Nâsiruddin el-Elbânî'nin Silsiletü'l-Ehâdîsi'z-Zaʿîfe Ve'l-Mevzûʿa isimli eserinde hadîs tenkid yöntemi
The methodology of hadith criticism in Nasiruddin Alalbani's work Silsilat al-Ahadith al-Daifa Wa'l-Mawdua
- Tez No: 999243
- Danışmanlar: PROF. DR. MUHAMMET YILMAZ
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Din, Religion
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Çukurova Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Hadis Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu tez, 1420/1999 yılında vefat eden Muhammed Nâsıruddîn el-Elbânî tarafından kaleme alınan Silsiletü'l-Ehâdîsi'z-Zaîfe ve'l-Mevzûʿa ve Eseruhâ's-Seyyi' fi'l-Ümme adlı eserde benimsenen hadis tenkidi yönteminin incelendiği bir çalışmadır. Elbânî'nin bu eseri, zayıf ve mevzû rivayetlerin ayıklanması suretiyle hadislerin tasfiyesine yönelik çağdaş dönemde gerçekleştirilmiş ilmî gayretlerin dikkate değer örneklerinden biri olarak değerlendirilmektedir. Tezde, Elbânî'nin hadisleri zayıf veya mevzû olarak nitelendirme sürecinde dayandığı ilmî esaslar ortaya konmuş; sened ve metin tenkidi, râvî değerlendirmesi ve rivayetler arasında tercih yaparken kullandığı iç ve dış karineler analiz edilmiştir. Bu çalışmada şu temel soruya cevap aranmaktadır: Elbânî, söz konusu eserinde mütekaddim hadisçilerin hadis tenkidi kurallarına ne ölçüde bağlı kalmıştır? Onun yöntemi, çağdaş hadisçilerden ne gibi yönleriyle ayrılmaktadır? Çalışma, betimleyici, karşılaştırmalı ve tahlil edici yöntemler temelinde yürütülmüştür. Elbânî tarafından doğrudan gözden geçirilmiş olan 1 ila 3300 numaralı hadisler esas alınmış, örneklem bu çerçevede sınırlandırılmıştır. Ayrıca, klasik hadis kaynakları, İlel literatürüne ait eserler, ricâl kitapları ve Elbânî'nin metodolojisine dair çağdaş akademik çalışmalar da değerlendirilmiştir. Tez dört ana bölümde yapılandırılmıştır: Birinci bölüm, araştırmanın konusunu, amacını, önemini, yöntemini, sınırlarını ve ilgili literatürü ihtiva eden giriş mahiyetindedir. İkinci bölümde, muhaddis Muhammed Nâsıruddîn el-Elbânî'nin (ö. 1420/1999) hayatı, ilmî şahsiyeti ve yaşadığı dönemin tarihî-ilmî arka planı ele alınmakta; hocaları, ilmî yolculuğu ve metodolojik oluşumu değerlendirilmektedir. Üçüncü bölüm, Silsiletü'l-Ehâdîsi'z-Zaîfe ve'l-Mevzûʿa adlı eserin hadis ilmindeki yerini incelemekte; konuyla ilgili telif geleneğinin gelişimini, eserin metodolojik özelliklerini, kaynaklarını ve ilmî katkılarını ayrıntılı biçimde ortaya koymaktadır. Dördüncü bölüm ise, Elbânî'nin hadisçiliğini ve hadis değerlendirme yöntemini uygulamalı örnekler üzerinden tahlil etmekte; ayrıca ona yöneltilen tenkitleri ele alarak bunları hadis usûlü ve muhaddislerin eleştiri ilkeleri ışığında değerlendirmektedir. Araştırmanın sonucunda, Elbânî'nin genel olarak Mütekaddimûn çizgisine bağlı kaldığı; çoklu karineleri dikkate alan geniş bir perspektife sahip olduğu; taklitten uzak bir şekilde zayıflık hükmü verme konusunda bağımsız davrandığı tespit edilmiştir. Bununla birlikte, bazı hadislerde tenkit kurallarının uygulanmasında tutarsızlıkların gözlemlendiği de ifade edilmelidir. Çalışma, Elbânî'nin hadis tenkidi alanında Ehl-i Hadîs geleneğine yeniden itibar kazandırma çabasını, ayrıca rivayet metinlerine yönelik metodolojik hataları eleştirme yönünü de ortaya koymaktadır. Yapılan tespitler doğrultusunda, Elbânî'nin tenkit projesi üzerine yapılan ilmî çalışmaların artırılması, tartışmalı yönlerin derinlemesine ele alınması ve onun uygulamalarının, hadis usulü bağlamında sistematik olarak belgelenmesi önerilmektedir.
