Gri ÇKKV teknikleriyle Türk sigortacılık sektöründe finansal performans analizi
Başlık çevirisi mevcut değil.
- Tez No: 986741
- Danışmanlar: PROF. DR. YÜKSEL AYDIN
- Tez Türü: Doktora
- Konular: İşletme, Business Administration
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Sivas Cumhuriyet Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: İşletme Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Sigorta şirketlerinin finansal hizmetler ve yatırım faaliyetleri yoluyla sürdürülebilir bir finansal sistemin oluşumuna sağladıkları kritik katkı, bu sektörün finansal performansının sistematik, karşılaştırılabilir ve çok boyutlu yöntemlerle analiz edilmesini gerekli kılmaktadır. Bu çalışmanın temel amacı, Türk hayat dışı sigorta sektöründe faaliyet gösteren şirketlerin finansal performanslarını değerlendirmek ve sıralamak üzere, Gri LOPCOW (LogarithmicPercentageChange-drivenObjectiveWeighting) ve Gri PIV (ProximityIndexed Value) yöntemlerinin bütünleşik biçimde kullanıldığı yeni bir çok kriterli karar verme (ÇKKV) modeli önermektir. Önerilen karar verme yaklaşımı, 2021–2023 dönemini kapsayan gerçek zamanlı bir vaka analizi aracılığıyla uygulanmıştır. Analiz kapsamında, prim üretim payı açısından istikrarlı biçimde ilk 10 içerisinde yer alan dokuz hayat dışı sigorta şirketi değerlendirmeye alınmıştır. Sigorta şirketlerinin finansal performanslarının ölçülmesinde kullanılmak üzere, ilgili literatürden yararlanılarak on iki temel finansal performans göstergesi belirlenmiş ve bu göstergelere ilişkin yıllık veriler şirketlerin finansal ve faaliyet raporlarından derlenmiştir. Kriter ağırlıklarının belirlenmesi sürecinde, subjektif yargılardan bağımsız ve veri temelli sonuçlar sunması nedeniyle objektif bir ağırlıklandırma yöntemi olan Gri LOPCOW prosedürü kullanılmıştır. Elde edilen bulgular, net alınan primlerin brüt alınan primlere oranı, faaliyet giderlerinin brüt alınan primlere oranı ve özkaynak kârlılığı oranının sigorta şirketlerinin finansal performansı üzerinde en belirleyici kriterler olduğunu ortaya koymaktadır. Alternatiflerin performanslarına göre sıralanmasında ise, literatürde görece yeni ve etkin bir yöntem olarak öne çıkan Gri PIV prosedürü uygulanmıştır. Sıralama sonuçlarına göre, incelenen dönemler itibarıyla finansal performans açısından en başarılı sigorta şirketi Türkiye Sigorta olarak belirlenmiştir. Ayrıca, gerçekleştirilen kapsamlı duyarlılık analizleri, önerilen entegre karar verme modelinin farklı senaryolar altında tutarlı, sağlam ve karar vericiler açısından güvenilir sonuçlar ürettiğini göstermektedir.
Özet (Çeviri)
The critical contribution of insurance firms to the formation of a sustainable financial system through financial services and investment activities necessitates the analysis of the sector's financial performance using systematic, comparable, and multidimensional methods. The objective of this study is to put forward a new multi-criteria decision-making (MCDM) approach that integrates the Grey LOPCOW (Logarithmic Percentage Change-driven Objective Weighting) and Grey PIV (Proximity Indexed Value) methods to evaluate and rank the financial performance of companies operating in the Turkish non-life insurance industry.The introduced decision approach was implemented via a real-time case study covering the 2021–2023 period. Within the scope of the analysis, nine non-life insurance firms that consistently ranked among the top ten in terms of premium production market share were included in the evaluation. To measure the financial performance of insurers, twelve key financial performance indicators were identified based on the relevant literature, and annual data for these indicators were compiled from the companies' financial statements and activity reports. In the process of determining criterion weights, the Grey LOPCOW procedure—an objective weighting method—was employed due to its ability to provide data-driven results independent of subjective judgments. The findings indicate that the ratio of net written premiums to gross written premiums, the ratio of operating expenses to gross written premiums, and the return on equity are the most influential criteria affecting the financial performance of insurance companies. For ranking the alternatives according to their performance, the Grey PIV procedure, which has emerged in the literature as a relatively new and effective method, was applied. According to the ranking results, TürkiyeSigorta was identified as the most financially successful insurance company over the analyzed period. Moreover, the comprehensive sensitivity analyses conducted demonstrate that the proposed integrated decision-making model produces consistent, robust, and reliable results across different scenarios from a decision-maker's perspective.
Benzer Tezler
- Çok kriterli karar verme yöntemlerinin karşılaştırılması ve bütünleştirilmesi: OECD verileri üzerine bir uygulama
Comparison and integration of multi-criteria decision-making methods: OECD an application on the data
RAHİM ARSLAN
Doktora
Türkçe
2018
İşletmeSivas Cumhuriyet Üniversitesiİşletme Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. HÜDAVERDİ BİRCAN
- Ar-Ge projelerinde risk ve performans yönetiminde ödül-ceza modelleri ve hibrit çok kriterli karar verme karşılaştırılması
Comparison of reward-penalty models and hybrid multi-criteria deci̇si̇on maki̇ng i̇n R&D project ri̇sk and performance management
EZGİ GÜL DİNÇER
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Endüstri ve Endüstri MühendisliğiSakarya ÜniversitesiMühendislik Yönetimi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. SAFİYE SENCER
- Kurumsal yönetim endeksi BIST30 şirketlerinin ÇKKV tekniklerinden Gri İlişkisel Analiz yöntemi, EDAS, TOPSIS ve MAUT yöntemine göre sıralanması
Corporate governance index ranking of BIST30 companies according to the Gray Relational Analysis method, EDAS, TOPSIS, an MAUT method from MCDM techniques
HASAN MERT YÜCEL
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
İşletmeİstanbul Topkapı Üniversitesiİşletme Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ RANA ÖZYURT KAPTANOĞLU
- Gri ilişki yöntemi ile personel değerlendirme üzerine bir çalışma
A study on the evaluation method of grey incidence analysis
ÖZLEM KARADAĞ ALBAYRAK
- Nedensellik analizi ve gri ilişkisel analiz ile performans sıralaması: G20 ülkeleri üzerine bir çalışma
Performance ranking with causality analysis and gray-relational analysis: A study on the G20 countries
VOLKAN ŞİMŞEK
Yüksek Lisans
Türkçe
2018
İstatistikHacettepe Üniversitesiİstatistik Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MURTAZA ÖZGÜR YENİAY