Artvin'in Hopa deresi havzasında ICONA modeli yardımıyla güncel erozyon risk durumunun belirlenmesi ve bunun havzanın genel morfolojik özellikleriyle ilişkilendirilmesi
Determining the current erosion risk status in Artvin's Hopa stream catchment with the help of the ICONA model and relating to the general morphological characteristics of the catchment
- Tez No: 981968
- Danışmanlar: PROF. DR. MEHMET ÖZALP
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Ormancılık ve Orman Mühendisliği, Forestry and Forest Engineering
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Artvin Çoruh Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Orman Mühendisliği Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu tez çalışmasında; Artvin ili Hopa ilçesinde yer alan Hopa Deresi Havzası'nın (HDH) hidromorfolojik özellikleri Coğrafi Bilgi Sistemleri (CBS) yardımıyla belirlenmiş ve ICONA modeli kullanılarak havzanın güncel erozyon risk durumu değerlendirilmiştir. Çalışmanın temel amacı, morfolojik yapı ile erozyon riski arasındaki neden-sonuç ilişkisini ortaya koymak ve bu kapsamda havzanın fiziksel özellikleriyle erozyona hassas alanlarını haritalamaktır. Havzanın morfolojik analizleri için Sayısal Yükseklik Modeli (SYM), Amerika Birleşik Devletleri Jeoloji Araştırmaları Kurumu'na (USGS) ait EarthExplorer platformu üzerinden temin edilmiştir. Bu modelden faydalanılarak havzanın sınırları, su akış yönü ve akış birikimi, bakı (yöney), eğim sınıfları ve drenaj ağı gibi temel morfolojik öznitelikler CBS ortamında analiz edilmiş ve ilgili tematik haritalar üretilmiştir. Erozyon risk analizi kapsamında; eğim, jeolojik yapı, toprak koruma durumu, arazi örtüsü ve arazi kullanımı gibi parametreler ICONA modeline entegre edilmiştir. Arazi örtüsü verileri Artvin Orman Bölge Müdürlüğü'ne ait meşcere haritalarından, arazi kullanımı ise CORINE 2018 verilerinden elde edilmiştir. Söz konusu katmanların çakıştırılması ile HDH için potansiyel toprak erozyonu riski haritası oluşturulmuştur. Analiz sonuçlarına göre; havzanın deniz seviyesinden yaklaşık 1868 metre yüksekliğe kadar ulaştığı, hâkim bakının kuzey yönünde olduğu (%35), %20 eğimin üzerindeki alanların havza genelinin %87,5'ini oluşturduğu ve ana drenaj kolu olan Hopa Deresi'nin doğu-batı doğrultusunda aktığı belirlenmiştir. ICONA modelinden elde edilen erozyon risk haritası, HDH'nin ağırlıklı olarak“orta”ve“yüksek”erozyon risk sınıflarında yer aldığını göstermektedir. Elde edilen erozyon risk haritası ile arazi kullanım verilerinin çakıştırılması sonucunda, yüksek erozyon potansiyeli taşıyan alanların çoğunlukla yüksek eğimli ve yüksek rakımlı yamaçlarda yer aldığı ve bu alanların orman örtüsünden çay tarımına dönüştürüldüğü bölgelerle çakıştığı tespit edilmiştir.
Özet (Çeviri)
In this research, the hydromorphological characteristics of the Hopa Stream Catchment (HSC), located in the Hopa district of Artvin province, were determined using Geographic Information Systems (GIS), and the current erosion risk status of the catchment was assessed using the ICONA model. The primary objective of the study was to reveal the cause-and-effect relationship between morphological structure and erosion risk, and to map the catchment's physical characteristics and erosion-prone areas. A Digital Elevation Model (DEM) was obtained from the Earth Explorer platform of the United States Geological Survey (USGS) for the morphological analysis of the catchment. Using this model, basic morphological attributes such as catchment boundaries, water flow direction and accumulation, aspect, slope classes, and drainage network were analyzed in a GIS environment, and the relevant thematic maps were produced. As part of the erosion risk analysis, parameters such as slope, geological structure, soil protection status, land cover, and land use were integrated into the ICONA model. Land cover data were obtained from stand maps of the Artvin Regional Directorate of Forestry, and land use data from CORINE 2018. By overlaying these layers, a potential soil erosion risk map for the catchment was created. According to the analysis results, it was determined that the catchment reaches an altitude of approximately 1858 meters above sea level, the dominant aspect is facing north (35%), the areas above 20% slope constitute 87.5% of the catchment and the main drainage branch, Hopa Creek, flows in the east-west direction. The erosion risk map derived from the ICONA model shows that catchment is predominantly in the“medium”and“high”erosion risk classes. Overlaying the resulting erosion risk map with land use data revealed that areas with high erosion potential are mostly located on steep slopes and high altitudes, and these areas overlap with areas where forest cover has been converted to tea cultivation.
Benzer Tezler
- Kabisre ve Hopa dereleri su toplama havzalarının hidrolojik yapıları
Başlık çevirisi yok
SEVCAN ÖZGÜMÜŞ
Yüksek Lisans
Türkçe
1994
ZiraatAnkara ÜniversitesiTarımsal Yapılar ve Sulama Ana Bilim Dalı
PROF. DR. CENGİZ OKMAN
- Bölgesel coğrafya açısından bir araştırma Yusufeli ve yakın çevresinin coğrafi etüdü
Başlık çevirisi yok
MEHMET TIRAŞ
- Artvin ilindeki tatlı su kaynaklarının fizikokimyasal parametrelerinin değerlendirilmesi
Evaluation of physicochemical parameters of freshwater resources in Artvin
ŞENAY TOPAN YURT
Yüksek Lisans
İngilizce
2024
Su ÜrünleriMunzur ÜniversitesiSu Ürünleri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. BANU KUTLU
- Coğrafi bilgi sistemleri (CBS) ve HEC-RAS yazılımı ile Borçka ilçesindeki derelerde taşkın modellemesinin yapılması ve taşkın yayılım haritalarının üretilmesi
Flood modelling and creating flood inundation maps in Borçka district with geographic information systems (GIS) and HEC-RAS software
MUSTAFA BÜYÜKDİNÇ
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
Jeodezi ve FotogrametriTokat Gaziosmanpaşa ÜniversitesiHarita Mühendisliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. SAMED İNYURT
PROF. DR. HALİL AKINCI
- Artvin-Rize yöresi kızılağaç orman ekosistemlerinin gelişimi ile bazı toprak özellikleri ve fizyğrafik etmenler arasındaki ilişkiler
Başlık çevirisi yok
MURAT YILMAZ
Yüksek Lisans
Türkçe
1996
Ormancılık ve Orman MühendisliğiKaradeniz Teknik ÜniversitesiOrman Mühendisliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ZEKİ KALAY