Endüstri 4.0 olgunluk düzeyi ve rekabet stratejilerine etkisi: imalat işletmeleri üzerinde bir araştırma
Industry 4.0 maturity level and its effect on competitive strategies: A study on manufacturing enterprises
- Tez No: 999502
- Danışmanlar: PROF. DR. GÖKHAN KERSE
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Yönetim Bilişim Sistemleri, Management Information Systems
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Kafkas Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Yönetim Bilişim Sistemleri Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu araştırma, işletmelerin Endüstri 4.0 olgunluk düzeylerinin jenerik rekabet stratejileri (maliyet liderliği, farklılaştırma ve odaklanma) üzerindeki etkilerini incelemek amacıyla yapılmıştır. Araştırmaya imalat sektöründe faaliyet gösteren 107 işletme temsilcisi katılmıştır. Veri toplama aracı olarak Endüstri 4.0 Olgunluk Düzeyi Ölçeği ve Jenerik Rekabet Stratejileri Ölçeği kullanılmıştır. Verilerin analizi için IBM SPSS ve AMOS 18 paket programlarından yararlanılmıştır. Elde edilen verilere frekans analizleri, doğrulayıcı faktör analizi (DFA), güvenilirlik analizi, korelasyon analizi, basit ve çoklu regresyon analizleri ile fark analizleri (bağımsız örneklem t testi, tek yönlü varyans (ANOVA)) uygulanmıştır. Araştırmada, işletmelerin Endüstri 4.0 olgunluk düzeylerinin (4,26) bulunduğu ve rekabet stratejilerini kullanma düzeylerinin (4,41)“çok yüksek”seviyede olduğu saptanmıştır. Hipotez testlerine yönelik bulgular, Endüstri 4.0 olgunluk düzeyinin genel rekabet stratejilerini, maliyet liderliği stratejisini, farklılaşma stratejisini ve odaklanma stratejisini pozitif yönde ve anlamlı düzeyde etkilediğini göstermiştir. Çoklu regresyon analizi sonucunda ise teknolojik boyutlardan özellikle robotik uygulamaların ve artırılmış gerçekliğin rekabet stratejileri üzerinde belirleyici bir etkiye sahip olduğu tespit edilmiştir. Ayrıca araştırma değişkenlerinde işletmelerin faaliyet yılı, yasal yapısı ve çalışan sayısı açısından anlamlı farklılıklar belirlenmiş, ihracat durumu açısından ise anlamlı bir fark tespit edilememiştir.
Özet (Çeviri)
This study was conducted to examine the effects of businesses' Industry 4.0 maturity levels on generic competitive strategies (cost leadership, differentiation, and focus). A total of 107 business representatives operating in the manufacturing sector participated in the research. The Industry 4.0 Maturity Level Scale and the Generic Competitive Strategies Scale were used as data collection instruments. IBM SPSS and AMOS 18 package programs were utilized for data analysis. Frequency analyses, confirmatory factor analysis (CFA), reliability analysis, correlation analysis, simple and multiple regression analyses, and difference analyses (independent samples t-test, one-way analysis of variance (ANOVA)) were applied to the obtained data. The findings revealed that the Industry 4.0 maturity levels of businesses (4,26) and their level of use of competitive strategies (4,41) were at a“very high”level. The results of the hypothesis tests indicated that Industry 4.0 maturity level positively and significantly affected overall competitive strategies, cost leadership strategy, differentiation strategy, and focus strategy. The results of the multiple regression analysis showed that, among the technological dimensions, robotic applications and augmented reality in particular had a significant effect on competitive strategies. In addition, significant differences were identified in the research variables in terms of the years of operation, legal structure, and number of employees of the businesses, whereas no significant difference was found in terms of export status.
Benzer Tezler
- Endüstri 4.0 teknolojik olgunluk düzeyinin modellenmesi: Beyaz eşya sektörü üzerine bir çalışma
Modeling industry 4.0 technological maturi̇ty level: A study on the white goods industry
MELİKE SELEN DERMENCİ
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
Endüstri ve Endüstri MühendisliğiTekirdağ Namık Kemal ÜniversitesiEndüstri Mühendisliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. AYSUN SAĞBAŞ
- Türkiye'de endüstri 4.0 sanayi devrimi ve yalın üretim uygulamaları üzerine yapılan çalışmaların etkilerinin değerlendirilmesi
Evaluation of the effects of works on industry 4.0 and lean manufacturing practices in Turkey
NERMİN GÜNDOĞDU
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
Mühendislik BilimleriGazi Üniversitesiİmalat Mühendisliği Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ OĞUZ POYRAZOĞLU
- Küçük ve orta ölçek imalat firmalarında olgunluk modeli: beyaz eşya sektöründe bir uygulama
Maturity model in small and medium size manufacturing companies: an application in the home appliance sector
ÜMİT ÇİRAY
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
İşletmeİstanbul Teknik ÜniversitesiEndüstri Mühendisliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. MURAT BASKAK
- Muhasebe bilgi sisteminin dijital dönüşüm sürecindeki yönelimi
Orientation of accounting information system in the digital transformation process
VİLDAN ŞEN
Doktora
Türkçe
2025
İşletmeManisa Celal Bayar Üniversitesiİşletme Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MAHMUT KARĞIN
- İşletmelerin sanayi 4.0 olgunluk düzeylerinin belirlenmesine yönelik çok kriterli bir yaklaşım: Lojistik sektörü uygulaması
A multi criteria approach towards determination of industry 4.0 maturity levels of enterprises: Logistics sector application
DUYGU SERDAR
Yüksek Lisans
Türkçe
2020
İşletmeKaradeniz Teknik Üniversitesiİşletme Ana Bilim Dalı
PROF. DR. BİRDOĞAN BAKİ