Metabolik sendromu olan bireylerde tıbbi beslenme tedavisinin ve takip sıklığının metabolik sendrom ile ilişkili parametrelere etkisi
The effect of medical nutrition treatment and frequency of follow-up on metabolic syndrome-related parameters in individuals with metabolic syndrome
- Tez No: 1009110
- Danışmanlar: DOÇ. DR. MEHMET FİSUNOĞLU
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Beslenme ve Diyetetik, Nutrition and Dietetics
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Hacettepe Üniversitesi
- Enstitü: Sağlık Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Diyetetik Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Beslenme ve Diyetetik Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu araştırmada, metabolik sendrom (MetS) tanısı alan bireylerde diyetisyen tarafından gerçekleştirilen beslenme görüşmelerinin farklı sıklıklarda uygulanmasının besin tüketimi, antropometrik ölçümler, biyokimyasal parametreler ve kan basıncı üzerindeki etkisinin değerlendirilmesi amaçlanmıştır. Araştırma, randomize kontrollü ve üç kollu bir tasarımda yürütülmüş olup izlem süresi 12 hafta olarak planlanmıştır. Katılımcılar üç gruba ayrılmıştır. Grup 1'de katılımcılarla başlangıç, 4., 8. ve 12. haftalarda görüşme yapılmış, Grup 2'de aynı görüşmelere ek olarak 1-3., 5-7 ve 9-11. haftalarda telefon görüşmesi yolu ile beslenme görüşmeleri gerçekleştirilmiştir. Grup 3'te ise klinikteki mevcut pratik uygulamayı yansıtan, başlangıç ve 12 hafta sonrasında görüşme yapılmıştır. Çalışma kapsamında katılımcıların besin tüketim durumları 24 saatlik hatırlatma metodu ile alınan besin tüketim kaydı ile izlenmiştir. Antropometrik, biyokimyasal ve kan basıncı ölçümleri uygun yöntemlerle değerlendirilmiştir. Verilerin analizinde ayda bir yüz yüze gerçekleştirilen görüşmelerden elde edilen besin öğeleri analizleri, antropometrik ölçümler, biyokimyasal parametreler ve kan basıncı ölçümleri tekrarlayan ölçümlerde ANOVA yöntemi ile analiz edilmiştir. Görüşme sayısı ve MetS kriterleri arasındaki ilişki Spearman korelasyon analizi ile değerlendirilmiştir. Görüşme sayısının MetS kriter sayısına etkisini açıklayan lineer regresyon modeli oluşturulmuştur. Araştırma bulgularına göre, başlangıçta gruplar arasında besin tüketimi açısından fark yokken, izlem süresi sonunda Grup 1 ve Grup 2'de enerji, karbonhidrat ve yağ tüketiminin Grup 3'teki bireylere göre daha düşük olduğu bulunmuştur (p=0,002; p=0,002; p=0,016; sırasıyla). Benzer şekilde, başlangıçta gruplar arasında açlık plazma glikozu ve diastolik kan basınçları arasında farklılık bulunmazken; izlem süresi sonunda Grup 1 ve Grup 2'deki bireylerin açlık plazma glikozu ve diastolik kan basıncı düzeyleri Grup 3'teki bireylerden daha düşük bulunmuştur (p<0,001; p=0,013; sırasıyla). MetS kriter sayısındaki değişimin bağımlı değişken olarak kurulduğu regresyon modelinde, bireylerle gerçekleştirilen beslenme görüşme sayısında meydana gelen her bir birimlik artışın MetS kriter sayısını 0,055 birim azaltmakta olduğu bulunmuştur (R2= 0,163; F(5,78) = 3,039; p=0,015). Sonuç olarak, MetS'li bireylerde diyetisyen tarafından gerçekleştirilen tıbbi beslenme tedavisi kapsamında beslenme görüşmelerinin daha sık gerçekleştirilmesi; beslenme alışkanlıklarının, MetS parametrelerinden açlık plazma glikozu ve diastolik kan basıncının iyileşmesi ile ilişkilidir. Bu bulgular, MetS yönetiminde düzenli ve daha sık gerçekleştirilen beslenme danışmanlığının tedavi etkinliğinde destekleyici olabileceğini düşündürmektedir.
