Terapötik plazma değişiminin komplikasyonları-tek merkez deneyimi
Complications of therapeutic plasma exchange - single center experience
- Tez No: 1017630
- Danışmanlar: DOÇ. DR. SEVİL SADRİ
- Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
- Konular: İç Hastalıkları, Internal diseases
- Anahtar Kelimeler: Terapötik plazma değişimi, komplikasyon, tromboz, mortalite, GPS, mGPS, Therapeutic plasma exchange, complication, thrombosis, mortality, GPS, mGPS
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Sağlık Bilimleri Üniversitesi
- Enstitü: Bursa Şehir Hastanesi
- Ana Bilim Dalı: İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: İç Hastalıkları Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
IV. ÖZET Amaç: Bu çalışmada terapötik plazma değişimi (TPD) uygulanan hastalarda komplikasyon gelişimi, tromboz oluşumu ve mortalite ile ilişkili faktörlerin değerlendirilmesi amaçlanmıştır. Ayrıca inflamatuvar belirteçler olan Glasgow Prognostic Score (GPS) ve modifiye Glasgow Prognostic Score (mGPS) ile klinik sonuçlar arasındaki ilişkinin ortaya konması hedeflenmiştir. Gereç ve Yöntem: Bu retrospektif çalışmaya, N/san 2023- Şubat 2025 tarihleri arasında tek merkezde terapötik plazma değişimi uygulanan toplam 269 hasta dahil edildi. Hastaların demografik özellikleri, işlem parametreleri, komplikasyon gelişimi, tromboz varlığı ve mortalite verileri hastane bilgi sistemi kayıtları üzerinden geriye dönük olarak incelendi. GPS ve mGPS skorları ile klinik sonuçlar arasındaki ilişkiler uygun istatistiksel yöntemler kullanılarak analiz edildi. Bulgular: Toplam 269 hastanın 19'unda (%7,1) mortalite gözlendi. Komplikasyon gelişimi ile mortalite arasında istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki saptanmadı (p=0,868); komplikasyon gelişen hastalarda mortalite %8,7, gelişmeyenlerde ise %7,7 olarak bulundu. Komplikasyon gelişimi açısından yalnızca yoğun bakımda işlem uygulanması anlamlı bir risk faktörü olarak belirlendi (p=0,02); diğer klinik ve teknik değişkenler ile komplikasyon gelişimi arasında anlamlı ilişki saptanmadı (p>0,05). GPS skoru ile mortalite arasında güçlü ve istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki saptandı (p<0,001). Mortalitenin GPS skoruna göre dağılımı sırasıyla; • GPS 0: %0,9 • GPS 1: %7,8 • GPS 2: %14,8 olarak belirlendi. Benzer şekilde mGPS skoru ile mortalite arasında da anlamlı ilişki bulundu (p=0,006). Mortalitenin mGPS skoruna göre dağılımı; • mGPS 0: %3,0 • mGPS 1: %5,7 • mGPS 2: %14,8 şeklinde saptandı. Buna karşın GPS ve mGPS skorları ile komplikasyon gelişimi arasında anlamlı ilişki saptanmadı (p>0,05). Tromboz gelişimi ile değerlendirilen klinik ve teknik parametreler arasında da istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki bulunmadı (p>0,05). Sonuç: Terapötik plazma değişimi, uygun hasta seçimi ve dikkatli klinik izlem ile güvenli bir tedavi yöntemidir. Komplikasyonların mortaliteyi artırmaması, yöntemin klinik güvenilirliğini desteklemektedir. GPS ve mGPS skorlarının mortalite ile güçlü ilişkisi, bu parametrelerin risk sınıflamasında etkin şekilde kullanılabileceğini göstermektedir. Bu bulgular, TPD uygulanan hastalarda prognozun öngörülmesi ve klinik yönetimin optimize edilmesi açısından klinik değere sahiptir.
