Kudüs Haçlı Krallığı'nda kale-kentler: Yafa'dan Askalân'a (1099-1187)
Castles and towns in the Latin Kingdom of Jerusalem: From Jaffa to Ascalon (1099-1187)
- Tez No: 988796
- Danışmanlar: DOÇ. DR. MURAT ÖZTÜRK
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Tarih, History
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: İstanbul Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Tarih Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Ortaçağ Tarihi Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışma 1099-1187 yılları arasında Kudüs Haçlı Krallığı'nın siyasî ve askerî açıdan en kritik bölgelerinden biri olan Yafa-Askalân güzergâhında, Franklar tarafından inşa edilen kaleleri tetkik etmektedir. İncelemenin temel amacı bölgede tesis edilen üç kale -Ibelin, Bethgibelin ve Blanchegarde- örnekleri üzerinden bu tahkimatların kuruluş sebeplerini, siyasî, askerî, idarî ve ekonomik işlevlerini, mimarî özelliklerini ve çevre yerleşimlerle kurdukları ilişkileri çok yönlü ve karşılaştırmalı bir biçimde değerlendirerek Doğu Akdeniz'deki Haçlı tahkimatlarının rolü ve ehemmiyetini ortaya koymaktır. Devrin ana kaynakları başta olmak üzere modern araştırmaların ve arkeolojik bulguların tetkikiyle hazırlanan çalışma, Haçlı tahkimatlarının yalnızca Askalân'ı kuşatmak veya bir sınır hattını tutmak için tesis edilmiş basit askerî üsler olmadığını göstermeyi amaçlamaktadır. Bu kaleler; kimi zaman kraliyet otoritesinin doğrudan temsil edildiği, kimi zaman güçlü bir baronun hanedan merkezi, kimi zaman da bir askerî-dinî tarikatın disiplinli idaresi altında, Latin Doğu'da feodal düzenin somutlaştığı mekânlar olarak işlev görmüştür. Aynı zamanda, çevresinde yeni yerleşimlerin teşekkül ettiği çekirdekler ve bölgesel ekonomik kalkınmanın odak noktalarına dönüşerek Kudüs Krallığı'nda siyasî, sosyal ve ekonomik hayatın düğümlendiği merkezleri oluşturmuştur. Aynı coğrafyada yükselen bu kaleler benzer roller üstlenmiş olsa da tek tip bir model arz etmeyen gerek görünüm gerekse tesir ve gelişmişlik bakımından farklılık sergileyen yapılar olarak temayüz etmiştir. Üstelik çoğu sıfırdan inşa edilmeyip mevcut antik yahut erken İslâmî yerleşimlerin dönüştürülmesiyle Haçlı mimarisine kazandırılmış; bu yönüyle Batı Avrupa'dan taşınan geleneğin basit kopyaları değil, yerel coğrafya ve siyasî gerçekliklerle yoğrulan melez bir karakterin somut ifadeleri hâline gelmiştir.
Özet (Çeviri)
This study investigates the castles constructed by the Franks between 1099 and 1187 along the Jaffa-Ascalon corridor, one of the most politically and militarily crucial regions of the Latin Kingdom of Jerusalem. Its primary aim is to assess, through a comparative and multi-dimensional analysis of three fortresses -Ibelin, Bethgibelin, and Blanchegarde- their foundations, political, military, administrative, and economic functions, architectural characteristics, and relations with surrounding settlements. In doing so, it seeks to elucidate the wider role and significance of Crusader fortifications in the Eastern Mediterranean. Drawing on contemporary chronicles together with modern scholarship and archaeological evidence, the study argues that Crusader castles were not merely bases from which to besiege Ascalon or to defend a frontier. They also functioned as instruments of royal authority, as dynastic seats of influential barons, and as strongholds administered by military-religious orders, thereby embodying the feudal structures of the Latin East. At the same time, they acted as nuclei of new settlements and focal points of regional economic life, anchoring the political and social order of the kingdom. Despite their common geographical setting, these castles did not conform to a single model. They varied markedly in form, influence, and development. Moreover, many arose not ex nihilo but through the adaptation of earlier Byzantine or Islamic sites, integrating pre-existing traditions into Crusader architecture. In this respect, they were not replicas of Western prototypes but hybrid constructions shaped by local conditions and political realities.
Benzer Tezler
- Kudüs Haçlı Krallığı'nda toplum (1099-1291)
Society at Crusader Kingdom of Jerusalem (1099-1291)
DÜNYA BAYATLI
- Hittîn Savaşı ve Kudüs'te Haçlı Krallığı'nın sonu
The Battle of Hattin and the End of the Crusader Kingdom in Jerusalem
SÜMEYRA GÜLEL
- Kudüs Haçlı Kralı IV. Baudouin ve dönemi (1174-1185)
Crusader King of Jerusalem Baldwin IV and his reign (1174-1185)
UMURCAN ÜNER
- Türkiye Selçuklu Devleti ve Dânişmendli Beyliği arasındaki askeri, siyasi ve sosyal ilişkiler (1092-1178)
The Military, Political and Social Relations between Turkey Seljuk State and Danishmend Principality (1092-1178)
ESRA ÇEÇEN
Yüksek Lisans
Türkçe
2017
TarihSüleyman Demirel ÜniversitesiTarih Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. ABDULLAH BAKIR
- Kudüs Haçlı Krallığı (1099-1187)
The Crusader Kingdom of Jerusalem (1099-1187)
SEVTAP GÖLGESİZ KARACA
Doktora
Türkçe
2012
TarihEge ÜniversitesiTarih Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MEHMET ERSAN
DOÇ. DR. ÖMER SONER HUNKAN