Geri Dön

Farklı bitkisel kaynaklar ile zenginleştirilmiş ekmeklerde bazı kalite özellikleri ve in vitro sindirim modelinin değerlendirilmesi

Evaluation of some quality characteristics and in vitro digestion model of breads enriched with different plant sources

  1. Tez No: 1012510
  2. Yazar: ELİF AL
  3. Danışmanlar: PROF. DR. BURAK DEMİRHAN
  4. Tez Türü: Yüksek Lisans
  5. Konular: Besin Hijyeni ve Teknolojisi, Food Hygiene and Technology
  6. Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
  7. Yıl: 2026
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: Gazi Üniversitesi
  10. Enstitü: Sağlık Bilimleri Enstitüsü
  11. Ana Bilim Dalı: Besin Analizleri ve Beslenme Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Besin değerini artırmak, raf ömrünü uzatmak ve sürdürülebilirliği desteklemek amacıyla gıdalara doğal aktif bileşenler ilave edilebilmektedir. Bu çalışmada, tam buğday ekmeğinin bitkisel kaynaklar ve gıda-tarım atıkları ile zenginleştirilmesi ve elde edilen fonksiyonel ürünlerin kalite özelliklerinin belirlenmesi amaçlanmıştır. Bu kapsamda kontrol grubu olarak tam buğday unundan üretilen ekmek (TB) ile tam buğday ununa %5 ve %7 oranlarında mandalina kabuğu tozu (M5, M7), enginar yaprağı tozu (E5, E7) ve bal kabağı unu (B5, B7) ilave edilerek hazırlanan ekmeklerde besin bileşimi, fiziksel özellikler (en-boy), pH, renk ve tekstür profil analizleri gerçekleştirilmiştir. Ayrıca in vitro sindirim modeli uygulanarak toplam antioksidan statüsü (TAS), toplam oksidan statüsü (TOS), oksidatif stres indeksi (OSİ) ve toplam fenolik madde (TFM) değerleri ile bu bileşenlerin biyoerişilebilirlikleri belirlenmiştir. Renk analizi sonuçlarına göre E5 ve E7 gruplarının L* değerleri (sırasıyla 110,20±7,94 ve 127,80±17,80), TB grubuna (274,60±14,90) kıyasla belirgin düzeyde düşük bulunmuştur. En yüksek pH değeri TB grubunda (5,64±0,07), en düşük pH değeri ise M7 grubunda (4,72±0,01) saptanmıştır. Tekstür analizinde zenginleştirme ile sertlik, sakızımsılık ve çiğnenebilirlik değerleri artmıştır. Antioksidan analizlerde, sindirilmemiş örneklerde en yüksek TAS değeri E5 grubunda; sindirilmiş örneklerde ise E5 ve E7 gruplarında saptanmıştır. İn vitro sindirim sonrasında tüm gruplarda TAS ve TFM değerlerinde azalma gözlenirken, TOS ve OSİ değerlerinin de önemli ölçüde düştüğü belirlenmiştir. Sonuç olarak, zenginleştirilmiş ekmeklerin antioksidan kapasitesinin arttığı ve bu bileşenlerin belirli düzeyde biyoerişilebilirliğin korunduğu gözlenmiştir. Bulgular, sürdürülebilir gıda üretimi kapsamında fonksiyonel ekmek geliştirmenin mümkün olduğunu ve özellikle enginar yaprağı ile mandalina kabuğu gibi atık materyallerin yüksek biyofonksiyonel potansiyele sahip olduğunu göstermektedir.

Özet (Çeviri)

Natural active ingredients can be incorporated into food products to enhance nutritional value, extend shelf life, and support sustainability. This study aims to fortify whole wheat bread with plant-based sources and agri-food wastes and to determine the quality characteristics of the resulting functional products. Within this scope, bread produced from whole wheat flour (TB) served as the control group. Experimental groups were prepared by substituting whole wheat flour with mandarin peel powder (M5, M7), artichoke leaf powder (E5, E7), and pumpkin flour (B5, B7) at concentrations of 5% and 7%. The samples were analyzed for nutritional composition, physical properties (width-height), pH, color, and texture profile. Furthermore, an in vitro digestion model was utilized to determine total antioxidant status (TAS), total oxidant status (TOS), oxidative stress index (OSI), and total phenolic content, along with the bioaccessibility of these components. According to the color analysis results, the L* values of the E5 and E7 groups (110.20 ± 7.94 and 127.80 ± 17.80, respectively) were significantly lower than those of the TB group (274.60 ± 14.90). The highest pH value was detected in the TB group (5.64 ± 0.07), while the lowest was recorded in the M7 group (4.72 ± 0.01). Texture analysis revealed that fortification led to an increase in hardness, gumminess, and chewiness values. In the antioxidant assays, the highest TAS values were observed in the E5 group for undigested samples and in the E5 and E7 groups for digested samples. Although a decrease in TAS and total phonelic component values was observed in all groups following in vitro digestion, TOS and OSI values also significantly declined. In conclusion, it was observed that the antioxidant capacity of the fortified breads increased and the bioaccessibility of these components was maintained at certain levels. The findings demonstrate that developing functional bread within the framework of sustainable food production is feasible and that waste materials, particularly artichoke leaves and mandarin peels, possess high biofunctional potential.

Benzer Tezler

  1. Buğdayda farklı melezleme teknikleri kullanarak tohum tutma oranının saptanılması

    Başlık çevirisi yok

    İSMAİL TÜZÜN

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    1986

    ZiraatUludağ Üniversitesi

    Tarla Bitkileri Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. HALİS RUHİ EKİNGEN

  2. Diyabetus mellitus'da gözlenen mikrovasküler komplikasyonların prostaglandinler ile olan ilişkisi

    The Relation of microvaskular complications observed in diabetes mellitus with prostoglandins

    CANAN NEBİGİL

    Doktora

    Türkçe

    Türkçe

    1985

    Eczacılık ve FarmakolojiCumhuriyet Üniversitesi

    Farmakoloji Ana Bilim Dalı

    YRD. DOÇ. DR. YUSUF SARIOĞLU

  3. Bazı esterlerin kinetik incelenmesi ve termodinamik parametrelerin belirlenmesi

    Kinetic study and detesmination of thermodnamic parameters of some esters

    İBRAHİM TAŞ

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    1986

    Kimya MühendisliğiUludağ Üniversitesi

    Kimya Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. MUSTAFA CEBE

  4. Çoklu amaçların çözümlemesinde amaç programlaması ile genelleştirilmiş ters yaklaşımı ve yem sanayiinde bir uygulama

    Goal programming and generalieed inverse approaches in the multi-objective analysis and application in feed industry

    HASAN BAL

    Doktora

    Türkçe

    Türkçe

    1986

    İstatistikGazi Üniversitesi

    İstatistik Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. FEVZİ KUTAY