Preeklampsili gebelerde diyet enflamatuar/oksidatif indeksinin maternal enflamatuar ve oksidatif parametrelerle ilişkisinin incelenmesi
The relationship between dietary inflammatory/oxidative index and maternal inflammatory and oxidative parameters in pregnant women with preeclampsia
- Tez No: 1003087
- Danışmanlar: PROF. DR. NURAY YAZIHAN
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Kadın Hastalıkları ve Doğum, Beslenme ve Diyetetik, Biyokimya, Obstetrics and Gynecology, Nutrition and Dietetics, Biochemistry
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Ankara Üniversitesi
- Enstitü: Sağlık Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Gıda Metabolizma ve Klinik Beslenme Ana Bilim Dalı (disiplinlerarası)
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Gelişmemiş ve gelişmekte olan ülkelerde, maternal ölümlerin yaklaşık %10-15'ini doğrudan preeklampsi ve eklempsiye bağlı ölümler oluşturmaktadır. Oksidatif stres ve enflamatuar yolakların preeklampsi gelişiminde etkili olduğu bilinmektedir. Bununla beraber besinler, belirli enflamatuar yanıtları değiştirebilir ve proenflamatuar sitokin üretimini ve etkisini modüle edebilir. Preeklampsi patofizyolojisinin daha kapsamlı anlaşılmasını sağlayabilemek, teşhisini ve önlenmesini kolaylaştırabilmek için preeklampsi ile ilgili metabolitleri ve metabolik yolları belirlemek önem taşımaktadır. Gerçekleştirilen tez çalışmasında, preeklampside diyet amino asit ve antioksidan alımının sistemik enflamatuar ve oksidatif süreçlere etkilerinin belirlenmesi amaçlanmıştır. Çalışmaya, preeklampsi tanısı almış (n=27) ve normotansif (n=57) üçüncü trimester (28 ila 40 hafta) 18-45 yaş aralığındaki gebe kadınlar dahil edilmiştir. Bu çalışma kapsamında diyet enflamatuar indeksinin maternal enflamatuar/oksidatif parametrelere etkisi incelenmiştir. Ayrıca, literatürde ilk kez preeklampsili gebelerde serum ve diyet amino asit profilleri birlikte incelenmiş ve ROC eğrisi analizleriyle preeklampsi için potansiyel risk faktörleri belirlenmiştir. Yüksek diyet inflamatuar indeksinin (E-DII) preeklampsi için bir risk faktörü olduğu saptanmış (AUC=0,848), preeklampsili gebelerde diyet antioksidan kapasitesinin (ORAC), diyet protein, bitkisel protein, diyet lifi, omega-3, omega-6, C vitamini, E vitamini, B1, B3, B6, B9 vitaminleri, demir, bakır, magnezyum, fosfor ve potasyum alımlarının anlamlı olarak düşük olduğu görülmüştür. Özellikle serumda glutamin, asparajin, fenilalanin, 3-metil histidin, sistein, treonin, valin, dallı zincirli amino asitler, elzem amino asitler, aromatik amino asitler (AUC >0,8), diyette ise arjinin, glisin, alanin, elzem olmayan amino asitler (AUC>0,7) düzeylerindeki değişimlerin risk faktörü olarak belirleyici ve bu amino asitlerin preeklampside metabolik regülasyonda önemli rol oynayabileceği gösterilmiştir. Bu doktora tezi, preeklampsi patogenezinde diyet kaynaklı inflamasyon, düşük antioksidan kapasitesi ve amino asit metabolizmasındaki bozuklukların endotel disfonksiyonu ile ilişkili potansiyel risk faktörleri olduğunu ortaya koymakta; bulgular, gebelikten itibaren beslenme temelli ve multi-omik yaklaşımların preeklampsi riskini azaltmada önemli olabileceğine işaret etmektedir.
