Scrophularia orientalis L. bitkisinin kimyasal bileşimi ve biyolojik aktiviteleri ile bazı metabolik enzimler üzerindeki inhibisyon potansiyelinin araştırılması
Investigation of the chemical composition and biological activities of scrophularia orientalis L. plant and its inhibition potential on some metabolic enzymes
- Tez No: 1016745
- Danışmanlar: DOÇ. DR. FİKRET TÜRKAN
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Biyomühendislik, Bioengineering
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Iğdır Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Biyomühendislik ve Bilimleri Ana Bilim Dalı (disiplinlerarası)
- Bilim Dalı: Biyomühendislik Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu araştırmada Scrophularia orientalis L. bitkisinin kimyasal bileşimi ve biyolojik aktivitesi araştırıldı. Farklı çözücülerle elde edilen ekstraktlara LC-MS/MS, HPLC, elementel ve iyon analizleri uygulandı. Ayrıca antiinflamatuvar, antioksidan, enzim inhibisyonu, antimikrobiyal ve hücre kültürü çalışmaları gerçekleştirildi. LC-MS/MS analiz sonuçlarına göre trans-sinnamik asit (257,71 mg/g), kuersetin (47,968 mg/g) ve trans-ferulik asidin (31,6297 mg/g) en yüksek düzeylerde olduğu belirlendi. HPLC analizlerine göre süksinik asidin 25,78-26,47 mg/g aralığında olduğu, malik ve sitrik asit gibi diğer organik asitlerin de önemli miktarlarda olduğu tespit edildi. Elementel analizlerden potasyum (189,9-204,7 ppm), magnezyumun (53-87,4 ppm) yüksek düzeylerde olduğu belirlenirken, toksik elementlerden Pb (0,0007-0,001 ppm) ve As (0,0003 ppm) oldukça düşük seviyelerde bulundu. İyon analizlerinden başlıca anyon ve katyonlar dengeli bir dağılım gösterdi. Antioksidan yöntemlerinden DPPH ve ABTS analizleri sırasıyla 10,9–25,7 µg/mL ve 11,5–41,8 µg/mL aralığında belirlenirken, potansiyometrik yöntemle ölçülen FRAP, FCR ve DPPH değerleri ekstraktların yüksek antioksidan kapasiteye ve zengin fenolik içeriğe sahip olduğunu ortaya koymuştur. Enzim inhibisyonu ölçümlerinde AChE (0,815-1,300 µg/mL), α-glukozidaz (0,852-1,360 µg/mL), α-amilaz (0,827-1,620 µg/mL) ve GST (0,997-1,533 µg/mL) düzeyleri pozitif kontrole göre etkin bulundu. Bununla birlikte antimikrobiyal analizde, ekstraktların mikroorganizmalarda inhibisyon zonlarının 5-9,33 mm aralığında değiştiği saptandı. Bitki ekstraktlarının U87, HepG2 ve HT-29 hücre hatlarında sitotoksik etki gösterdiği ve 48 saat sonunda hücre canlılığının sırasıyla %54,57-%86,79, %47,58-%94,91 ve %62,96-%118,1 olarak değiştiği belirlenirken CRL-4010 sağlıklı hücre hattında toksik etki belirlenmemiştir. Antiinflamatuvar çalışmaları kapsamında LPS ile oluşturulan inflamasyon modelinde hem HT-29 hem de CRL-4010 hücre hatlarında TNF-α, IL-6 ve IL-8 düzeylerinde anlamlı artış görüldü. Böylece HT-29 hücre hattında TNF-α düzeyinin bazı ekstraktlarda %70'in üzerinde azaldığı, IL-6 düzeyinin belirgin şekilde baskılandığı ve IL-8 düzeylerinde %90'a varan düşüşler olduğu belirlendi. CRL-4010 hücre hattında da TNF-α, IL-6 ve özellikle IL-8 düzeylerinde önemli azalmalar tespit edildi. Sonuç olarak Scrophularia orientalis L. türünün fenolik bileşikler bakımından zengin olduğu, güçlü antioksidan, antimikrobiyal, antiinflamatuvar ve enzim inhibitör etki gösterdiği ve sağlıklı hücrelerde düşük toksisite sergilediği belirlenmiştir. Araştırılan bitkinin bu yönleriyle farmasötik ve biyomedikal uygulamalar açısından potansiyel bir doğal kaynak olabileceği düşünülmektedir.
