Türkiye'de Arapça öğretiminde gramer merkezli yaklaşımdan selîka temelli modele geçiş
The transition from a grammar-centered approach to a seliqa-based model in teaching Arabic in Turkey
- Tez No: 988979
- Danışmanlar: DOÇ. DR. HARUN ÖZEL
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Eğitim ve Öğretim, Education and Training
- Anahtar Kelimeler: Arap dili ve belâgati, Arapça öğretimi, selîka, gramer, müfredat geliştirme, Arabic language and rhetoric, Arabic language teaching, seliqa, grammar, curriculum
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışma, Türkiye'de Arapça öğretiminde hâkim olan geleneksel nahiv merkezli yaklaşımın sınırlılıklarını ortaya koyarak, bu yaklaşıma alternatif olarak selîka temelli iletişimsel bir öğretim modeli önermektedir. Arap dilinin öğretiminde gramer merkezli yöntemlerin öğrencinin anlam ve iletişim yetilerini geri planda bıraktığı; buna karşılık selîka'nın dilin doğal akışını ve sözlü-yazılı üretim becerilerini öncelediği görülmektedir. Çalışma, tarihsel süreçte Arapça öğretiminde yaşanan değişimleri, Türkiye'deki öğretmen yetiştirme modellerini ve mevcut müfredat uygulamalarını değerlendirmekte; gramer ile selîka arasında karşılaştırmalı bir analiz sunarak kavramsal bir çerçeve geliştirmektedir. Ayrıca selîka temelli öğretmen yeterlikleri, müfredat ilkeleri, materyal geliştirme teknikleri ve uygulamaya dönük örnek modeller sunulmaktadır. Bu kapsamda geliştirilen modelin, lise ve lisans düzeyinde uygulanabilirliği değerlendirilmiştir. Çalışmanın sonunda, Türkiye'de Arapça öğretiminin daha işlevsel, anlam temelli ve iletişim odaklı bir yapıya kavuşturulabilmesi için teorik ve pratik önerilerde bulunulmuştur.
Özet (Çeviri)
This study reveals the limitations of the traditional grammar-centered approach that dominates Arabic language teaching in Türkiye and proposes a seliqa-based communicative teaching model as an alternative. In Arabic language instruction, grammar-focused methods tend to marginalize learners' abilities in meaning construction and communication, whereas the concept of selīqa prioritizes the natural flow of language and the development of both oral and written productive skills. The study examines historical transformations in Arabic language teaching, evaluates teacher education models in Türkiye, and analyzes current curricular practices. By offering a comparative analysis between grammar-based instruction and selīqa, it develops a conceptual framework for Arabic language pedagogy. In addition, the study presents seliqa-based teacher competencies, curriculum principles, material development techniques, and practice-oriented instructional models. The applicability of the proposed model at secondary and undergraduate levels is also assessed. In conclusion, the study offers theoretical and practical recommendations aimed at establishing a more functional, meaning-oriented, and communication-focused structure for Arabic language teaching in Türkiye.
Benzer Tezler
- Türkiye'de Arapça öğretimi açısından“Ebced”adlı serinin değerlendirilmesi
Evaluation of the series“Abjad”in terms of teaching Arabic in Turkey
TUNAHAN SAĞLAM
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
Eğitim ve ÖğretimSakarya ÜniversitesiTemel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ HALİL UYSAL
- Uşak ve çevresinde Arapça öğretiminin problemleri ve çözüm yolları
Proplems and solutions of Arabic teaching in Uşak and its environs
AYDIN BOZKURT
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
Eğitim ve ÖğretimSüleyman Demirel ÜniversitesiTemel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ İHSAN AKDAŞ
- Arapça öğretmenlerinin dil öğretim metotları açısından yeterliliğinin incelenmesi
Examining the competence of Arabic teachers in terms of language teaching methods
YUNUS KILIÇ
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
Dinİnönü ÜniversitesiTemel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ HÜSEYİN POLAT
- Türklere Arapça kelime ve gramer öğretim yöntem ve teknikleri sorunlar ve çözüm önerileri
Methods and techniques in teaching Arabic words and grammar to Turks problems and solution proposals
AHMET ALTUN
Doktora
Türkçe
2016
Doğu Dilleri ve EdebiyatıYalova ÜniversitesiTemel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ABDURRAHMAN ÖZDEMİR
- Türkiye'de Arap olmayanlar için hazırlanmış Arapça gramer müfredatı
Arabic grammar coursebook for Arabic learners in Turkiye
NADER EDELBI
Doktora
Türkçe
2023
DilbilimSiirt ÜniversitesiTemel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. GASSAN MORTADA