Latince tarihyazımı, kehanet ve tarih felsefesi:Geoffrey Monmouth'un eserlerinde Akdeniz tarih anlayışı
Latin historiography, prophecy and historical philosophy: The Mediterranean conceptions of history in Geoffrey of Monmouth's works
- Tez No: 1007864
- Danışmanlar: DOÇ. DR. EKİN KAYNAK ILTAR
- Tez Türü: Doktora
- Konular: İngiliz Dili ve Edebiyatı, Eski Çağ Dilleri ve Kültürleri, Felsefe, English Language and Literature, Ancient Linguistics and Cultures, Philosophy
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Akdeniz Üniversitesi
- Enstitü: Akdeniz Uygarlıkları Araştırma Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Akdeniz Ortaçağ Araştırmaları Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Akdeniz dünyasında kehanetler Antik Çağdan itibaren gerek edebî eserlerde, gerekse tarih sahnesinde önemli bir yere sahip olmuşlardır. Homeros'un İlyada destanında Akhilleus'un kaderinin tayin edilmesinden, Büyük İskender'in Asya seferinde aldığı kritik kararlara kadar kehanetlerin rol oynadığı görülür. Orta Çağ'a gelindiğinde ise bu gelenek devam etmektedir; kehanetler hem edebiyatta hem de tarihe geçecek siyaset meydanlarında gücünü korumuş ve belirleyici bir unsur olmaya devam etmiştir. Öyle ki Truva'da geçen bir hikâye yüzyıllar sonra İtalya'da devam etmiş, sonrasında ise Britanya adasında tamamlanmıştır. Yüzyıllar sonra İtalya yarımadasında Vergilius Homeros'un Truva'da geçen İlyada destanına bir devam niteliğinde olan Aeneis eserini kaleme almıştır. Bu Truva geleneğini Orta Çağ'da Britanya yarımadasında Geoffrey Monmouth devam ettirmiş ve her iki esere için bir devam niteliği taşıyan İngiliz Krallarının Tarihi eserini kaleme almıştır. Yazarın bir diğer eseri ise daha sonra yazılmış ve aynı edebî dünyada geçen Merlin'in Hayatı'dır. Monmouth'un eserleri ilk bakışta tamamen geçmişteki mitolojik karakterleri ve destansı savaşları konu alan bir kurgu olarak görünse de dikkatle incelendiğinde yazarın dönemindeki siyasî olaylarla birçok benzerlik taşıdığı anlaşılmaktadır. Yazar eserlerini geçmişteki kaynaklara ve folklorik unsurlara dayandırarak meydana getirmiş nitekim bu yaparken olay örgüsünü ve karakterleri yaşadığı ve tarihe Anarşi Devri olarak geçen on beş yıllık siyasî çekişme ve iç savaş dönemi üzerine kurmuştur. Çalışmanın amacı Monmouth'un mitolojik bir kurgu olarak okuyucuya sunulan eserlerinin aslında dönemin siyasî çekişmelerini resmettiği, karakterlerin gerçek şahısları temsil ettiği ve yazarın bunları yaparken kehanet olgusunu bir tarafı desteklemek üzere bir propaganda aracı olarak eserlerinde kullandığını açığa çıkarmaktır. Bunu yaparken Akdeniz'de başlayan bir milletin tarihini yazarken Truva'ya atfetme geleneğinin Anadolu'dan İtalya'ya, İtalya'dan Britanya'ya uzanan yolculuğu da ortaya koyulacaktır.
Özet (Çeviri)
Since antiquity, prophecies have occupied a central role in the literature and history of the Mediterranean world. From Homer's Iliad, where the fate of Achilles was predestined, to the pivotal decisions of Alexander the Great during his Asian expedition, the influence of prophecy is undeniable. This tradition endured into the Middle Ages, remaining a decisive phenomenon that exerted significant power over both literature and the politics that would eventually become history. A narrative starting in Troy, for instance, was revived on the Italian peninsula and ultimately reached its conclusion in Britain centuries later. Virgil composed the Aeneid in Italy as a thematic sequel to Homer's Trojan epic; this tradition was later inherited by Geoffrey of Monmouth in Britain, who wrote The History of the Kings of Britain as a continuation of both works. His subsequent text, The Life of Merlin, exists within this same literary universe. At first glance, Monmouth's works may appear to be mere fictions based on mythological characters and ancient wars. However, a closer reading reveals deep parallels with the political landscape of his own era. Monmouth synthesized historical sources and folkloric elements to craft plots mirroring contemporary events, drawing character traits from real figures of his time—a period of civil war and political conflict known as“The Anarchy.”The goal of this study is to demonstrate that Monmouth's mythological fictions are, in fact, depictions of contemporary political struggles. It posits that he utilized characters based on actual individuals and employed prophecy as a tool of propaganda to support a specific ideology. In doing so, this study traces a tradition emerging from the Mediterranean— characterized by the use of Trojan origins to establish national history—as it migrated from Anatolia to the Italian peninsula, and finally to Britain.
Benzer Tezler
- The scientific revolution: Historiographical perspectives and the debate over its validity
Bilim devrimi: Tarihyazımı perspektifleri ve geçerliliği üzerine tartışmalar
HİLMİ UYSAL
Yüksek Lisans
İngilizce
2026
Bilim ve Teknolojiİstanbul Teknik ÜniversitesiBilim, Teknoloji ve Toplum Ana Bilim Dalı (disiplinlerarası)
DOÇ. DR. GIOVANNI FILIPPO MION
- Antikçağ ve Ortaçağ filolojik kaynaklarında Avrupa Hunlarının temsili
The representation of the European Huns in Ancient and Medieval philological sources
TOLGA ERSOY
Doktora
Türkçe
2024
TarihMimar Sinan Güzel Sanatlar ÜniversitesiTarih Ana Bilim Dalı
PROF. DR. AHMET TAŞAĞIL
- Kâtip Çelebi'nin Takvîmü't-Tevârîh'i (metin-inceleme)
Kâtip Çelebi's Taqvîm at-Tawârîkh (text-assessment)
OĞUZ SELİM BAŞAR
Yüksek Lisans
Türkçe
2021
Tarihİstanbul ÜniversitesiTürkiyat Araştırmaları Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. AHMET ÜSTÜNER
- Latince sanat terimleri üzerine karşılaştırmalı bir inceleme: Procopius“de Aedificiis”
Başlık çevirisi yok
ÇİĞDEM MENZİLCİOĞLU
Yüksek Lisans
Türkçe
1994
Eski Çağ Dilleri ve Kültürleriİstanbul ÜniversitesiLatin Dili ve Edebiyatı Bilim Dalı
PROF.DR. ERENDİZ ÖZBAYOĞLU
- Latince ve Yunanca'daki ortak kökenli sözcükler
Latin and Greek cognate words
SAADET ENGİN GÜZEY
Doktora
Türkçe
2003
Eski Çağ Dilleri ve KültürleriAnkara ÜniversitesiEskiçağ Dilleri ve Kültürleri Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. F. GÜL ÖZAKTÜRK