Geri Dön

Mekkî b. Ebû Tâlib (Ö. 437), Ebû Amr ed-Danî (Ö. 444), Kâsım b. Firruh eş- Şâtıbî (Ö. 590) ve İbnü'l-Cezeri'de (Ö.833) ele alındığı şekliyle med ve kasr konusunun kıraat ve tecvid ilmindeki yeri

The place of the concepts of madd and kasr in the science of qirāʾāt and tecvīd as discussed by Mekkī b. Ebī Tālib (D. 437), Ebū 'Amr al-Dānī (D. 444), Kāsim b. Firruh al-Shātibī (D. 590) and Ibn al-Jazarī (D. 833)

  1. Tez No: 983806
  2. Yazar: MÜRSEL BAŞAK
  3. Danışmanlar: DOÇ. DR. İSHAK KIZILASLAN
  4. Tez Türü: Yüksek Lisans
  5. Konular: Din, Religion
  6. Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
  7. Yıl: 2025
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: Marmara Üniversitesi
  10. Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
  11. Ana Bilim Dalı: Kur’an-I Kerim Okuma ve Kıraat İlmi Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Bu tez, Kur'an kıraatinde med ve kasrın ilmî konumunu; Mekkî b. Ebî Tâlib (ö. 437), Ebû Amr ed-Dânî (ö. 444), Kâsım b. Firrûh eş-Şâtıbî (ö. 590) ve İbnü'l-Cezerî (ö. 833) üzerinden kronolojik ve karşılaştırmalı olarak inceler. Problem, med–kasr uygulamalarının tarihsel sürekliliği içinde metot ve uygulama birliğinin ne ölçüde tesis edildiğidir. Amaç, bu iki kavramın hem tecvid (mahreç–sıfat–zaman) hem kıraat (rivayet ve usûl) içindeki yerini açıklığa kavuşturmaktır. Yöntem olarak birincil Arapça metinler üzerinde metin çözümlemesi ve kavramsal karşılaştırma kullanılmış; bulgular kronolojik sırayla sentezlenmiştir. Bulgular, (i) kasrın asıl, meddin sebebe bağlı fer'î olduğu müşterek ilkeyi; (ii) Mekkî'de fonetik sadakat, Dânî'de rivayet sistematiği, Şâtıbî'de didaktik kodlama, İbnü'l-Cezerî'de ilim-amel bütünlüğünü; (iii) med türlerinde (muttasıl, munfasıl, lâzım, ârız, bedel) derece ve hüküm farklılıklarının rivayet temelli meşruiyetini ortaya koyar. Sonuç olarak med–kasr, yalnız teknik olarak süre uzatımı değil, eda ahlâkının özüdür. Tez; eğitimde kronolojik öğretim hattını, ölçülerin standardize sunumunu, müşâfehe temelli pratik ve çağdaş fonetikle destekli müfredatı önerir.

Özet (Çeviri)

This thesis examines the scholarly status of madd (prolongation) and kasr (shortening) in Qur'anic recitation by conducting a chronological, comparative analysis of Makkī b. Abī Tālib (d. 437 AH), Abū 'Amr al-Dānī (d. 444), al-Shātibī (d. 590), and Ibn al-Jazarī (d. 833). The research problem concerns the extent to which a methodological unity and normative criteria for madd–kasr have been established across the tradition. The aim is to clarify their placement within both tajvīd (articulation, attributes, timing) and qirāʾāt (transmission and method). Methodologically, the study applies close reading of primary Arabic texts, conceptual comparison, and hermeneutic interpretation, synthesizing results in chronological order. Findings indicate: (i) a shared principle that kasr is original while madd is contingent (causal); (ii) distinct emphases—phonetic fidelity in Makkī, transmission-based systematization in al-Dānī, didactic codification in al-Shātibī, and knowledge-practice integration with synthetic consolidation in Ibn al-Jazarī; and (iii) legitimate variance in degrees and rulings across madd types (muttasil, munfasil, lāzım, 'ārid, badal) grounded in transmission. The study concludes that madd–kasr constitute the core of an ethics of performance, not mere technical timing. It recommends curricula featuring chronological instruction, standardized presentation of measures, oral/face-to-face training, and support from modern phonetics.

Benzer Tezler

  1. Bedreddin Ahmed et-Tîbî'nin el-Müfîd fi't-Tecvîd adlı eseri ve el-Mukaddimetü'l–Cezeriyye ile mukayesesi

    Badruddin Ahmad At-Tibi's work Al-Mufid fi At-Tajweed and its comparison with al-Muqaddimah al-Jazariyyah

    MOUSTAFA SARI

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2022

    DinMarmara Üniversitesi

    Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı

    DR. ÖĞR. ÜYESİ KAMİL YAŞAROĞLU

  2. دراسة وتحقيق كتاب الاستغناء في علوم القرآن للأدفوي سور (الأنبياء، الحج، المؤمنون، النور)

    Üdfüvî'nin el-İstiğnâ fî Ulûmi'l-Kur'an adlı tefsirinden Enbiyâ, Hac, Mü'minûn, Nûr sûrelerinin tahkîkî ve tahlîli

    MUHAMMED AVNİOĞLU

    Doktora

    Arapça

    Arapça

    2024

    DinMarmara Üniversitesi

    Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. MUHAMMED COŞKUN

  3. Kıraat ilmi tarihindeki yeri ve önemi açısından Ebü'l-Abbâs el-Mehdevî

    Abu'l-Abbas al-Mehdevi in terms of its place and importance in the history of 'lim al-Qirâ'ah

    AHMET ARİF AKBABA

    Doktora

    Türkçe

    Türkçe

    2024

    DinBolu Abant İzzet Baysal Üniversitesi

    Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. ÖMER BAŞKAN

  4. Marmara bölgesi-Armutlu Yarımadası-koşullarında güç ıslanan toprakların oluşumu üzerinde etkili olan faktörler

    Factors responsible for water repellence of soils in Armutlu peninsula-Marmara region

    KAMİL ŞENGÖNÜL