Özet (Çeviri)
In underdeveloped and developing countries, approximately 10-15% of maternal deaths are directly related to preeclampsia and eclampsia. Oxidative stress and inflammatory pathways are known to play a role in the development of preeclampsia. Furthermore, nutrients can alter certain inflammatory responses and modulate the production and action of proinflammatory cytokines. Identifying the metabolites and metabolic pathways associated with preeclampsia is crucial for providing a more comprehensive understanding of the pathophysiology of preeclampsia and facilitating its diagnosis and prevention. This thesis aimed to determine the effects of dietary amino acid and antioxidant intake on systemic inflammatory and oxidative processes in preeclampsia. The study included preeclampsia-diagnosed (n=27) and normotensive (n=57) third-trimester (28 to 40 weeks) pregnant women aged 18-45 years. The effect of the dietary inflammatory index on maternal inflammatory/oxidative parameters was investigated. Also, which constitutes the unique value of the study, serum and dietary amino acid profiles in pregnant women with preeclampsia were examined for the first time in the literature, and potential risk factors for preeclampsia were identified using ROC curve analyses. A high dietary inflammatory index (E-DII) was found to be a risk factor for preeclampsia (AUC=0.848), and significantly lower dietary antioxidant capacity (ORAC), dietary protein, plant protein, dietary fiber, omega-3, omega-6, vitamin C, vitamin E, vitamins B1, B3, B6, and B9, iron, copper, magnesium, phosphorus, and potassium intakes were observed in pregnant women with preeclampsia. It has been shown that changes in serum levels of glutamine, asparagine, phenylalanine, 3-methyl histidine, cysteine, threonine, valine, branched-chain amino acids, essential amino acids, aromatic amino acids (AUC>0.8) and dietary levels of arginine, glycine, alanine, non-essential amino acids (AUC>0.7) are risk factors and that these amino acids may play an important role in metabolic regulation in preeclampsia. This doctoral thesis provides the first integrated analysis of dietary and serum amino acid profiles in preeclampsia, revealing that a pro-inflammatory, low-antioxidant diet and specific amino acid imbalances are potential risk factors, underscoring the need for early nutritional interventions and multi-omic longitudinal studies to inform prevention strategies.
Benzer Tezler
- Diyetin inflamatuar indeksinin gebelerde 24.-28. haftalar arasında yapılan 50 gram oral glukoz yükleme testi sonuçları üzerine etkisi
Assessment of the effect of dietary inflammatory index on the results of 50 grams oral glucose challenge test performed between the 24th and 28th gestational weeks
SEZİN CANSIN PERÇİN
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2020
Kadın Hastalıkları ve DoğumSağlık Bilimleri ÜniversitesiKadın Hastalıkları ve Doğum Ana Bilim Dalı
PROF. DR. AYKAN YÜCEL
- Maternal D vitamin düzeyinin trimesterler arası değişimi, D vitamini eksikliğinde görülen obstetrik ve neonatal sonuçlar
Change of maternal vitamin D levels between trimesters, obstetric and neonatal outcomes in vitamin D deficiency
BİLGE PINAR KESKİNSOY
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2019
Kadın Hastalıkları ve DoğumGazi ÜniversitesiKadın Hastalıkları ve Doğum Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MERİH BAYRAM
- Preeklampsili gebelerde oksidatif/nitrozatif stresin araştırılması
Evaluation of oxidative/nitrosative stress in women with preeclampsia
AYŞE TAŞCAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2014
BiyokimyaGaziantep ÜniversitesiTıbbi Biyokimya Ana Bilim Dalı
PROF. DR. SEYİTHAN TAYSI
- Diabetes mellituslu gebelerde diyet ve insülin tedavilerinin anne ve fetüs üzerine etkisi
Maternal and fetal effects of diet and insulin treatments in pregnant women with diabetes mellitus
TUĞBA KARAKAŞ
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2022
Kadın Hastalıkları ve DoğumMersin ÜniversitesiKadın Hastalıkları ve Doğum Ana Bilim Dalı
PROF. DR. AYHAN COŞKUN
- Gebelerde diyet inflamatuvar indeksinin; uyku kalitesi ve depresyon düzeyi üzerine etkisi
Effect of diet inflammatory index on sleep quality and depression level in pregnancy
BURCU ÜNAL CANYOL
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Beslenme ve Diyetetikİzmir Tınaztepe ÜniversitesiBeslenme ve Diyetetik Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ SERAP DEMİR FİLİZ