Özet (Çeviri)
This thesis examines the hadith criticism methodology adopted in Silsilat al-Ahadith ad-Da'ifah wal-Mawdu'ah wa Atharuha as-Sayyi' fil-Ummah, a work written by Muhammad Nasiruddin al Albani (d. 1420/1999). This work is regarded as one of the most significant scholarly contributions in the modern era aimed at purifying the hadith corpus from weak and fabricated narrations. The thesis identifies the scholarly foundations on which al Albani based his classification of hadiths as weak or fabricated. It analyzes his use of isnad (chain of transmission) and matn (text) criticism, his evaluation of narrators, and the internal and external indicators he relied upon when preferring one narration over another. The central research question posed is: To what extent did al Albani adhere to the hadith criticism principles of the early scholars (muhaddithun al mutaqaddimin)? And how does his methodology differ from that of other contemporary hadith scholars? The study employs descriptive, comparative, and analytical methods. It focuses on hadiths numbered 1 to 3300 in the series, which were personally reviewed by al Albani. In addition, classical hadith sources, works on ilal (hidden defects), biographical dictionaries of narrators (rijal works), and modern academic studies on al Albani's methodology have been examined. The thesis is structured into four main chapters: The first chapter serves as an introduction and includes the subject, objectives, significance, methodology, limitations of the study, as well as the relevant literature. The second chapter examines the life of the hadith scholar Muḥammad Nāṣiruddīn al-Albānī (d. 1420/1999), his scholarly personality, and the historical and intellectual context of his era. It also evaluates his teachers, scholarly journey, and methodological formation. The third chapter investigates the place of Silsilat al-Aḥādīth al-Ḍaʿīfa wa'l-Mawḍūʿa in the science of hadith, presenting in detail the development of authorship in this field, the methodological features of the work, its sources, and its scholarly contributions. The fourth chapter analyzes al-Albānī's approach to hadith criticism and classification through applied examples, and further discusses the critiques directed at him in light of hadith methodology and the principles of evaluation employed by earlier hadith scholars. The study concludes that al Albani generally followed the methodology of the early hadith scholars, demonstrated a broad perspective by considering multiple indicators (qarain), and exercised independent judgment in issuing rulings. However, it also identifies certain inconsistencies in his application of criticism principles. The research highlights al Albani's efforts to restore the credibility of the Ahl al Hadith tradition and his methodological critiques of narrations. Based on these findings, the study recommends further academic research on al Albani's criticism project, a deeper examination of its controversial aspects, and a systematic documentation of his methodology within the framework of hadith sciences.
Benzer Tezler
- Nâsiruddin el-Elbânî'nin Silsiletü'l-Ehâdis'd-Daîfe ve'l-Mevdûa isimli eserinde metin tenkidi uygulamaları
Textual criticism in Silsilatul Ahaadeeth Adda'Eefah vel Mawdouah to Muhammad Nasiruddin al-Albani
NURAN SARICI
Yüksek Lisans
Türkçe
2018
DinKastamonu ÜniversitesiTemel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ KUDRET ARTIKBAEV
- Balkanlar'daki etkisi bakımından Nâsiruddin el-Elbânî'nin Selefî akaid anlayışı
Nasiruddin al-Albani's understanding of Salafi creed in terms of its influence in the Balkans
MURAT SİNANİ
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
DinTrakya ÜniversitesiTemel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MUHAMMET ALTAYTAŞ
- Arnavut fıkıh alimi Vehbi Süleyman Gavoci'nin hayati, eserleri ve fıkhi görüşleri
The life, works and fiqh views of Albanian fiqh scholar Vehbi Süleyman Ghavizhi
SALJAHUDIN ZENUNI
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
DinSakarya ÜniversitesiTemel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ AHMET NUMAN ÜNVER
- Ḥanafīte traditionalism in the Mamluk period: Ibn Abī l-ʿIzz's (D. 792/1390) commentary on the creed of al-Ṭaḥāwī
Memlükler döneminde Hanefî gelenekçiliği: İbn Ebü'l-'İzz'in (Ö. 792/1390) Tahâvî Akidesi üzerine şerhi
THOM DEKKER
Yüksek Lisans
İngilizce
2023
Dinİbn Haldun ÜniversitesiTemel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. BİLAL AYBAKAN
- Beğavî'nin Meâlimü't-Tenzîl isimli tefsirindeki hadislerin tahrîc ve değerlendirilmesi (Tevbe sûresi)
The extraction and evaluation of hadiths in the commentary of al-Baghawi titled maalim at-tanzil (Surah at-tawbah)
GÜLZEMİN BULUT
Yüksek Lisans
Türkçe
2018
DinFırat ÜniversitesiTemel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ MUSA ERKAYA