XX. yüzyılda Türkiye Türkçesinde 'çağdaşlaşma' ve 'kadın' kavramlarıyla ilgili söz varlığında görülen değişmeler
The Semantic development of 'modernity' and 'woman' concepts in the standart Turkish of the 20.th century
- Tez No: 99983
- Danışmanlar: PROF. DR. HAMZA ZÜLFİKAR
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Dilbilim, Linguistics
- Anahtar Kelimeler: Anlam bilim, Kadınlar, Modernleşme, Sözcük anlamlandırma, Türkiye Türkçesi, Türkçe, Semantics, Women, Modernization, Word meaning, Turkey Turkish, Turkish
- Yıl: 2001
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Ankara Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Özet Dil düşünceyi şekillendiren, tertip eden ve ifade eden bir iletişim aracıdır. Aynı zamanda dil, belli bir tarihî dönemde ortaya çıkan süreklilik, değişkenlik ve gelecekle ilgili çeşitli olayları kaydeden bir ortamdır. Dilde bırakılan bu izlerin araştırılması, politik ve sosyal değişmelerin dile gösterdiği etkinin ve bu değişmelerin dile yansıma şeklinin yam sıra, bu izleri bırakan sosyal ve politik ortam hakkında da önemli ip uçlar da verir. Bu şekilde yapılan bir araştırma, olayların derinliğini, yapılarım ve dili konuşanlar tararından kavramın algılanma şekli ile yerleşme sürecini aydınlatır. Bu çerçevede, XX. yüzyılında, Türkiye Türkçesinde, çağdaşlaşma ve kadın kavramlarının uğradığı değişmeler, dilsel bir olgunun yam sıra tarihî nitelikte olan göstergeler olarak da değerlendirilmiştir. Çağdaşlaşma kavramının, Türk dilinde XX. yüzyıldan itibaren, sürekli artan bir kullanımı görülmektedir. Sürekli yükselen sıklık, söz konusu kavramın günden güne daha netleştiğini, daha belirgin bir şekilde kullanıldığım, kavramın daha geniş kitlelere yayıldığı, tartışılan ve Türk milletini uğraştıran konulardan biri olduğunu gösterir. Kadın kavramına gelince, çağdaşlaşma kadar tartışılan ve önemli olmasına rağmen, bu terim farklı bir yapı ve içerik sergilemektedir. Kadın kavramının sosyal boyutu zaman içerisinde net olarak ifade edilmeye başlamıştır. Bu durum, kadın kavramım karşılayan kelimelerin kullanımı doğal ve istikrar bir hal kazanması ve söz konusu kelimelerin geliştiği anlamlar ile ortaya çıkmaktadır.
Özet (Çeviri)
SUMMARY The representation of the past through language, is first of all, a question of the relationship between language and history. Language is a tool for forming, organising, expressing, and conveying information. At the same time, it is a medium in which registered all the moments of change and continuity occurred in a proper political and social situation. Deducting the traces remaining in language from the events which have happened has as a subject of study the social condition and their transformation illuminating aspects that could not be studied with the traditional methods of history. In this way, investigating the linguistic sources creates the opportunity to highlight the depth of the phenomenon, its structural values, the perspectives, and the degree of perception by the language speakers. What I propose to do is to give some general considerations concerning the method that I have followed in order to construct the history of modernisation and the women in modern Turkey through linguistic sources. The concept of modernisation in Turkish language during the 20th century is observed to have a progressively usage. The frequency of aforementioned concept shows clearly that this concept was gradually clarified, become more discernible and popular, and remained always in the agenda of Turkish people. Concerning the concept of woman, although it was important as far as the concept of modernisation, the woman terms express a different structure and content. The social dimension of woman concept started to be clearly expressed during the time. This situation has emerged from the corresponding words of woman concept had won a natural establishment in language and the development of the new meanings of mentioned words.
Benzer Tezler
- Türkmen Türkçesi ile Türkiye Türkçesi arasında eş seslilik ve çok anlamlılık ilişkisi
Başlık çevirisi yok
MUHAMMETMURAT SAPAROV
Doktora
Türkçe
1997
DilbilimEge ÜniversitesiTürk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
PROF. DR. GÜNAY KARAAĞAÇ
- Dünden bugüne rebab ve yeniden ele alınması
Başlık çevirisi yok
M. REFİK KAYA
Sanatta Yeterlik
Türkçe
1998
Müzikİstanbul Teknik ÜniversitesiTürk Sanat Müziği Ana Sanat Dalı
DOÇ. M. CAHİT ATASOY
- Endüstrileşmiş yapım yöntemleriyle üretilen konutların değerlendirilmesi: Eskişehir-Yenikent örneği
Başlık çevirisi yok
HÜLYA ÇETİN
Yüksek Lisans
Türkçe
1996
MimarlıkEskişehir Osmangazi ÜniversitesiMimarlık Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. SADUN ÖZEL