Tekstil atıklarının polimer kompozitlerinin ısıl ve mekanik özelliklerine etkisi
Effect of textile waste on thermal and mechanical properties of polymer composites
- Tez No: 988567
- Danışmanlar: DOÇ. DR. AYŞE PINAR TÜZÜM DEMİR
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Tekstil ve Tekstil Mühendisliği, Kimya Mühendisliği, Çevre Mühendisliği, Textile and Textile Engineering, Chemical Engineering, Environmental Engineering
- Anahtar Kelimeler: PVC, Tekstil atıkları, Termal bozunma, PVC, Textile waste, Thermal decomposition
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Uşak Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Enerji ve Çevre Bilimleri Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Sanayinin gelişmesiyle birlikte ortaya çıkan büyük miktardaki katı atıkların bertaraf edilmesi ve/veya geri kazanılması, günümüzde çevre bilincinin artmasıyla daha da önem kazanmıştır. Türkiye'nin öncü sektörlerinden biri olan tekstil endüstrisinde ortaya çıkan ve geri dönüştürülemeyen katı tekstil atıkları (pamuk, polyester, viskon, telef vb.) bu sorunun başlıca kaynakları arasında yer almaktadır. Bu atıkların büyük kısmı geri dönüşüm güçlüğü nedeniyle çöpe atılmakta ya da yakılmaktadır. Tekstil atıklarının yeniden kullanımına veya değerlendirilmesine yönelik çalışmalar yapılmakta olsa da, çoğunlukla düşük ekonomik değer taşıyan yol dolgusu, temizlik bezi veya üstüpü gibi uygulamalarla sınırlı kalmaktadır Bu çalışmada, p-PVC tekstil atığı kompozit filmlerinin ısıl işlemler sürecinde plastikleştirici difüzyonu, ısıl ve mekanik kararlılığı üzerine tekstil atığı katkısının ve türünün etkisi incelenmiştir. Bunun için öncelikle plastisol hamurları hazırlanıp ve hava kabarcığı alınan plastisollerden küçük miktar alınarak cam yüzey üzerinde 150μm kalınlığında filmler çekilmiş ve bu filmlerin 15 dakika 160°C'de etüvde jelleştirilmesi sağlanarak plastijel filmler elde edilmiştir. Bu filmler UV spektroskopisi ile izlenip, polien oluşum kinetiği ve aktivasyon enerjisi hesaplanmıştır. Malzemelerdeki yapısal değişimler Fourier Transform Infrared (FT-IR) spektroskopisi ile izlenmiştir. Plastikleştiricilerin göçüne ilişkin difüzyon katsayısı ve aktivasyon enerjileri hesaplanmıştır. Numunenin kütlesinin, sıcaklık değiştikçe zaman içinde ölçümünü belirleyen TGA analizi yapılmıştır. Plastikleştirici olarak di-oktil tereftalat (DOTP) sinerjik ısıl kararlı kılıcı olarak kalsiyum-çinko stearat (CaSt2-ZnSt2) karışımı ve epoksidize soya yağı (EPSO), katkı maddesi olarak ise pamuk, polyester, viskon, toz tekstil atığı ve deri atığı kullanılmıştır. Çalışmada, üretim sonrası büyük bir sorun teşkil eden pamuk, polyester, viskon, toz tekstil atık lifleri ve deri atığı değerlendirilirken bir yandan da üretilen PVC- tekstil atığı kompozitlerin PVC'nin ısıl bozunma sürecinde yapısal bozunma problemini çözerek PVC uygulamaları için fayda sağlaması amaçlanmaktadır.
Özet (Çeviri)
With the development of industry, the disposal and/or recovery of the large amounts of solid waste generated has become increasingly important, particularly with the growing awareness of environmental issues. Solid textile wastes (cotton, polyester, viscose, scraps, etc.) produced in the textile industry one of Turkey's leading sectors constitute a major component of this problem, as they cannot be effectively recycled. Due to the difficulty of recycling, most of these wastes are either discarded or incinerated. Although efforts have been made to reuse or valorize textile waste, such practices generally remain limited to low-value applications such as road fillers, cleaning cloths, or rags. In this study, the effects of textile waste additives and their types on plasticizer diffusion as well as on the thermal and mechanical stability of p-PVC/textile waste composite films during thermal treatment processes were investigated. For this purpose, plastisol pastes were first prepared, air bubbles were removed, and small portions of the plastisols were cast onto glass surfaces to form films with a thickness of 150 μm. These films were then gelled in an oven at 160 °C for 15 minutes to obtain plastigel films. The films were analyzed using UV spectroscopy to monitor polyene formation kinetics and calculate activation energies. Structural changes in the materials were examined via Fourier Transform Infrared (FT-IR) spectroscopy. Diffusion coefficients and activation energies related to plasticizer migration were calculated. Thermogravimetric analysis (TGA) was performed to determine the mass variation of the samples as a function of temperature over time. Dioctyl terephthalate (DOTP) was used as the plasticizer, calcium–zinc stearate (CaSt₂–ZnSt₂) mixtures and epoxidized soybean oil (EPSO) were employed as synergistic thermal stabilizers, and cotton, polyester, viscose, textile dust waste, and leather waste were incorporated as additives. The aim of this study was twofold: to valorize textile waste fibers such as cotton, polyester, viscose, textile dust, and leather waste—which pose significant disposal problems after production—and to enhance the performance of PVC-textile waste composites by mitigating structural degradation that occurs during the thermal degradation process of PVC, ultimately contributing to improved PVC applications.
Benzer Tezler
- Kompozit inşaat tekstili tasarımı ve performansının incelenmesi
Design and analysis of composite construction textiles
İPEK YALÇIN
Yüksek Lisans
Türkçe
2010
Tekstil ve Tekstil Mühendisliğiİstanbul Teknik ÜniversitesiTekstil Mühendisliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. TELEM GÖK SADIKOĞLU
- Ağızlık açma mekanizmalarının tasarımı
Başlık çevirisi yok
RECEP EREN
Yüksek Lisans
Türkçe
1987
Tekstil ve Tekstil MühendisliğiUludağ ÜniversitesiTekstil Mühendisliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. HALİL R. ALPAY
- Dokuma kumaşlarda örgü tipinin ham kumaşın boyutları ve geometrik özellikleri üzerindeki etkilerinin araştırılması
Başlık çevirisi yok
EMEL ÖNDER
Yüksek Lisans
Türkçe
1985
Tekstil ve Tekstil MühendisliğiEge ÜniversitesiTekstil Mühendisliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. GÜNGÖR BAŞER
- İki katlı pamuk ipliklerinden dokunan kumaşlarda örgüye bağlı olarak maksimum atkı sıklığının değişimi üzerinde bir araştırma
Başlık çevirisi yok
MELTEM ASLI NARTER
Yüksek Lisans
Türkçe
1985
Tekstil ve Tekstil MühendisliğiEge ÜniversitesiTekstil Mühendisliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. GÜNGÖR BAŞER
- Ege bölgesi keçi liflerinin bazı önemli fiziksel, kimyasal özellikleri ve değerlendirme imkanları
Başlık çevirisi yok
NİLÜFER ERDEM
Doktora
Türkçe
1985
Tekstil ve Tekstil MühendisliğiEge ÜniversitesiTekstil Mühendisliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. GÜLSEREN YAZICIOĞLU