Geri Dön

Tutuklu ve hükümlülerde solunum egzersizi destekli bulaşıcı hastalıklar eğitiminin stres ve bulaşıcı hastalık algısına etkisi: Çok bileşenli eğitim girişimi

The effect of a respiratory exercise–supported infectious diseases education on stress and infectious disease perception among detainees and convicts: A multicomponent education intervention

  1. Tez No: 1003344
  2. Yazar: NUŞENUR ZEYNEP GÜLEBENZER
  3. Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ FATMA AVŞAR
  4. Tez Türü: Yüksek Lisans
  5. Konular: Hemşirelik, Halk Sağlığı, Nursing, Public Health
  6. Anahtar Kelimeler: Tutuklu ve Hükümlü, Stres, Bulaşıcı Hastalık, Solunum Egzersizi, Çok Bileşenli Eğitim Girişimi, Bulaşıcı hastalıklar, Halk sağlığı, Hemşirelik, Prisoners and Convicts, Stress, Infectious Diseases, Respiratory Exercises, Multicomponent Educational Intervention, Communicable diseases, Public health, Nursing
  7. Yıl: 2026
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: Tokat Gaziosmanpaşa Üniversitesi
  10. Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
  11. Ana Bilim Dalı: Hemşirelik Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Halk Sağlığı Hemşireliği Bilim Dalı
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Bu araştırma, tutuklu ve hükümlü bireylerde çok bileşenli solunum egzersizi destekli bulaşıcı hastalıklar eğitiminin algılana stres ve bulaşıcı hastalık algısına etkisini çok bileşenli eğitim girişimiyle incelemek amacıyla yapılmıştır. Araştırma, ön test-son test kontrol gruplu yarı deneysel olarak tasarlanmıştır. Çalışmanın örneklemini Tokat T Tipi Kapalı ve Açık Ceza İnfaz Kurumu'nda bulunan toplam 83 katılımcı (40 müdahale, 43 kontrol grubu) oluşturmuştur. Veriler, araştırmacı tarafından hazırlanan Tanıtıcı Bilgi Formu, Algılanan Stres Ölçeği (ASÖ) ve Bulaşıcı Hastalıklara Yönelik Algı Ölçeği (BHYAÖ) ile toplanmıştır. Müdahale grubuna dört hafta boyunca, haftada bir kez yaklaşık 45 dakikalık oturumlar hâlinde solunum egzersizi destekli bulaşıcı hastalıklar eğitimi verilmiştir. Her oturumun başlangıcında ve sonunda dönüşümlü burun nefesi (DBN) solunum egzersizleri uygulanmıştır. Kontrol grubuna herhangi bir eğitim ya da müdahale yapılmamıştır, eş zamanlı olarak ön test ve son test ölçümleri alınmıştır. Verilerin analizinde tanımlayıcı istatistikler (sayı, yüzde, ortalama, standart sapma), t testi, ki-kare testi ve basit doğrusal regresyon ve korelasyon kullanılmıştır. Araştırmanın analizleri SPSS 25.0, PROCESS Macro programları ile yapılmıştır. Araştırma sonucunda, müdahale ve kontrol gruplarının sosyo-demografik ve sağlıkla ilgili özellikleri açısından homojen olduğu ve gruplar arasında anlamlı fark bulunmadığı saptanmıştır (p>0,05). Müdahale ve kontrol grupları arasında ASÖ açısından anlamlı fark olduğu belirlenmiştir (p<0.05). Müdahale ve kontrol grupları arasında ASÖ Yetersiz Öz-Yeterlik algısı alt boyutu açısından anlamlı fark olduğu belirlenmiştir (p<0.05). BHYAÖ bulgularında ise toplam ve alt boyut puanlarında gruplar arasında anlamlı fark bulunmamıştır (p>0.05). Fakat müdahale grubundaki Bulaşıcı Hastalıklara Yönelik Algıdaki düşüş, kontrol grubuna kıyasla zamana göre çok daha az olmuştur. Regresyon analizi sonucunda algılanan stresin bulaşıcı hastalık algısını negatif ve anlamlı düzeyde yordadığı saptanmıştır (B = −0.31, p = 0.001). Bu sonuçlar, dört oturumluk solunum egzersizi destekli eğitimin stres düzeyini anlamlı olarak azalttığını, yetersiz öz-yeterlik algı düzeyini anlamlı olarak azalttığını göstermektedir. Bu araştırma çok bileşenli eğitim girişiminin ceza infaz kurumlarında uygulanabilir olduğunu ortaya koymaktadır. Müdahale grubunda stres puanlarında anlamlı düzeyde bir azalma eğiliminin gözlenmesi, eğitimin etkili olduğunu göstermektedir. Bulaşıcı hastalıklar algısına yönelik daha uzun süreli, daha yoğun ve psikososyal destekle bütünleştirilmiş solunum egzersizi temelli müdahalelerin ileride yapılacak çalışmalar için düzenlenmesi önerilmektedir.

