Afet yönetim bağlamında afet lojistiği safhası ve gönüllü katılımı
Disaster logistics phase and volunteer participation in the context of disaster management
- Tez No: 985454
- Danışmanlar: PROF. DR. ASLI AKAY
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Kamu Yönetimi, Public Administration
- Anahtar Kelimeler: Afet bilinci, Disaster awareness
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Ankara Sosyal Bilimler Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Afet ve İnsani Yardım Yönetimi Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Afet ve İnsani Yardım Yönetimi Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
AFET YÖNETİM BAĞLAMINDA AFET LOJİSTİĞİ SAFHASI VE GÖNÜLLÜ KATILIMI BODUR, Vural Yüksek Lisans, Afet ve İnsani Yardım Yönetimi Ana Bilim Dalı Danışman: Prof. Dr. Aslı AKAY Temmuz 2025, 114 Sayfa Bu yüksek lisans çalışması, afet yönetimi bağlamında afet lojistiği süreçlerini ve gönüllü katılımının etkinliğini incelemektedir. Afetler, beklenmedik bir şekilde meydana gelen ve etkilenen topluluğun kendi kaynaklarını kullanarak baş etme kabiliyetini aşan olaylar bütünüdür. Lojistik, insani yardım faaliyetlerinin en önemli ve en maliyetli kısmını oluşturmaktadır. Çalışmanın temel amacı, 6 Şubat 2023 Kahramanmaraş merkezli depremlere katılan gönüllülerin lojistik süreçlerdeki öznel deneyimlerini ve karşılaştıkları zorlukları derinlemesine analiz ederek, gelecekteki afetler için politika yapıcılar ve uygulayıcılara yol gösterici öneriler sunmaktır. Araştırma, nitel araştırma deseniyle tasarlanmıştır. Çalışmanın uygulama bölümünde, saha uygulamasını bütünüyle 6 Şubat 2023 depremlerine katılan çeşitli sivil toplum kuruluşları ve derneklerin yöneticileri, üyeleri ve koordinatörlerinden oluşan, amaçlı örnekleme yöntemiyle seçilmiş toplam 48 gönüllü katılımcı ile görüşmeler gerçekleştirilmiştir. Veriler, araştırmacı tarafından hazırlanan yarı yapılandırılmış açık uçlu sorulardan oluşan bir görüşme formu aracılığıyla yazılı olarak toplanmış ve tematik içerik analizi yöntemiyle tematik olarak analiz edilmiştir. Katılımcı ifadeleri, araştırmanın temelini oluşturan beş hipotezi (gönüllülerin rolleri, karşılaşılan engeller, hazırlık-katkı ilişkisi, kurumsal koordinasyon ve motivasyon) desteklemek üzere kodlanmış ve yorumlanmıştır. Elde edilen bulgular, tüm hipotezleri güçlü bir şekilde desteklemektedir. Gönüllülerin, özellikle profesyonel ekiplerin eksik kaldığı kritik ilk müdahale aşamasında hayati roller üstlendiği, çoğunlukla Ortaya Çıkan Kuruluşlar olarak görev yaptığı görülmüştür. Katılımcıların deneyimleri, lojistik süreçteki en büyük engelin altyapı tahribatı ve yönetimsel olarak koordinasyon eksikliği olduğunu doğrulamaktadır. Ayrıca, yüksek eğitim düzeyine sahip gönüllülerin afet süreçlerinin karmaşıklığına dair yüksek farkındalığa sahip olduğu ve ihtiyaç duyulan eğitimin lojistik koordinasyon ve kriz yönetimi gibi stratejik konulara odaklandığı çapraz analiz sonuçlarıyla desteklenmiştir. Çalışmada, gönüllü etkinliğinin en kritik başarı faktörünün lojistik yeteneğin desteklediği kurumlar arası işbirliği ve koordinasyon olduğu tespit edilmiş. Ancak, birden fazla hizmet grubunda ana çözüm ortağı yapmasının pratikte koordinasyon sorununu derinleştirdiği bulgusuna ulaşılmıştır. Bu nedenle, gönüllüler tarafından toplantı koordinasyonu temel bir ihtiyaç olarak vurgulanmıştır. Son olarak, gönüllü katılımının ardındaki temel motivasyonun rasyonel görevden ziyade alturizm, dayanışma ruhu ve insani sorumluluk gibi değer temelli duygusal faktörler olduğu teyit edilmiştir. Sonuç olarak, lojistik süreçlerin iyileştirilmesi için gönüllü potansiyelinin sisteme planlı bir şekilde entegre edilmesi, görev tanımlarının netleştirilmesi ve afet öncesi hazırlık ile risk azaltma aşamasına odaklanılması, gelecekteki afet yönetim performansını artırmanın vazgeçilmez bir gereği olarak öne sürülmektedir.
