The effect of reciprocal teaching on 4th grade primary school students' reading comprehension, summarizing skills and metacognitive awareness of reading strategies in an EFL context
Karşılıklı öğretimin, 4. sınıf ilkokul öğrencilerinin İngilizce okuduğunu anlama, özetleme becerileri ve okuma stratejilerine ilişkin üstbilişsel farkındalığına etkisi
- Tez No: 985746
- Danışmanlar: PROF. DR. AYŞE MÜNİRE ERDEN
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Eğitim ve Öğretim, Education and Training
- Anahtar Kelimeler: Okuduğunu Anlama Becerileri, Karşılıklı Öğretim Stratejileri, Yabancı Dil Olarak İngilizce (EFL) Okuma Stratejileri, Okuma Stratejilerinde Üstbilişsel Farkındalık, Genel Okuma Stratejileri, Problem Çözme Stratejileri, Destekleyici Okuma Stratejileri, Özetleme Becerileri, Karşılıklı öğretim, Reading Comprehension Skills, Reciprocal Reading Strategies, EFL Reading Strategies, Metacognitive awareness of reading strategies, Global Reading Strategies, Problem Solving Strategies, Support Reading Strategies, Summarizing Skills, Reciprocal teaching
- Yıl: 2025
- Dil: İngilizce
- Üniversite: Yeditepe Üniversitesi
- Enstitü: Eğitim Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Eğitim Programları ve Öğretim Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Eğitim Programları ve Öğretim Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışmanın temel amacı, Karşılıklı Öğretim yönteminin ilkokul 4. sınıf öğrencilerinin okuduğunu anlama, özetleme becerileri ve okuma stratejilerine yönelik üstbilişsel farkındalıkları üzerindeki etkisini yabancı dil olarak İngilizce bağlamında incelemektir. Karşılıklı Öğretim yönteminin etkilerini incelemek amacıyla hem kontrol hem de deney grupları için ön test ve son testlerden oluşan yarı deneysel bir tasarım kullanılmıştır. Müdahale süreci, Karşılıklı Öğretim stratejilerine yönelik üç haftalık bir öğretim aşamasının ardından altı hafta sürmüştür. Müdahale süresince deney grubuna haftada iki ders saati (80 dakika) boyunca Karşılıklı Öğretim uygulaması yapılırken, kontrol grubu aynı süre boyunca mevcut okul müfredatına göre ders işlemeye devam etmiştir. Karşılıklı Öğretim uygulaması, öğretmen rehberliğinde yürütülmüş ve dört temel stratejiye (tahmin etme, soru sorma, açıklama ve özetleme) odaklanmıştır. Araştırmanın örneklemi, her biri 48 öğrenciden oluşan kontrol ve deney grupları olmak üzere toplam 96 4.sınıf İngilizce öğrenen ilkokul öğrencisinden oluşmaktadır. Altı haftalık müdahale sürecinin sonunda her iki gruba da bir okuduğunu anlama testi, bir özetleme becerileri testi ve Üstbilişsel Okuma Stratejileri Farkındalığı Envanteri (MARSI-R) uygulanmıştır. Ölçme araçları olarak uluslararası bir komite ETS tarafından geliştirilen TOEFL Okuduğunu Anlama Testi, Özetleme Becerilerini değerlendirme rubriği ve Mokhtari ve Reichard (2002) tarafından geliştirilen Üstbilişsel Okuma Stratejileri Farkındalığı Envanterinin yenilenmiş ve Türkçe'ye Caner ve Rabia Börekçi (2023) tarafından uyarlanmış versiyonu kullanılmıştır. Araştırmada ön test–son test karşılaştırmalarını gerçekleştirmek amacıyla Kovaryans Analizi (ANCOVA) ve Çok Değişkenli Kovaryans Analizi (MANCOVA) kullanılmıştır. Analiz sürecinde, ön test puanları kovaryans olarak kullanılmış ve böylelikle bağımlı değişken olan son test puanları üzerindeki ön testin muhtemel etkileri kontrol edilerek daha güvenilir sonuçlara ulaşılması hedeflenmiştir. ANCOVA sonuçları, RT grubunun hem okuduğunu anlama (F = 6.86, p = .010, η² = .069) hem de özetleme becerilerinde (F = 17.20, p < .001, η² = .157) kontrol grubundan anlamlı şekilde daha iyi performans gösterdiğini ortaya koymuştur; etki büyüklükleri orta ile yüksek düzey arasındadır. Genel üstbilişsel farkındalık (MARSI toplam) için grup etkisi sınırda anlamlı bulunmuştur (F = 3.95, p = .050, η² = .041) ve küçük fakat anlamlı bir katkıyı işaret etmektedir. MARSI alt boyutlarına ilişkin MANCOVA analizleri, RT'nin Destekleyici Okuma Stratejilerinde (SRS) anlamlı bir gelişim sağladığını göstermiştir (F = 6.25, p = .014, η² = .064), ancak Genel Okuma Stratejileri (GRS) ve Problem Çözme Stratejilerinde (PSS) gözlenen artışlar istatistiksel olarak anlamlı bulunmamıştır. Tüm istatistiksel analizler SPSS 24 sürümü kullanılarak gerçekleştirilmiştir.