Özet (Çeviri)
The aim of this study was to evaluate the effects of different frequencies of dietitian-led nutrition counseling on dietary intake, anthropometric measurements, biochemical parameters, and blood pressure in individuals diagnosed with metabolic syndrome (MetS). The study was conducted using a randomized, controlled, three-arm design with a follow-up period of 12 weeks. Participants were allocated into three groups. In Group 1, participants received nutrition counseling at baseline and at weeks 4, 8, and 12. In Group 2, in addition to the same face-to-face counseling sessions, nutrition counseling was also provided via telephone during weeks 1–3, 5–7, and 9–11. Group 3 reflected routine clinical practice and received nutrition counseling only at baseline and after 12 weeks. Dietary intake was assessed using 24-hour dietary recalls. Anthropometric measurements, biochemical parameters, and blood pressure were evaluated using standard and appropriate methods. In the statistical analysis, nutrient intake data, anthropometric measurements, biochemical parameters, and blood pressure values obtained from monthly face-to-face visits were analyzed using repeated-measures ANOVA. The relationship between the number of nutrition counseling sessions and MetS criteria was assessed using Spearman correlation analysis. A linear regression model was constructed to examine the effect of the number of counseling sessions on the number of MetS criteria.The findings showed that although there were no differences among groups in dietary intake at baseline, energy, carbohydrate, and fat intake were significantly lower in Groups 1 and 2 compared with Group 3 at the end of the follow-up period (p=0,002; p=0,002; p=0,016, respectively). Similarly, while no baseline differences were observed among groups in fasting plasma glucose and diastolic blood pressure, both parameters were significantly lower in Groups 1 and 2 than in Group 3 at the end of the study (p<0,001; p=0,013, respectively). In the regression model in which change in the number of MetS criteria was set as the dependent variable, each one-unit increase in the number of nutrition counseling sessions was associated with a 0,055-unit decrease in the number of MetS criteria (R²=0,163; F(5,78) = 3,039; p = 0,015). In conclusion, more frequent dietitian-led nutrition counseling as part of medical nutrition therapy in individuals with MetS is associated with improvements in dietary habits as well as key MetS parameters, including fasting plasma glucose and diastolic blood pressure. These findings suggest that regular and more frequent nutrition counseling may enhance the effectiveness of MetS management.
Benzer Tezler
- Çoklu amaçların çözümlemesinde amaç programlaması ile genelleştirilmiş ters yaklaşımı ve yem sanayiinde bir uygulama
Goal programming and generalieed inverse approaches in the multi-objective analysis and application in feed industry
HASAN BAL
- Normal-hipertiroidi ve hipotiroidi'li kişilerde prostaglandin-benzeri aktivite tayini
Serum prostaglandin-like activity assay in normal hyperthyroid and hypothyroid individuals
NECLA MAVİOĞLU
Yüksek Lisans
Türkçe
1984
Endokrinoloji ve Metabolizma HastalıklarıCumhuriyet ÜniversitesiFarmakoloji Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. YUSUF SARIOĞLU
- Çocuklarda akut stres hiperglisemisinde hormonal değişikliklerin ve kısa süreli prognozun incelenmesi
Başlık çevirisi yok
AYGÜN DİNDAR
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
1987
Çocuk Sağlığı ve Hastalıklarıİstanbul ÜniversitesiÇocuk Sağlığı ve Hastalıkları Hemşireliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. HÜLYA GÜNÖZ
- Hemodiyalize bağımlı kronik böbrek hastalarında gonadotropik hormonlar ile östrojen ve testosteron düzeylerinin araştırılması
Başlık çevirisi yok
HANDAN İLGÜNŞATIROĞLU
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
1987
Endokrinoloji ve Metabolizma HastalıklarıCumhuriyet ÜniversitesiFizyoloji Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. SENA ERDAL
- Plazma arkı eldesi ve yüzey bölgesi modifikasyonunda kullanılabilirliği
Başlık çevirisi yok
ÖZKAN ÖZİPEKLİLER
Yüksek Lisans
Türkçe
1986
Makine MühendisliğiUludağ ÜniversitesiMakine Mühendisliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. HALİM DEMİRCİ