Özet (Çeviri)
In this study, the chemical composition and biological activity potential of Scrophularia orientalis L. were comprehensively investigated. For this purpose, extracts obtained using different solvents were subjected to LC-MS/MS, HPLC, elemental and ion analyses; additionally, anti-inflammatory, antioxidant, enzyme inhibition, antimicrobial and cell culture studies were performed. According to LC-MS/MS analysis results, trans-cinnamic acid (257,71 mg/g), quercetin (47,968 mg/g), and trans-ferulic acid (31,6297 mg/g) were identified as the major compounds. HPLC analysis revealed that succinic acid ranged from 25,78 to 26,47 mg/g, while other organic acids, such as malic and citric acids, were also present in considerable amounts. Elemental analysis indicated high levels of potassium (189,9-204.7 ppm) and magnesium (53-87,4 ppm), whereas toxic elements such as Pb (0,0007-0,001 ppm) and As (0,0003 ppm) were detected at very low concentrations. Ion analysis demonstrated a balanced distribution of major anions and cations. In antioxidant assays, DPPH and ABTS values were determined in the ranges of 10,9-25,7 µg/mL and 11,5-41,8 µg/mL, respectively, In contrast FRAP, FCR, and DPPH values obtained by the potentiometric method confirmed that the extracts possessed high antioxidant capacity. Enzyme inhibition studies showed significant inhibitory effects against AChE (0,815-1,300 µg/mL), α-glucosidase (0,852-1,360 µg/mL), α-amylase (0,827-1,620 µg/mL), and GST (0,997-1,533 µg/mL). Antimicrobial activity evaluation revealed that the extracts produced inhibition zones ranging from 5 to 9,33 mm against various microorganisms. In cell culture studies, the extracts exhibited cytotoxic effects on U87, HepG2, and HT-29 cell lines, with cell viability ranging from %54,57-%86,79, %47,58-%94,91 and %62,96-%118,1 respectively, after 48 hours. In contrast, no significant toxic effect was observed in the healthy CRL-4010 cell line. Within the scope of anti-inflammatory studies, a significant increase in TNF-α, IL-6, and IL-8 levels was observed in both HT-29 and CRL-4010 cell lines in the LPS-induced inflammation model. Following treatment with the extracts, a reduction of over %70% in TNF-α levels, a marked suppression of IL-6, and a decrease of up to 90% in IL-8 levels were observed in HT-29 cells. Similarly, significant decreases in TNF-α, IL-6, and especially IL-8 levels were also detected in the CRL-4010 cell line. In conclusion, Scrophularia orientalis L. is rich in phenolic compounds and exhibits strong antioxidant, antimicrobial, anti-inflammatory, and enzyme inhibitory activities, with low toxicity in healthy cells, indicating its potential as a natural source for pharmaceutical and biomedical applications.
Benzer Tezler
- Scrophularia scopolii (Hoppe ex) pers.var. scopolii üzerinde fitokimyasal araştırmalar
Başlık çevirisi yok
E.MELTEM ÖZİPEK
Yüksek Lisans
Türkçe
1987
Eczacılık ve FarmakolojiHacettepe ÜniversitesiFarmakognozi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. İHSAN ÇALIŞ
- Scrophularia ilwensis ckoch (scrophulariaceae) üzerinde farmakognozik araştırmalar
Başlık çevirisi yok
MURAT ZOR
- Pınarbaşı (Kayseri) yöresinde bitkilerin ilaç, baharat, boya ve gıda olarak kullanımlarının araştırılması
Başlık çevirisi yok
A. ASLI YENİKALAYCI ECER
Yüksek Lisans
Türkçe
1996
ZiraatÇukurova ÜniversitesiTarla Bitkileri Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. SALİHA KIRICI