Matematik öğretmen adaylarının üretken yapay zekâ kullanım öz-yeterlikleri ve prompt kullanımları
Self-efficacy of pre-service mathematics teachers in using generative artificial intelligence and their prompt usage
- Tez No: 1000033
- Danışmanlar: DOÇ. DR. DENİZ ÇELİKSOY
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Eğitim ve Öğretim, Education and Training
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Burdur Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi
- Enstitü: Eğitim Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Matematik ve Fen Bilimleri Eğitimi Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Matematik Eğitimi Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu araştırma, ilköğretim matematik öğretmen adaylarının ChatGPT Destekli Ders Planlama Eğitimi (CDDPE) sonrasında ChatGPT kullanımına yönelik öz-yeterlik düzeylerini belirlemek, CDDPE sonrasında kendi yeterliklerine ilişkin değerlendirmelerini incelemek ve öğretmen adaylarının ChatGPT ile etkileşim kurma süreçlerinde ChatGPT'ye yönelttikleri promptların etkinlik düzeylerini belirlemek amacıyla gerçekleştirilmiştir. Araştırmanın örneklemini Türkiye'deki Akdeniz bölgesindeki bir devlet üniversitesinde öğrenim görmekte olan 50 ilköğretim matematik öğretmenliği 3. sınıf öğrencileri oluşturmaktadır. Çalışmanın amaçlarına uygun olacak şekilde açıklayıcı sıralı karma deseni kullanılmıştır. Çalışma kapsamında“ChatGPT Öz-yeterlik Ölçeği”(CÖÖ) geliştirilmiş olup, ölçeğin geçerlik ve güvenirliğini belirleyebilmek amacıyla açımlayıcı faktör analizi uygulanmıştır. Nicel veriler, adayların ChatGPT kullanımına yönelik öz-yeterlik düzeylerini belirlemek amacıyla uygulanan CÖÖ aracılığıyla toplanmıştır. Nitel veriler ise adayların ChatGPT kullanarak hazırladıkları ders planları kapsamında oluşturdukları promptlar ve eğitim sürecinin ardından uygulanan yansıtma formu aracılığıyla elde edilmiştir. Araştırmadan elde edilen bulgular, öğretmen adaylarının ChatGPT kullanımına yönelik öz-yeterlik düzeylerinin belirli boyutlarda yoğunlaştığını ve öğretmen adaylarının ChatGPT ile etkileşim süreçlerinde CLEAR çerçevesinin bileşenlerini yansıtan promptlar oluşturabildiklerini göstermektedir. Yansıtma formundan elde edilen bulgular ise öğretmen adaylarının CDDPE sürecinde kendi yeterliklerine ilişkin değerlendirmelerde bulunduklarını ve sürece yönelik farkındalık geliştirdiklerini ortaya koymaktadır. Araştırma sonuçları, yapılandırılmış bir eğitim süreciyle desteklenen ChatGPT kullanımının öğretmen adaylarının öz-yeterlik inançları ve prompt mühendisliği becerileri açısından öğretmen yetiştirme programları için önemli bir potansiyel sunduğunu göstermektedir. Elde edilen sonuçlar doğrultusunda, ilköğretim matematik öğretmen adaylarının ChatGPT ve matematik öğretimi entegrasyonuna yönelik öz-yeterlik kazanmaları için çeşitli önerilerde bulunulmuştur.
Özet (Çeviri)
This study aimed to determine the self-efficacy levels of pre-service elementary mathematics teachers regarding the use of ChatGPT after the ChatGPT-Supported Lesson Planning Education (CDDPE), to examine their evaluations of their own competencies following the training, and to identify the effectiveness levels of the prompts they generated during their interactions with ChatGPT. The sample of the study consisted of 50 third-year pre-service elementary mathematics teachers studying at a public university located in the Mediterranean region of Türkiye. In line with the purpose of the study, an explanatory sequential mixed-methods design was employed. Within the scope of the study, the ChatGPT Self-Efficacy Scale (CÖÖ) was developed, and exploratory factor analysis was conducted to establish the validity and reliability of the scale. Quantitative data were collected using the CÖÖ to determine the participants' self-efficacy levels regarding the use of ChatGPT. Qualitative data were obtained from the prompts created by the participants while preparing lesson plans using ChatGPT and from a reflection form administered after the training process. The findings revealed that the self-efficacy levels of the pre-service teachers regarding ChatGPT use were concentrated in specific dimensions and that they were able to generate prompts reflecting the components of the CLEAR framework during their interaction processes with ChatGPT. Findings from the reflection form further indicated that the pre-service teachers engaged in self-evaluations of their competencies throughout the CDDPE process and developed awareness regarding the training process. Overall, the results demonstrate that the use of ChatGPT supported by a structured training process offers significant potential for teacher education programs in terms of enhancing pre-service teachers' self-efficacy beliefs and prompt engineering skills. Based on the findings, several recommendations were proposed to support the development of self-efficacy among pre-service elementary mathematics teachers regarding the integration of ChatGPT into mathematics teaching.
Benzer Tezler
- Matematik öğretmen adaylarının ChatGPT aracılığıyla 5E öğrenme modeline uygun ders planı hazırlama deneyimleri
Pre-service mathematics teachers' experiences of preparing lesson plans in accordance with the 5E learning model through ChatGPT
GÜLSÜM DEMİR
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
Eğitim ve ÖğretimEskişehir Osmangazi ÜniversitesiMatematik ve Fen Bilimleri Eğitimi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. EMRE EV ÇİMEN
- Fen eğitiminde yapay zekâ araçlarının kullanımının fen bilgisi öğretmen adaylarının 21. yüzyıl öğrenen becerileri ile fen okuryazarlık algılarına etkisi
The effect of using artificial intelligence tools in science education on science teacher candidates' 21st century learner skills and science literacy perceptions
VİLDAN YALÇIN
Yüksek Lisans
Türkçe
2026
Eğitim ve ÖğretimSivas Cumhuriyet ÜniversitesiMatematik ve Fen Bilimleri Eğitimi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. OĞUZHAN NACAROĞLU
- İlköğretim matematik öğretmen adaylarının üretken yapay zekâ aracı (ChatGPT) kullanarak problem kurma deneyimleri
Pre-service elementary mathematics teachers' problem posing experiences using generative artificial intelligence tool (ChatGPT)
İREM OKUYAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2026
Eğitim ve ÖğretimEskişehir Osmangazi ÜniversitesiMatematik ve Fen Bilimleri Eğitimi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. EMRE EV ÇİMEN
- Üretken yapay zeka araçlarının ilköğretim matematik öğretmen adaylarının problem kurma becerileri ve öz-yeterlik inançlarına etkisi
The effect of generative artificial intelligence tools on the problem posing skills and self-efficacy beliefs of primary school mathematics teacher candidates
BEYZANUR YILMAZ
Yüksek Lisans
Türkçe
2026
Eğitim ve ÖğretimGazi ÜniversitesiMatematik ve Fen Bilimleri Eğitimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. DEVRİM ÇAKMAK
- Yapay zekâ destekli ödev ve proje süreçlerine ilişkin öğretmen görüşleri
Teachers' views on artificial intelligence supported assignment and project processes
ÖZGE KAYAM
Yüksek Lisans
Türkçe
2026
Eğitim ve ÖğretimYıldız Teknik ÜniversitesiMatematik ve Fen Bilimleri Eğitimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ASLI GÖRGÜLÜ