Özet (Çeviri)
The primary aim of this study is to investigate the effect of Reciprocal Teaching on 4th grade primary school students' reading comprehension, summarizing skills and metacognitive awareness of reading strategies in an EFL context. To achieve this, a quasi-experimental design with pre-tests and post-tests for control and experimental groups is used. To examine the effects of Reciprocal Teaching instruction, students in the experimental group were treated with Reciprocal Teaching instruction for 6 weeks after 3 weeks of Reciprocal Teaching time, 2 lessons (80 minutes) every week. In contrast, the control group continued with the regular school curriculum for the same duration. Reciprocal Teaching strategies (predicting, questioning, clarifying, summarizing) are implemented under the teacher's guidance to the experimental group for 6 weeks. The subjects were 96 4th grade students, 48 in the control group and 48 in the experimental group. At the end of 6 weeks of treatment, the pre and post test results of“The Reading Comprehension Test”,“The Rubric of Summarizing Skills”and“Metacognitive Awareness of Reading Strategies Test”are compared. As measurement tools, 20 questions from the TOEFL Reading Comprehension Test for 4th graders developed by an international committee established by ETS, and the scoring key (rubric) for assessing summarization skills for 4th grade students and the revised version of the Metacognitive Reading Strategies Awareness Inventory developed by Mokhtari and Reichard (2002) and adapted into Turkish by Caner and Rabia Börekçi (2023) were used. Analysis of covariance (ANCOVA) and Multivariate Analysis of Covariance (MANCOVA) were conducted to perform pre and post-test analysis where the pretest was used as a covariate to remove the possible effects of the pretest (covariant) from the dependent variable (post-test). ANCOVA results showed that the RT group significantly outperformed the control group in both reading comprehension (F = 6.86, p = .010, η² = .069) and summarizing skills (F = 17.20, p < .001, η² = .157), with medium to large effect sizes. For overall metacognitive awareness (MARSI total), the group effect was borderline significant (F = 3.95, p = .050, η² = .041), indicating a small but meaningful contribution. MANCOVA analyses of the MARSI subscales revealed that RT produced a significant improvement in Support Reading Strategies (SRS) (F = 6.25, p = .014, η² = .064), while increases in Global Reading Strategies (GRS) and Problem-Solving Strategies (PSS) were not statistically significant. All statistics were conducted using SPSS version 24.
Benzer Tezler
- Karşılıklı öğretim tekniğinin ilkokul öğrencilerinin okuduğunu anlama, öğrenme kalıcılığı ve öz yeterlik algısına etkisi
The effect of reciprocal teaching on reading comprehension, learning persistence, and self efficacy perceptions of primary school students
SULTAN SELEN KULA
Doktora
Türkçe
2018
Eğitim ve ÖğretimGazi ÜniversitesiEğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. YUSUF BUDAK
- Fen bilgisi öğretmen adaylarının bazı fen konularındaki mekanistik akıl yürütmelerinin karakterizasyonu
Characterization of mechanistic reasoning in science teacher candidates on some science topics
MEHMET POLAT
Doktora
Türkçe
2025
Eğitim ve ÖğretimFırat ÜniversitesiMatematik ve Fen Bilimleri Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ ÖMER YILAYAZ
- Karşılıklı öğretim yaklaşımının papağan okuyucuların anlama, dikkat, hızlı isimlendirme ve sözel çalışma belleği becerilerine etkisi
The effect of reciprocal teaching approach on comprehension, attention, rapid naming and verbal working memory skills of word callers
HALİL İBRAHİM ÖKSÜZ
Doktora
Türkçe
2023
Eğitim ve ÖğretimGazi ÜniversitesiTemel Eğitim Ana Bilim Dalı
PROF. DR. HAYATİ AKYOL
- Sosyal bilgiler dersinde karşılıklı öğretim tekniğinin zihinsel yetersizliği olan öğrenciler üzerinde okuduğunu anlama becerilerine etkisi
The effect of reciprocal teaching technique on reading comprehension skills of students with intellectual disabilities in social studies course
MEHTAP ÇİFÇİ
Doktora
Türkçe
2023
Eğitim ve ÖğretimSivas Cumhuriyet ÜniversitesiEğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ŞENEL ELALDI
- İlkokul 3. sınıf öğrencilerinin özetleme becerileri gelişimlerinde karşılıklı öğretim yaklaşımının etkisi
The effect of reciprocal teaching approach on the development of summarization skills in 3rd grade primary school students
MELDA KOÇ
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
Eğitim ve ÖğretimDüzce ÜniversitesiTemel Eğitim Ana Bilim Dalı
PROF. DR. FATİH ÇETİN ÇETİNKAYA