Erken dönem Osmanlı siyaset düşüncesinin kaynakları ve özgünlüğü meselesi
The sources and the problem of authenticity in early Ottoman political thought
- Tez No: 997552
- Danışmanlar: DOÇ. DR. NURULLAH YAZAR
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Din, Tarih, Religion, History
- Anahtar Kelimeler: Din-siyaset ilişkileri, Kültürel düşünce, Osmanlı Devleti, Osmanlı edebiyatı, Osmanlı hakimiyeti, Osmanlı tarihi, Osmanlı İmparatorluğu, Siyasi düşünce, Türk düşünce tarihi, Türk-İslam düşüncesi, Religious-politics relations, Cultural thought, Ottoman State, Ottoman literature, Ottoman soverignty, Ottoman history, Turkish thought history, Turkish-Islamic thought
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Ankara Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: İslam Tarihi ve Sanatları Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: İslam Tarihi Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışma, erken dönem Osmanlı siyaset düşüncesini şekillendiren temel kaynakları tespit etmeyi ve bu düşüncenin özgün yönlerini ortaya koymayı amaçlamaktadır. Selçuklu sonrası dönemde oluşan siyasal zihniyetin, İslâm siyaset düşüncesi ve Türk-İran kültürel mirası üzerinden nasıl yeniden yapılandığı incelenmiştir. Kābusnâme, Kelîle ve Dimne ve Mirʾâtü'l-Mülûk gibi eserler üzerinden yapılan çözümlemelerde,“adalet dairesi”,“fütüvvet”,“nefs terbiyesi”ve ahlâkî erdemler gibi kavramların dönemin siyaset anlayışındaki merkezi rolü değerlendirilmiştir. Erken Osmanlı siyaset literatürünün büyük ölçüde tercümelerden oluşmasına rağmen, bu çeviri faaliyetlerinin dönemin sosyal, ahlâkî ve siyasal kodlarına uygun biçimde yeniden üretildiği gösterilmiştir. Bu bağlamda Osmanlı siyaset düşüncesi, hilâfet ve şer'î meşruiyet temelli ile birlikte toplumsal düzen, ahlâkî sorumluluk ve yönetim pratiğiyle ilişkili çok katmanlı bir yapı olarak ortaya çıkmaktadır. Çalışma, erken Osmanlı siyasal tahayyülünü açıklarken siyasetnâmeler, ahlâk risaleleri ve tasavvufî metinler arasındaki etkileşimi de göz önünde bulundurarak dönemin özgünlüğünü teorik ve tarihsel bir çerçevede tartışmaktadır.
Özet (Çeviri)
This study aims to identify the foundational sources of early Ottoman political thought and to explore its distinctive characteristics. It investigates how post-Seljuk political consciousness was reshaped through the combined influence of Islamic political theory and the Turkic-Iranian cultural heritage. Drawing on texts such as the Qābūsnāma, Kalīla wa Dimna, and Mirʾāt al-Mulūk, the study examines central concepts like the“circle of justice,”futuwwa, self-discipline (nafs training), and moral virtues. Although early Ottoman political literature largely consists of translated works, these translations were reinterpreted and adapted to align with the ethical, social, and political codes of the time. Accordingly, Ottoman political thought is presented not merely as a continuation of caliphal or Sharīʿa-based legitimacy, but as a multi-layered structure that integrates social order, moral responsibility, and administrative pragmatism. By analyzing the interaction between siyasetnāmes, ethical treatises, and Sufi literature, the thesis provides a theoretical and historical framework to evaluate the originality and complexity of early Ottoman political imagination.
Benzer Tezler
- Sivas'ta kadınların işgücüne katılım farklılıkları
Başlık çevirisi yok
BİNNUR ERCEM
Yüksek Lisans
Türkçe
1984
SosyolojiCumhuriyet ÜniversitesiKurumlar Sosyolojisi Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. FARUK KOCACIK
- Ağızlık açma mekanizmalarının tasarımı
Başlık çevirisi yok
RECEP EREN
Yüksek Lisans
Türkçe
1987
Tekstil ve Tekstil MühendisliğiUludağ ÜniversitesiTekstil Mühendisliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. HALİL R. ALPAY
- Meniere hastalığında endolenfatik kese cerrahisi
Endolymphatic sac surgery in meniere's disease
NEBİL GÖKSU
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
1987
Kulak Burun ve BoğazGazi ÜniversitesiKulak Burun Boğaz Ana Bilim Dalı
PROF.DR. NECMETTİN AKYILDIZ
- İdrar kültürlerinden izole edilen coag (-) staphylococcus (s. epidrmidis ve s. saprophyticus)'ların idrar yolu enfeksiyonlarındaki yeri
The Place of coag (-) staphylococcus to the urinary tract infectron which are isolated from the urine cultures
SUMRU ÇITAK(KORMAN)
- İlkokul çağı erkek çocuklarında inmemiş testis anomalisi ve insidansı
The anomaly and incidence of cryptorchidism in primary school boys
SERDAR SEZGİN