Okul öncesi eğitiminin çocuk haklarını kapsayıcılığı: Program, öğretmen ve yöneticiler açısından bir değerlendirme
The inclusiveness of children's rights in preschool education: An evaluation from the perspective of programs, teachers and administrators
- Tez No: 984510
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ RAMLE GÜL HAZAR
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Eğitim ve Öğretim, Education and Training
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Bolu Abant İzzet Baysal Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Temel Eğitim Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Okul Öncesi Eğitimi Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Erken çocukluk eğitimi paydaşlarının çocuk haklarına duyarlılığı, çocukların hak farkındalığı kazanması için önemlidir. Bu araştırma, erken çocukluk eğitiminde programların kapsamlarını ve öğretmen ve yönetici anlayışlarını değerlendirmek amacıyla gerçekleştirilmiştir. Çalışmada nitel araştırma desenlerinden durum çalışması kullanılmıştır. Çalışma grubunun belirlenmesinde amaçlı örneklem yöntemi kullanılmıştır. Çalışma grubunu, 14 okul öncesi öğretmeni ve 6 okul öncesi eğitim yöneticisi ile Milli Eğitim Bakanlığı tarafından yürürlüğe konulan 1953, 1989, 1994, 2002, 2006, 2013, 2024 tarihli Okul Öncesi Eğitim Programı metinleri ve Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli Okul Öncesi Eğitim Programı oluşturmuştur. Veriler, görüşme ve doküman inceleme yoluyla elde edilmiştir. Verilerin analizi için nitel içerik analizine başvurulmuştur. Kodlama sürecinde tümdengelim yaklaşım benimsenmiştir. Araştırmanın amacına ilişkin Birleşmiş Milletler Çocuk Hakları Komitesi (CRC) tarafından yayımlanan Erken Çocukluk Döneminde Çocuk Haklarının Uygulanması (Genel Yorum No. 7) başlıklı belgede sunulan yapı (CRC, 2005), bu araştırmada tümdengelim yaklaşım için temel alınmıştır. Araştırma sonucunda, programların bütüncül gelişimi desteklemeyi amaçladığı, çocukların sağlıklı olma halinin dikkate alındığı, bireysel farklılıkları gözeten ve oyun temelli öğrenme yaklaşımını benimseyen bir yapıda olduğu; öğretmenlerin ve yöneticilerin görüşlerinin bunu desteklediği ve eğitim sürecinde aileler ile işbirliği içerisinde olmanın kritik rolü belirlenmiştir. Çocuk haklarına ilişkin duyarlılığın artırılması amacıyla, program geliştirme süreçlerinde hukuk danışmanlığına başvurulması, paydaşların bilinçlendirilmesi ve karşılaştırmalı araştırmaların yapılması önerilmektedir.
Özet (Çeviri)
The sensitivity of early childhood education stakeholders to children's rights is crucial for children to develop rights awareness. This research was conducted to evaluate the scope of programs and the perceptions of teachers and administrators in early childhood education. A case study, a qualitative research design, was used in the study. A purposive sampling method was used to determine the study group. The study group consisted of 14 preschool teachers and 6 preschool education administrators, along with the Preschool Education Program texts dated 1953, 1989, 1994, 2002, 2006, 2013, and 2024, implemented by the Ministry of National Education, and the Turkey Century Maarif Model Preschool Education Program. Data were obtained through interviews and document review. Qualitative content analysis was used for data analysis. A deductive approach was adopted in the coding process. The framework presented in the document titled "Implementing Children's Rights in Early Childhood (General Comment No. 7), published by the United Nations Committee on the Rights of the Child (CRC) (CRC, 2005), was used as the basis for the deductive approach in this research. The research concluded that the programs aim to support holistic development, take children's well-being into account, prioritize individual differences, and adopt a play-based learning approach. The views of teachers and administrators support this, and collaboration with families plays a critical role in the education process. To increase awareness of children's rights, it is recommended that legal counsel be sought during program development, that stakeholders be raised, and that comparative research be conducted.
Benzer Tezler
- Erken çocuklukta vatandaşlık eğitiminin dönüştürücü rolü: Çocuk – baba paydaşlığı modeli
The transformative role of citizenship education in early childhood: A child–father partnership model
EZGİ ADA
Doktora
Türkçe
2026
Eğitim ve ÖğretimGazi ÜniversitesiÇocuk Gelişimi ve Eğitimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. NESLİHAN AVCI
- Çocuklara sanat aracılığıyla verilen küresel vatandaşlık eğitimi
Global citizenship education given to children through art
İLAYDA KİMZAN
Doktora
Türkçe
2021
Eğitim ve ÖğretimAnkara ÜniversitesiTemel Eğitim Ana Bilim Dalı
PROF. DR. DİLEK ACER ÇAKAR
- Çocuk haklarının gelişiminde okul öncesi eğitiminin yeri ve önemi“Ankara örneği”
The importance of pre-school education in terms of children's rights : The case of Ankara
AYDAN AYDINLIK
Yüksek Lisans
Türkçe
2017
Eğitim ve ÖğretimNiğde Ömer Halisdemir ÜniversitesiSosyoloji Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MUSTAFA TALAS
- 60-72 ay çocuklarına çocuk haklarının öğretiminde eğitici drama yönteminin kullanılmasına yönelik bir olgubilim çalışması
A phenomenal study on the use of educational drama method in teaching children's rights to 60-72 months children
SONGÜL KARTAL
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
Eğitim ve Öğretimİstanbul Aydın ÜniversitesiTemel Bilimler Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ AYŞEGÜL KINIK TOPALSAN
