Geri Dön

حسن الظن وسوء الظن في روايات الصحيحين“دراسة تحليلية”

Sahihayn'da yer alan“hüsnü zan”ve“suizan”ile ilgili rivayetlerin analizi ve incelenmesi

  1. Tez No: 984319
  2. Yazar: AYŞE KIZILDAĞ
  3. Danışmanlar: DOÇ. DR. ABDULHAMED MAJEED ISMAEL AL SHEESH
  4. Tez Türü: Yüksek Lisans
  5. Konular: Din, Religion
  6. Anahtar Kelimeler: Suizan, hüsnü zan, Sahihayn, yakin, şek, ahlak sorunu, Good thoughts, evil thought, certainty, doubt, the moral problem
  7. Yıl: 2020
  8. Dil: Arapça
  9. Üniversite: İstanbul Üniversitesi
  10. Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
  11. Ana Bilim Dalı: Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: İslam Araştırmaları Bilim Dalı
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

ÖZ SAHİHAYN'DA YER ALAN“HÜSNÜ ZAN”VE“SUİZAN”İLE İLGİLİ RİVAYETLERİNİN ANALİZİ VE İNCELENMESİ AYŞE KIZILDAĞ“Zan”kelimesi, elfaz-ı eddat lafızlarındandır ve birbirinin zıddı olan yakin ve şek kelimelerinin ortak adıdır. Bu çalışmada“zan”kavramı, pozitif ve negatif olmak üzere iki yönüyle karşımıza çıkmaktadır. Zannın pozitif yönü hüsnü zan, negatif yönü ise suizan olarak tanımlanarak her iki kavram da kapsamlı bir şekilde ele alınmış ve Sahihayn'da konuyla alakalı pek çok hadisin olduğu tespit edilmiştir. Zan kavramının birinci nevi“hüsnü zan”İslam dininde övülen bir ahlaktır ve bu konuyla alakalı pek çok hadisin varlığı da yadsınamaz bir gerçektir. Bunun yanı sıra ikinci nevi olan“suizan”ise birçok nas ile nehy edilen çirkin bir ahlak olarak karşımıza çıkar. Hazreti Muhammed'in (sallallahu aleyhi vesellem) hadislerine im'anı nazarla bakıldığında suizannı sadece nehy etmekle kalmadığı, bunun yanı sıra suizanna sebep olabilecek davranışlardan da kaçınılması gerektiği konusunda bizlere ışık tuttuğu görülür. Allah Teâlâ'ya hüsnü zan, Peygamber Efendimiz'in (sallallahu aleyhi ve sellem) hüsnü zannı ve diğer hüsnü zan çeşitleri birinci bölümde“Hüsnü zan”başlığı altında incelenmiştir. İkinci bölüm ise suizan konusuna tahsis edilmiş olup suizan çeşitleri, suizannın ortaya çıktığı yerler ve suizannın tedavi yolları olmak üzere üç alt başlıkta ele alınmıştır. Suizan, zihinde başlayan bir düşünce olması itibariyle uzak durulması güç bir ahlak sorunudur ve günümüzde pek çok insanda hastalık derecesine ulaşmış olduğu görülür. Bu nedenle bu çalışmada suizan bir ahlak sorunu olarak ele alınıp, Sahihayn hadislerine bağlı kalınarak tedavi yollarına da değinilmiştir.

Özet (Çeviri)

ABSTRACT HUSNU ZAN AND SUU ZAN İN AL-SAHİHİN NARRATİONS, AN ANALYTİCAL STUDY AYŞE KIZILDAĞ The word ''Zann'' (Arabic“”ظن) is a contronym word and theoretically this term has been commonly used for two opposit concepts اليقين“certainty”and الشّك“doubt”. Also the word“ظن”being an ethical value is further divided into two parts, good (حسن الظن) and evil thought سوء الظن)). Moreover, Islam urges on the first kind of zann (حسن الظن), as well as being a moral value it occupies an important position in the life of every Muslim, so he is obliged to have to assure it simultaneously towards other human beings and with his Creator and should avoid evil thought (سوء الظن) towards both the Creator and the creatures. Even he has to avoid actions and sayings that may cause it and this is frequently mentioned in several narrations. This study deals with the meaning of the Word“ظن”that has mentioned in the Ahadith of two leading books, Sahih Bukhari and Sahih Muslim. In its both very approaches i.e. negative and positive.

Benzer Tezler

  1. حسن بن بشر الآمدي وأدبه

    Hasan B. Bişr eL-Âmidi ve Arap edebiyatındaki yeri ve önemi

    ŞİRİN ADIBELLİ

    Yüksek Lisans

    Arapça

    Arapça

    2020

    Doğu Dilleri ve EdebiyatıMardin Artuklu Üniversitesi

    Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı

    DR. ÖĞR. ÜYESİ HALİL AKÇAY

  2. أبو الحسن الشاذلي ومكانته في التصوف

    Ebü'l-Hasan eş-Şâzelî ve tasavvuftaki yeri

    HALİL MUSTAFA

    Yüksek Lisans

    Arapça

    Arapça

    2022

    DinBingöl Üniversitesi

    Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. MEHMET ŞİRİN AYİŞ

  3. استنباطات الإمام الحسن البصري التفسيرية جمعًا ودراسة

    İmam El-Hasan El-Basri'nin yorumsal çıkarımları, toplama ve çalışma

    M NOUR EDDİN MASRİ

    Yüksek Lisans

    Arapça

    Arapça

    2024

    DinYalova Üniversitesi

    Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. DHUHA MOHAMMED SALIH

  4. حاجي حسن زادة على تفسير البيضاوي(سورة الانعام) دراسة وتحقيق

    Balıkesirli Hacı Hasan Zâde'nin Hâşiyetu Alâ Tefsîri'l Beydâvî (Sûretu'l-En'âm) isimli el yazmasını tahkîk ve inceleme

    SAHER SUBHI HAMID HAMID

    Yüksek Lisans

    Arapça

    Arapça

    2022

    DinÇankırı Karatekin Üniversitesi

    Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı

    DR. ÖĞR. ÜYESİ ABDULHEKİM AĞIRBAŞ

  5. كتاب الرَّقيات للإمام محمد بن الحسن الشيباني جمعاً ودراسة

    İmam Muhammed b. el-Hascn eş-Şeybâni'nin rakkiyât adlı kitabının derlenmesi ve tahlili

    AAESHAH GHANIM MANSOOR AL-NUAIMI

    Yüksek Lisans

    Arapça

    Arapça

    2023

    DinÇankırı Karatekin Üniversitesi

    Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı

    DR. ÖĞR. ÜYESİ İSMAİL KILIÇ