Kant ve Schopenhauer'de istenç kavramı
The concept of will in Kant and Schopenhauer
- Tez No: 979831
- Danışmanlar: PROF. DR. NEBİL REYHANİ
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Felsefe, Philosophy
- Anahtar Kelimeler: İstenç, Özgürlük, Özgür İstenç, Eylem, Ahlak, Akıl, Will, Freedom, Free Will, Action, Morality, Reason
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Muğla Sıtkı Koçman Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Felsefe Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
KANT VE SCHOPENHAUER'DE İSTENÇ KAVRAMI ÖZET Bu çalışmada, teorik ve pratik felsefede merkezi bir konumda olan“istenç”kavramın tarihsel gelişimi, Kant ve Schopenhauer felsefeleri özelinde incelenmiştir. İstenç kavramının biçimsel ve içeriksel gelişimi takip edilmiştir. Ayrıca İstenç kavramının özgürlükle ve eylemle olan ilişkisi açıklanmaya çalışılmıştır. İstenç kavramı, her iki filozof için de hem insan doğasının hem de ahlaki eylemin merkezinde yer almakta, ancak kavramsal yönü ve metafizik arka planı bakımından önemli ölçüde farklılaşmaktadır. Kant felsefesinde istenç, pratik aklın bir biçimi olarak ele alınır ve özgürlükle özdeşleştirilir. Ona göre istenç, aklın kendine koyduğu evrensel ahlak yasasına uygun eylemde bulunma yetisidir. Bu anlamda Kant'ın istenç anlayışı, otonomi, akıl ve ahlaki zorunluluk kavramlarıyla sıkı sıkıya ilişkilidir. Bu anlamda ahlaki eylem, ancak istenç özgürlüğü temelinde mümkündür. Schopenhauer ise Kant'ın özgürlük ve rasyonalite merkezli istenç anlayışını radikal biçimde dönüştürerek, istenci tüm varoluşun temel ilkesi olarak konumlandırır. Ona göre istenç, bilinçdışı, kör ve doyumsuz bir itkidir; tüm doğayı ve insanı yöneten irrasyonel bir güçtür. Bu bağlamda Schopenhauer'da istenç, insan özgürlüğünün değil, acı ve çatışmanın kaynağıdır. Ahlakın temeli ise bu isteme karşı duyulan merhamet ve istemenin yadsınmasıdır. Sonuç olarak, Kant'ın ahlaki istenç anlayışı ile Schopenhauer'un metafizik istenci kuramsal ve etik düzeyde incelenmiş, her iki düşünürün özgürlük, ahlak ve insan doğasına dair çözümlemeleri, kırılma noktaları açısından değerlendirilmiştir. Bu anlamda çalışmanın amacı, istenç kavramının, rasyonel bir özerklik mi yoksa irrasyonel bir güç mü olduğu sorusuna ışık tutmaktır.
Özet (Çeviri)
THE CONCEPT OF WILL IN KANT AND SCHOPENHAUER ABSTRACT This study examines the historical development of the concept of the will, which holds a central position in both theoretical and practical philosophy, with a particular focus on the philosophies of Immanuel Kant and Arthur Schopenhauer. The formal and substantial evolution of the concept is traced, and its relation to freedom and action is critically explored. For both philosophers, the will lies at the heart of human nature and moral action; however, their conceptualizations differ significantly in terms of philosophical structure and metaphysical background. In Kant's philosophy, the will is regarded as a form of practical reason and is identified with freedom. It is defined as the capacity to act in accordance with the universal moral law that reason prescribes to itself. Thus, Kant's understanding of the will is closely tied to the concepts of autonomy, reason, and moral obligation. From this standpoint, moral action is only possible on the basis of the freedom of the will. Schopenhauer, on the other hand, radically transforms Kant's rational and freedom-centered view of the will by presenting it as the fundamental principle of all existence. According to him, the will is an unconscious, blind, and insatiable drive—an irrational force that governs both nature and human beings. In this context, for Schopenhauer, the will is not the source of human freedom, but rather the origin of suffering and conflict. The foundation of morality, therefore, lies in compassion and the denial of the will. In conclusion, this thesis analyzes Kant's concept of moral will and Schopenhauer's metaphysical conception of the will on both theoretical and ethical levels. It evaluates the divergences in their respective understandings of freedom, morality, and human nature. In this regard, the study aims to shed light on whether the will should be understood as a form of rational autonomy or as an irrational force.
Benzer Tezler
- Kant ve Schopenhauer felsefelerinde özgürlük problemi ve etik değerler
The freedom problem and ethical values in Kant and Schopenhauer's philosophies
GÜL DUMLUKAYA
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
FelsefeKarabük ÜniversitesiEtik Değerler Ana Bilim Dalı (disiplinlerarası)
DOÇ. DR. MEHMET MÜNİR DEDEOĞLU
- Studien zur literadur und kultur auffassung Friedrich Nietzsche und ihre wiederspiegelung in der Deutschen literadur anhand von Thomas Manns“Doktor Faustus”
Friedrich Nietzsche'nin edebiyat ve kültür anlayışı ve Thomas Mann'ın“Doktor Faustus”adlı eserini örnek alarak bu anlayışın Alman edebiyatına olan etkisi
NİLGÜN TÜRKER (MANİSA)
- Music as refuge from reality: Schopenhauerian aesthetics within the framework of philosophical pessimism
Gerçeklikten sığınak olarak müzik: Felsefî pesimizm perspektifinden Schopenhaueryen estetik
SELİM GÜRE
Yüksek Lisans
İngilizce
2026
Felsefeİstanbul Teknik ÜniversitesiMüzikoloji Ana Bilim Dalı
PROF. DR. OZAN BAYSAL
- Arthur Schopenhauer'de güç istenci kavramı
Concept of will to power in Schopenhauer
HİLAL ÇOLAKOĞLU
Yüksek Lisans
Türkçe
2009
FelsefeAtatürk ÜniversitesiOrtaöğretim Sosyal Alanlar Eğitimi Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. ABAMÜSLİM AKDEMİR