Özet (Çeviri)
DISASTER LOGISTICS PHASE AND VOLUNTEER PARTICIPATION IN THE CONTEXT OF DISASTER MANAGEMENT BODUR, Vural B.A., Department of Disaster and Humanitarian Aid Management Advisor: Prof. Dr. Aslı AKAY July 2025, 114 Pages This master's thesis examines disaster logistics processes and the effectiveness of volunteer participation in the context of disaster management. Disasters are unexpected events that exceed the affected community's ability to cope using its own resources. Logistics constitutes the most important and costly part of humanitarian aid activities. The main objective of the study is to provide policymakers and practitioners with guiding recommendations for future disasters by thoroughly analyzing the subjective experiences of volunteers who participated in the February 6, 2023, Kahramanmaraş-centered earthquakes in the logistics processes and the difficulties they encountered. The research was designed using a qualitative research design. In the application section of the study, interviews were conducted with a total of 48 volunteer participants selected through purposive sampling, consisting of managers, members, and coordinators of various non-governmental organizations and associations that participated in the fieldwork for the February 6, 2023 Earthquakes. Data were collected in writing using an interview form consisting of semi-structured open-ended questions prepared by the researcher and analyzed thematically using thematic content analysis. Participant statements were coded and interpreted to support the five hypotheses forming the basis of the research (roles of volunteers, obstacles encountered, preparation-contribution relationship, institutional coordination, and motivation). The findings strongly support all hypotheses. Volunteers were found to play vital roles, particularly in the critical initial response phase where professional teams were lacking, mostly acting as Emergent Organizations. Participants' experiences confirm that the biggest obstacles in the logistical process were infrastructure damage and lack of managerial coordination. Furthermore, cross-analysis results support that volunteers with higher education levels have a high awareness of the complexity of disaster processes and that the required training should focus on strategic issues such as logistical coordination and crisis management. The study found that the most critical success factor for volunteer effectiveness is inter-institutional cooperation and coordination supported by logistical capacity. However, it was found that being the main solution partner in multiple service groups deepens coordination problems in practice. Therefore, meeting coordination by volunteers was emphasized as a fundamental need. Finally, it was confirmed that the underlying motivation for volunteer participation is value-based emotional factors such as altruism, solidarity, and human responsibility rather than rational tasks. Consequently, it is argued that integrating volunteer potential into the system in a planned manner, clarifying task definitions, and focusing on pre-disaster preparedness and risk reduction are indispensable requirements for improving future disaster management performance.
Benzer Tezler
- Afet lojistiği yönetim sistemleri kapsamında PTT A.Ş. ve AFAD koordinasyonu: Erzurum ili Palandöken ilçesinde bir uygulama
Within the scope of disaster logistics management systems PTT INC. and AFAD coordination: A case study in Erzurum province Palandoken district
YAVUZ DUMAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
İşletmeGiresun ÜniversitesiUluslararası Ticaret ve Lojistik Yönetimi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. SELÇUK KORUCUK
- İlçe bazında afet lojistiği: Başakşehir uygulaması
Disaster logistics of districts: Implementation of Başakşehir district
TAYLAN PEKTAŞ
Yüksek Lisans
Türkçe
2012
Deprem MühendisliğiBahçeşehir ÜniversitesiUlaştırma Mühendisliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MİKDAT KADIOĞLU
- İnsani yardım tedarik zincirini etkileyen kritik başarı faktörlerinin önem düzeyinin belirlenmesi: Analitik ağ süreci uygulaması
Determining the importance level of critical success factors affecting humanitarian supply chain: Analytic network process application
ÜMİT MUHCU
Yüksek Lisans
Türkçe
2016
İşletmeKaradeniz Teknik Üniversitesiİşletme Ana Bilim Dalı
PROF. DR. BİRDOĞAN BAKİ
- Afet ve acil durum lojistiğinde kurumsal hazırlık: İstanbul ilinde bir uygulama
Corporate preparation in disaster and emergency logistics: An application in Istanbul
MERVE ÇELİK
Yüksek Lisans
Türkçe
2018
Ulaşımİstanbul Okan ÜniversitesiUluslararası Lojistik Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. AHMET MURAT KÖSEOĞLU
- Reinforcement-learning control of a hybrid airship using a high-fidelity digital twin
Yüksek doğruluklu dijital ikiz kullanarak bir hibrit hava gemisinin pekiştirmeli öğrenme ile denetimi
NIKOLAY LYAN
Yüksek Lisans
İngilizce
2025
Havacılık ve Uzay Mühendisliğiİstanbul Teknik ÜniversitesiUçak ve Uzay Mühendisliği Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. İSMAİL BAYEZİT