Özet (Çeviri)
V. ABSTRACT Aim: Therapeutic plasma exchange (TPE) is widely used in the management of immune-mediated and critical conditions; however, data on its complications and prognostic determinants remain limited. This study aimed to comprehensively evaluate complications, thrombosis, and mortality in patients undergoing TPE, and to determine the prognostic value of inflammatory markers, specifically the Glasgow Prognostic Score (GPS) and modified GPS (mGPS). Methods: In this retrospective single-center study, 269 consecutive patients who underwent TPE between April 2023 and February 2025 were analyzed. Demographic characteristics, procedural variables, complication rates, thrombosis occurrence, and mortality outcomes were extracted from hospital records. Associations between GPS/mGPS scores and clinical outcomes were assessed using appropriate statistical analyses. Results: The overall mortality rate was 7.1% (19/269). No significant association was observed between complication development and mortality (p=0.868), with mortality rates of 8.7% in patients with complications and 7.7% in those without. Intensive care unit status emerged as the only independent factor associated with complication development (p=0.02), whereas other clinical and procedural variables showed no significant correlation (p>0.05). A strong and graded association was identified between GPS and mortality (p<0.001), with mortality rates increasing from 0.9% (GPS 0) to 7.8% (GPS 1) and 14.8% (GPS 2). Similarly, mGPS was significantly associated with mortality (p=0.006), demonstrating a progressive increase from 3.0% (mGPS 0) to 14.8% (mGPS 2). In contrast, neither GPS nor mGPS was associated with complication development (p>0.05). Additionally, no significant relationship was observed between thrombosis and any evaluated clinical or procedural parameters (p>0.05). Conclusion: TPE appears to be a safe and well-tolerated therapeutic modality when applied with appropriate patient selection and vigilant monitoring. The absence of a link between complications and mortality underscores its clinical safety. Importantly, the strong association between inflammatory scores and mortality highlights the potential utility of GPS and mGPS as practical tools for risk stratification. These findings provide clinically relevant insights that may support improved prognostic assessment and guide decision-making in patients undergoing TPE.
Benzer Tezler
- Çocuk yoğun bakım ünitesinde terapötik plazma değişiminin serum sitokin düzeylerine etkisinin değerlendirilmesi
Evaluation of the effect of therapeutic plasma exchange therapy on plasma cytokine levels in pediatric intensive care unit
SELEN CEREN ÇAKMAK
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2023
Çocuk Sağlığı ve HastalıklarıSağlık Bilimleri ÜniversitesiÇocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. SEHER ERDOĞAN
- Yoğun bakımda hellp sendromlu hastalara uyguladığımız plazma değişiminin retrospektif değerlendirilmesi
Retrospective evaluation of plasma exchange which we applied to hellp syndrome patients with intensive care
ABDULLAH GÖK
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2017
Anestezi ve Reanimasyonİnönü ÜniversitesiAnesteziyoloji ve Reanimasyon Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. AYTAÇ YÜCEL
- Çocuk yoğun bakim ünitesinde terapötik plazma değişimi uygulanan hastaların değerlendirilmesi ve prognoza etki eden faktörlerin belirlenmesi
Evaluation of patients with therapeuticplasma exchange in the pediatric intensive care unitand determining the factors affecting the prognosis
HATİCE YAZAR
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2021
Çocuk Sağlığı ve HastalıklarıSağlık Bilimleri ÜniversitesiÇocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. SEHER ERDOĞAN
- Çocuk yoğun bakım ünitesinde immün aracılı nörolojik tutulumla takip edilen hastalarda plazma değişimi tedavisinin etkinliği
Başlık çevirisi yok
ECEM BENGİSU DERVİŞOĞLU
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2024
Çocuk Sağlığı ve HastalıklarıSağlık Bilimleri ÜniversitesiÇocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ESRA ŞEVKETOĞLU
- Terapötik plazma değişiminin romatolojik hastalıkların tedavisindeki önemi
The importance of therapeutic plasma exchange in the treatment of rheumatic diseases
AYNUR SOYUÖZ
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2013
RomatolojiHacettepe Üniversitesiİç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ÖMER KARADAĞ