-START kriterleri ile değerlendirildi. Kriterler arasındaki uyum Cohen kappa testi, tanısal performans ROC analizi ile incelendi. Düşmeye bağlı patoloji gelişimi ile ilişkili faktörler tek ve çok değişkenli analizlerle değerlendirildi. Bulgular: Hastaların yaş ortalaması 76,7±8,0 yıl olup, %65,6'sı kadındı. Polifarmasi sıklığı %65,6 olarak bulundu. Potansiyel uygunsuz ilaç kullanım oranı AGS Beers, TIME-STOP ve STOPP v3 kriterlerine göre sırasıyla %36,6, %17,3 ve %2,2 idi. AGS Beers ile TIME-STOP kriterleri arasında orta düzeyde uyum saptandı (κ=0,485). En sık potansiyel uygunsuz ilaç grupları antidepresanlar, antikolinerjik ilaçlar ve antipsikotiklerdi. Kriterlerin hiçbiri düşmeye bağlı patolojiyi öngörmede anlamlı performans göstermedi. Buna karşın toplam ilaç sayısı potansiyel uygunsuz ilaç kullanımını öngörmede iyi performans gösterdi (AUC=0,735). Kadın cinsiyeti düşmeye bağlı patoloji gelişimi ile bağımsız olarak ilişkili bulundu. Sonuç: Düşme nedeniyle acil servise başvuran yaşlı hastalarda potansiyel uygunsuz ilaç kullanımı yaygındır. Farklı değerlendirme araçları ilaç güvenliğinin birbirini tamamlayan yönlerini ortaya koymakta olup, birlikte kullanıldıklarında tek bir kritere göre daha kapsamlı bir değerlendirme sağlayabilir. İlaç yükü potansiyel uygunsuz ilaç kullanımının önemli bir göstergesi olmakla birlikte, düşmeye bağlı patoloji gelişimini tek başına açıklamak için yeterli değildir. Bu nedenle geriatrik hastalarda ilaç ix değerlendirmesinde hem potansiyel uygunsuz ilaçların hem de reçeteleme eksikliklerinin birlikte ele alınması gerekmektedir.
Özet (Çeviri)
AİM: Falls are among the leading geriatric syndromes associated with increased morbidity, mortality, and healthcare utilization in older adults. Potentially inappropriate medication (PIM) use and polypharmacy are modifiable risk factors for falls. This study aimed to evaluate PIM using the 2023 AGS Beers Criteria, STOPP/START version 3, and TIME criteria in patients aged ≥65 years presenting to the emergency department (ED) with falls, assess prescribing omissions, determine agreement among these criteria, and investigate their performance in predicting fall related injuries. Materials and Methods: This prospective cross-sectional study included 410 patients aged ≥65 years presenting to the ED with falls. PIM was assessed using the 2023 AGS Beers Criteria, STOPP/START version 3, and TIME criteria, while prescribing omissions were evaluated using the START version 3 and TIME-START criteria. Agreement was analyzed using Cohen's kappa test, diagnostic performance by receiver operating characteristic (ROC) analysis, and factors associated with fall-related injuries by univariate and multivariate analyses. Results: The mean age was 76.7±8.0 years, and 65.6% of patients were female. Polypharmacy was present in 65.6% of patients. The prevalence of PIM was 36.6%, 17.3%, and 2.2% according to the AGS Beers, TIME-STOP, and STOPP version 3 criteria, respectively, with moderate agreement between the AGS Beers and TIME STOP criteria (κ=0.485). Antidepressants, anticholinergic agents, and antipsychotics were the most frequently identified PIM groups. None of the criteria significantly predicted fall-related injuries. However, the total number of medications predicted PIM (AUC=0.735), and female sex was independently associated with fall-related injuries. Discussion and Conclusion: PIM use was common among older adults presenting to the ED with falls. Different assessment tools identified complementary aspects of medication safety, suggesting that combined use may provide a more comprehensive evaluation than a single criterion. Although medication burden was an important xi indicator of PIM, it was insufficient to explain fall-related injuries because of their multifactorial nature. Comprehensive medication review should therefore address both potentially inappropriate medications and prescribing omissions.
Benzer Tezler
- Yer seviyesinden düşme ile başvuran 65 yaş ve üzeri hastalarda edmonton kırılganlık ölçeği ve FRAIL skala değeri ile klinik sonlanımarasındaki ilişkinin araştırılması
Age 65 and over admitted with a fall from ground leveledmonton frailty scale in patients over the age of 18and clinical outcome with FRAIL scale valuethe investigation of the relationship between
MERTCAN KÜPCÜK
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2023
Acil TıpSağlık Bilimleri ÜniversitesiAcil Tıp Ana Bilim Dalı
PROF. DR. SERKAN EMRE EROĞLU
- 1985-1986 yıllarında Polatlı Devlet Hastanesine kaza nedeniyle başvuranların incelenmesi
Başlık çevirisi yok
FERHAN ŞENOL
Yüksek Lisans
Türkçe
1986
İlk ve Acil YardımGazi ÜniversitesiKazaların Çevresel ve Teknik Araştırması Ana Bilim Dalı (disiplinlerarası)
DOÇ. DR. HİKMET PEKCAN
- Organize sanayi bölgelerinde iş güvenliği sorunlarının teknik ve bilimsel araştırılmasında bir yöntem önerisi
Başlık çevirisi yok
MEHMET ALİ YILDIRIM
Yüksek Lisans
Türkçe
1986
Çalışma Ekonomisi ve Endüstri İlişkileriGazi ÜniversitesiKazaların Çevresel ve Teknik Araştırması Ana Bilim Dalı (disiplinlerarası)
DOÇ. DR. İBRAHİM BOYNUKALIN
- Türkiye'de trafik kazalarının epidemiyolojisi
Başlık çevirisi yok
HARUN KARACA
Yüksek Lisans
Türkçe
1985
UlaşımGazi ÜniversitesiKazalarda Acil Yardım ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. HİKMET PEKCAN
- Türkiye'de trafik kazalarının nedenleri ve acil yardım organizasyonu
Başlık çevirisi yok
VEYSEL HAVUÇ
Yüksek Lisans
Türkçe
1986
UlaşımGazi ÜniversitesiAcil Yardım ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ÖVSEV DÖRTLEMEZ