Muhafazakar aile çocuklarında sekülerleşme eğilimi
Tendencies towards secularization among youth from conservative families
- Tez No: 981934
- Danışmanlar: PROF. DR. OSMAN EYÜPOĞLU
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Din, Religion
- Anahtar Kelimeler: Sosyal muhafazakarlık, Social conservatism
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Ondokuz Mayıs Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Felsefe ve Din Bilimleri Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışma, modernleşme ve sekülerleşme süreçlerinin Türkiye'deki muhafazakar ailelerde yetişen gençlerin dinî kimlikleri üzerindeki etkisini incelemektedir. Araştırmanın temel amacı, lise öğrencilerinin“dindarlık”,“muhafazakarlık”ve“sekülerlik”kavramlarına yükledikleri anlamları; aile, okul, dijital kültür ve bireysel deneyimlerin bu anlamları nasıl şekillendirdiğini ve kuşaklar arası değer aktarımındaki dinamikleri ortaya koymaktır. Bu amaç doğrultusunda, 2024-2025 eğitim yılında Samsun ilindeki üç farklı lisede, muhafazakar ailelere mensup 21 öğrenciyle nitel araştırma yöntemi kapsamında yarı yapılandırılmış derinlemesine görüşmeler gerçekleştirilmiştir. Araştırma sonucunda, gençlerin bu kavramları klasik tanımlardan farklı, daha esnek, melez ve bireysel deneyimlerine dayalı olarak yeniden inşa ettikleri saptanmıştır. Özellikle“dindarlık”kavramının, gençler tarafından sıklıkla yargılayıcı ve dışlayıcı bir tutumla özdeşleştirildiği, bu nedenle gençlerin inançlı olsalar dahi kendilerini“dindar”olarak tanımlamaktan kaçındıkları görülmüştür. Buna karşılık“muhafazakarlık”daha ılımlı bir kültürel kimlik,“sekülerlik”ise dinsizlikten ziyade dinî pratiklerde esneklik ve bireysel özgürlük olarak algılanmaktadır. Bulgular, aile içi iletişim tarzının, din eğitimi veren kişilerin pedagojik yaklaşımlarının ve dijital medyanın etkisinin gençlerin dinî yönelimlerini belirlemede kritik rol oynadığını göstermiştir. Baskıcı ve şekilci dinî aktarım tepkisel bir sekülerleşmeye yol açarken; samimi, anlayışlı ve örnekliğe dayalı yaklaşımlar değerlerin içselleştirilmesini sağlamaktadır. Sonuç olarak, gençlerin dinî kimlikleri katı kategorilerle değil, çoğunlukla“arada”ve“durumsal olarak”(durumdan duruma sürekli değişkenlik gösteren bir tutum olarak) şekillenmektedir. Bu durum, modernleşmenin bir sonucu olarak dinin tasfiyesinden çok, dinî ve seküler pratiklerin iç içe geçtiği melez bir dindarlık anlayışının ortaya çıktığını göstermektedir.
Özet (Çeviri)
This study examines the impact of modernization and secularization processes on the religious identities of youth raised in conservative families in Turkey. The primary objective of the research is to uncover the meanings that high school students attribute to the concepts of“religiosity,”“conservatism,”and“secularism”; to explore how family, school, digital culture, and individual experiences shape these meanings; and to reveal the dynamics of intergenerational value transmission. To this end, semi-structured, in-depth interviews were conducted with 21 students from conservative families at three different high schools in the province of Samsun during the 2024-2025 academic year, as part of a qualitative research methodology. The research concludes that young people are reconstructing these concepts in ways that diverge from classical definitions, creating new meanings that are more flexible, hybrid, and grounded in their individual experiences. Notably, the concept of“religiosity”was often associated by the youth with judgmental and exclusionary attitudes, leading them to avoid labeling themselves as“religious”even when they are believers. In contrast,“conservatism”is perceived as a more moderate cultural identity, while“secularism”is understood not as irreligion, but rather as flexibility in religious practices and a form of individual freedom. The findings indicate that the style of communication within the family, the pedagogical approaches of religious educators, and the influence of digital media play a critical role in shaping the religious orientations of young people. While oppressive and formalistic methods of religious transmission can lead to a reactive secularization, approaches that are sincere, understanding, and based on role-modeling facilitate the internalization of values. Consequently, the religious identities of these young people are not defined by rigid categories but are often shaped situationally, existing in an“in-between”space. This suggests that modernization, rather than leading to the elimination of religion, is giving rise to a hybrid form of religiosity where religious and secular practices intertwine.
Benzer Tezler
- Muhafazakâr aile çocuklarının sekülerleşme süreçleri ve dine bakışları (Sultanbeyli örneği)
Secularization processes and religious perspectives of children from conservative families (The case of Sultanbeyli)
SÜMEYYE KÖROĞLU
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
Eğitim ve ÖğretimKocaeli ÜniversitesiFelsefe ve Din Bilimleri Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. AHMET CANAN KARAKAŞ
- Liyofilize yoğurt kültürü eldesi ve muhafazası üzerine araştırmalar
Başlık çevirisi yok
MELEK FOTOCAN
Yüksek Lisans
Türkçe
1986
Gıda MühendisliğiEge ÜniversitesiGıda Mühendisliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MUSTAFA METİN
- Satsuma, klemantin ve fremont mandarinleri ile minneola tangelo'nun kontrollü atmosferde muhafaza olanakları üzerinde araştırmalar
Başlık çevirisi yok
İBRAHİM TAYFUN AĞAR
Yüksek Lisans
Türkçe
1987
Gıda MühendisliğiÇukurova ÜniversitesiBahçe Bitkileri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. NURETTİN KAŞKA
- Farklı uygulamaların marsh seedless altıntoplarının muhafazası üzerine etkileri
Başlık çevirisi yok
RASOUL ONSİNEJAD
Yüksek Lisans
Türkçe
1987
ZiraatÇukurova ÜniversitesiBahçe Bitkileri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. NURETTİN KAŞKA
- Tahirova koyun derilerinin başlıca özellikleri üzerinde bir araştırma
Başlık çevirisi yok
M.SELAHATTİN YÜZBAŞIOĞLU
Yüksek Lisans
Türkçe
1988
Deri ve Kürk TeknolojisiEge ÜniversitesiTarım Ürünleri Teknolojisi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ÖZCAN SARI