Özet (Çeviri)

This study evaluated the impact of a multi-component educational intervention combining infectious disease education with breathing exercises on perceived stress and infectious disease perception among pretrial detainees and convicts. The study was designed as a pretest–posttest quasi-experimental study with a control group. The sample comprised 83 participants (40 in the intervention group and 43 in the control group) incarcerated in the Tokat T-Type Closed and Open Penal Institution. Data were collected using a Researcher-Developed Introductory Information Form, the Perceived Stress Scale (PSS), and the Infectious Disease Perception Scale (PIDS).The intervention group received a respiratory exercise-supported infectious disease education program once weekly for four consecutive weeks, with each session lasting approximately 45 minutes. Sessions began and ended with alternate nostril breathing. The control group followed the same assessment schedule as the intervention group but received no training.Data were analyzed using descriptive statistics,independent samples t-test, chi-square test, and simple linear regression and correlation analysis. Analyses were performed using SPSS 25.0, PROCESS Macro. The findings demonstrated that the intervention and control groups were homogeneous with respect to sociodemographic and health-related characteristics, with no statistically significant differences between groups. A statistically significant difference was identified between the intervention and control groups in terms of total PSS scores (p <0.05). A significant difference was also observed in the Insufficient Self-Efficacy subdimension of the PSS (p <0.05). No statistically significant differences were found between groups regarding total and subdimension scores of the PIDS (p> 0.05). The decline in infectious disease perception over time was substantially less pronounced in the intervention group compared to the control group. Regression analysis revealed that perceived stress significantly and negatively predicted infectious disease perception (B=−0.31, p = 0.001). The four-session respiratory exercise-supported educational intervention led to a statistically significant reduction in perceived stress levels and insufficient self-efficacy perceptions. The feasibility of implementing a multi-component educational intervention within correctional settings. The significant reduction observed in stress scores among participants in the intervention group suggests the effectiveness of the program. Future studies should employ longer respiratory interventions integrated with psychosocial support for better infectious disease outcomes.

Benzer Tezler

  1. Tutuklu ve hükümlülerde din algısı (Ağrı örneği)

    Religious perception of the prisoners and convicteds (The Ağrı case)

    SİNAN CANSEVER

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2009

    DinAtatürk Üniversitesi

    Felsefe ve Din Bilimleri Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. FAZLI POLAT

  2. Tutuklu ve hükümlülerde sosyodemografik özelliklerle psikopatolojinin ilişkisi

    The relation of physcopathology and sociodemographic features in the remand prisoners and prisoners

    METİN CANBAL

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2008

    Aile HekimliğiSağlık Bakanlığı

    Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. M. HALUK ÖZBAY

    UZMAN HASAN KARADAĞ

  3. Tutuklu ve hükümlülerde öfke düzeyleri ve öfke ifade tarzlarının değerlendirilmesi: Bolu T Tipi Kapalı Cezaevi örneği

    Evaluation of anger levels and anger expression styles in prisoners and convicts: The case of Bolu Type T Closed Prison

    ÜMİT AYDIN

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2025

    Aile HekimliğiBolu Abant İzzet Baysal Üniversitesi

    Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. NURCAN AKBAŞ GÜNEŞ

  4. Tutuklu hükümlülerde kendine zarar verme davranışının çocukluk örselenme yaşantıları, duygu düzenleme güçlüğü ve öz-şefkat ile ilişkisi

    The relationship of self-injury behavior in prisoners and convicts with childhood traumas, difficulty in emotion regulation and self-compassion

    ELİF GEDİK YEŞİLYURT

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2022

    PsikolojiMaltepe Üniversitesi

    Psikoloji Ana Bilim Dalı

    DR. ÖĞR. ÜYESİ KUNTAY ARCAN

  5. Kadın tutuklu ve hükümlülerde çocukluk çağı travmaları ile sürekli kaygı düzeyi, erken dönem uyum bozucu şemalar ve problem çözme becerileri arasındaki ilişkinin incelenmesi

    An investigation of the relationship between childhood trauma and traits-trait anxiety level, early maladapti̇ve schemas, and problem-solving skills in female prisoners and convicts

    ELNARA MAHARRAMOVA

    Doktora

    Türkçe

    Türkçe

    2026

    Adli Tıpİstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşa

    Sosyal Bilimler Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. KAYIHAN OĞUZ KARAMUSTAFALIOĞLU