Yaşlı bakımında göz ardı edilenlerin; anamnez, fizik muayene ve laboratuvar bulguları ışığında acil servis başvurularında saptanması
Identifying the overlooked aspects of elderly care through history, physical examination, and laboratory findings in emergency department admissions
- Tez No: 1014195
- Danışmanlar: DOÇ. DR. UTKU MURAT KALAFAT, DR. MERVE YILDIRIM
- Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
- Konular: Acil Tıp, Emergency Medicine
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Sağlık Bilimleri Üniversitesi
- Enstitü: İstanbul Kanuni Sultan Süleyman Eğitim ve Araştırma Hastanesi
- Ana Bilim Dalı: Acil Tıp Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Amaç: Bu çalışmada, acil servise başvuran 65 yaş ve üzeri hastalarda bakım sürecinde göz ardı edilebilen durumların; beslenme durumu, kırılganlık, işlevsellik, ilaç kullanımı ve sosyodemografik özelliklerin anamnez, fizik muayene ve laboratuvar bulguları temelinde değerlendirilmesi ve malnütrisyon ile yetersiz beslenme riskinin belirleyicilerinin saptanması amaçlanmıştır. Gereç ve Yöntem: 01 Ekim 2025–01 Nisan 2026 tarihleri arasında Kanuni Sultan Süleyman (KSS) Eğitim ve Araştırma Hastanesi (EAH) Acil Servisi'ne başvuran 65 yaş ve üzeri 161 hasta prospektif olarak değerlendirildi. Hastaların beslenme durumu Mini Nütrisyonel Değerlendirme (MND), kırılganlık durumu ise Klinik Kırılganlık Ölçeği (KKÖ) ile belirlendi; sosyodemografik özellikler, ilaç kullanımı, fizik muayene ve laboratuvar bulguları kaydedildi. Beslenme durumu ile değişkenler arasındaki ilişki Mann–Whitney U testi ve binary lojistik regresyon analizi ile incelendi. Bulgular: Hastaların medyan yaşı 77 (65–99) yıl olup %51,6'sı kadındı; %71,4'ü asgari ücretin altında gelire sahipti ve %15,5'i yalnız yaşıyordu. MND'ye göre hastaların %35,4'ü normal beslenme durumunda iken %34,2'sinde yetersiz beslenme riski, %30,4'ünde malnütrisyon saptandı (toplam %64,6). Malnütrisyon/yetersiz beslenme grubunda medyan yaş daha yüksek (79'a karşı 76; p=0,014), vücut ağırlığı daha düşük (p<0,001), BUN düzeyi daha yüksek (p=0,028) ve lenfosit sayısı daha düşüktü (p=0,010). KKÖ skoru bu grupta anlamlı olarak daha yüksekti [7'ye karşı 4; p<0,001]. İlaçlarını kendisi kullanamayan (%75,9) ve demans nedeniyle ilaç kullanımı uygun olmayan (%95,8) hastalarda, yatağa veya sandalyeye bağımlı olanlarda ve ileri bunaması bulunanlarda malnütrisyon oranı belirgin biçimde yüksekti (p<0,001). Fizik muayenede ekimoz, bası yarası, kateter girişimi ve kalça kırığı öyküsü bulunan hastalarda da oran anlamlı olarak yüksekti. Binary lojistik regresyon analizinde KKÖ skoru, malnütrisyon veya yetersiz beslenmenin tek bağımsız belirleyicisi olarak saptandı (OR: 2,840; %95 GA: 2,064–3,908; p<0,001). Sonuç: Acil servise başvuran yaşlılarda malnütrisyon ve bakım ihmali ile ilişkili olabilecek klinik göstergeler yüksek sıklıkta görülmektedir. Klinik Kırılganlık Ölçeği ile anamnez, fizik muayene ve basit laboratuvar parametrelerinin sistematik biçimde değerlendirilmesi, gözden kaçabilen olguların erken tanınmasına katkı sağlayabilir; bu açıdan acil servisler kritik bir tarama noktası işlevi görmektedir.
Özet (Çeviri)
Objective: This study aimed to evaluate aspects of elderly care that may be overlooked in patients aged 65 years and older presenting to the emergency department—namely nutritional status, frailty, functionality, medication use, and sociodemographic characteristics—on the basis of history, physical examination, and laboratory findings, and to identify the predictors of malnutrition and the risk of undernutrition. Materials and Methods: A total of 161 patients aged 65 years and older who presented to the Emergency Department of Kanuni Sultan Süleyman Training and Research Hospital between October 1, 2025 and April 1, 2026 were evaluated prospectively. Nutritional status was determined using the Mini Nutritional Assessment (MNA) and frailty using the Clinical Frailty Scale (CFS); sociodemographic characteristics, medication use, and physical examination and laboratory findings were recorded. The relationships between nutritional status and the study variables were analyzed using the Mann–Whitney U test and binary logistic regression analysis. Results: The median age of the patients was 77 (65–99) years, and 51.6% were women; 71.4% had an income below the minimum wage and 15.5% lived alone. According to the MNA, 35.4% of patients had a normal nutritional status, while 34.2% were at risk of undernutrition and 30.4% had malnutrition (64.6% in total). In the malnutrition/undernutrition group, the median age was higher (79 vs. 76; p=0.014), body weight was lower (p<0.001), the BUN level was higher (p=0.028), and the lymphocyte count was lower (p=0.010). The CFS score was significantly higher in this group [7 vs. 4; p<0.001]. The rate of malnutrition was markedly higher among patients who were unable to self-administer their medications (75.9%) and those for whom medication use was inappropriate due to dementia (95.8%), as well as among bed- or chair-bound patients and those with advanced dementia (p<0.001). Patients with ecchymosis, pressure ulcers, a history of catheterization, or a history of hip fracture on physical examination also had significantly higher rates. In binary logistic regression analysis, the CFS score was identified as the only independent predictor of malnutrition or undernutrition (OR: 2.840; 95% CI: 2.064–3.908; p<0.001). Conclusion: Malnutrition and clinical indicators potentially associated with caregiver neglect are highly prevalent among older adults presenting to the emergency department. Systematic evaluation of history, physical examination, and simple laboratory parameters together with the Clinical Frailty Scale may contribute to the early recognition of cases that might otherwise be overlooked; in this respect, emergency departments serve as a critical screening point.
Benzer Tezler
- Türkiye'de serebral hareket bozukluklarının etiyolojisi epidemiyolojisi ve bazı klinik özellikleri
Başlık çevirisi yok
AŞER BENSUSAN
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
1986
Çocuk Sağlığı ve Hastalıklarıİstanbul ÜniversitesiÇocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
- Sivas yöresinde 0-24 aylık çocuğu olan annelerin çocuklarını anne sütü ile beslemelerine ilişkin bilgi ve uygulamaları
Başlık çevirisi yok
FİRDEVS ERDEMİR
Yüksek Lisans
Türkçe
1985
HemşirelikCumhuriyet ÜniversitesiHemşirelik Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. MELİHA ATALAY
- Çiğit ve ayçiçek yağlarının doğal antioksidan içerikleri ile bu yağların stabilitelerinin arttırılmaları üzerinde araştırmalar
Başlık çevirisi yok
ALİ KEMAL YALNIZ
Doktora
Türkçe
1985
Gıda MühendisliğiEge ÜniversitesiGıda Mühendisliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MAHİR ÇOLAKO¦LU
- Zar tabakalı bir güneş havuzunda güneş ışınımının geçişi ile enerji depolanmasının incelenmesi
Başlık çevirisi yok
MÜKERREM ŞAHİN
Yüksek Lisans
Türkçe
1987
Fizik ve Fizik MühendisliğiGazi ÜniversitesiFizik Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ATİLLA ÖZMEN
- Kadın genital bölgesi vajen ve serviks mikrobiyal flora dağılımı ve enfeksiyon etkeni patojen mikroorganizmaların tanımı
The Distrubition of microbial flora of vagina nd cervix in women genital tract and description of pathooen microorganism which are infection agent
NİHAL YÜCEL