Geri Dön

Yeni annelerde instamom tutumları ile peripartum depresyon belirleyicileri arasındaki ilişkinin incelenmesi

Examining the relationship between instamom attitudes and peripartum depression predictors in new mothers

PDF İndir

  1. Tez No: 979645
  2. Yazar: AYLA KÜÇÜK HELVACI
  3. Danışmanlar: DOÇ. DR. GONCA ÜSTÜN
  4. Tez Türü: Yüksek Lisans
  5. Konular: Psikoloji, Psychology
  6. Anahtar Kelimeler: Depresyon, Kadın sağlığı, Kadınlar, Sosyal medya platformları, Depression, Women's health, Women, social mediaplatforms
  7. Yıl: 2025
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: Amasya Üniversitesi
  10. Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
  11. Ana Bilim Dalı: Kadın ve Aile Araştırmaları Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Sosyal medya, bireylerin yaşam biçimlerini, ilişkilerini ve psikolojik durumlarını etkileyen güçlü bir iletişim aracıdır. Özellikle yeni anneler, ebeveynlik bilgi ve deneyimlerini artırmak amacıyla Instagram gibi platformlarda fenomen anneleri (Instamom) takip etmektedir. Ancak bu dijital annelik temsilleri, gebelik döneminden itibaren bazı kadınlarda sosyal karşılaştırma ve yetersizlik hissine bağlı olarak peripartum depresyon belirtilerini tetikleyebilmektedir. Bu araştırmanın amacı, yeni annelerde Instamomlara yönelik tutumlar ile peripartum depresyon belirleyicileri arasındaki ilişkiyi incelemektir. Tanımlayıcı, kesitsel ve ilişki arayıcı bu çalışma, Aralık 2024-Nisan 2025 tarihleri arasında bir eğitim araştırma hastanesinde takip edilen 318 yeni anne ile gerçekleştirilmiştir. Veriler,“Kişisel Bilgi Formu”,“Instamomlara İlişkin Tutum Ölçeği”ve“Peripartum Depresyon Belirleyicileri Ölçeği”aracılığıyla yüz yüze görüşme yapılarak toplanmıştır. Araştırmada elde edilen veriler SPSS 25.0 ve DataBeeg 1.0 programları ile analiz edilmiştir. Araştırmaya katılan yeni annelerin yaş ortalaması 25,75 ± 3,86, %42,2'si ikinci trimesterdedir. Yeni annelerin Instamom tutumları puan ortalaması 75,61 ± 14,02;“Instamomları Beğenme ve Model Alma”alt boyutu için 43,59 ± 12,80,“Instamomların Gerekliliği ve Samimiyeti ile ilgili Algı”alt boyutu için 32,01 ± 6,54'tür. Peripartum depresyon belirleyicileri puan ortalaması ise 8,74 ± 5,80'dir. Eğitim düzeyine göre Instamom tutumu alt boyutlarında farklılıklar görülmüş, lise mezunu annelerin tutum puanları lisans ve üstü eğitim durumuna sahip annelere göre daha yüksek bulunmuştur. Eğitim ve gelir düzeyi düşük olanlarda, kırsal kesimde ve geniş aile ile yaşayanlarda peripartum depresyon riski daha yüksek bulunmuştur. Instamomlara ilişkin tutumlar ile peripartum depresyon belirleyicileri arasında istatistiksel olarak anlamlı ve pozitif yönlü bir ilişki olduğu görülmektedir (r = 0,114, p < 0,05). Instamamlara ilişkin tutumlar, peripartum depresyon riski üzerinde %1,3 oranında etkilidir.“Beğenme ve Model Alma”alt boyutu ile peripartum depresyon belirleyicileri arasında anlamlı ve pozitif yönlü bir ilişki bulunmuştur (r = 0,142; p < 0,05). Bu ilişki peripartum depresyon riski üzerinde %2,1 oranında etkilidir. Buna karşın“Gereklilik ve Samimiyet Algısı”alt boyutu ile peripartum depresyon belirleyicileri arasında anlamlı bir ilişki saptanmamıştır (p > 0,05). Sonuç olarak, yeni annelerin Instamomlara yönelik tutumlarının ve özellikle“Beğenme ve Model Alma”alt boyut puanlarının peripartum depresyon riski ile ilişkili olduğu ortaya konulmuştur. Dijital annelik temsilleri, gebelik sürecinde ve yeni annelik kimliğinin kazanılması ile doğum öncesi ve sonrasında oluşabilecek depresyon riskini artırabilir. Bu doğrultuda, sağlık profesyonellerinin doğum öncesi ve sonrası süreçte annelerin dijital medya etkilenimlerini dikkate alarak uygun bilgiye erişimi sağlama, destek sistemlerini tanıma, eş ile sağlıklı ilişkiyi sürdürme, var olan kaygı ve stresi azaltma konularını psikososyal bakım uygulamalarına entegre etmeleri önerilmektedir.

Özet (Çeviri)

Social media is a powerful communication tool that affects individuals' lifestyles, relationships, and psychological states. New mothers, in particular, follow influencer mothers (Instamoms) on platforms such as Instagram in order to increase their parenting knowledge and experiences. However, these digital representations of motherhood can trigger peripartum depression symptoms in some women, due to social comparison and feelings of inadequacy, starting from pregnancy. The aim of this study is to examine the relationship between attitudes towards Instamoms and peripartum depression predictors in new mothers. This descriptive, cross-sectional, and correlational study was conducted with 318 new mothers who were followed in a training and research hospital between December 2024 and April 2025. Data were collected through face-to-face interviews using the“Personal Information Form”,“Attitude Towards Instamoms Scale”, and“Peripartum Depression Predictors Scale”. The data obtained in the study were analyzed with SPSS 25.0 and DataBeeg 1.0 programs. The mean age of the new mothers participating in the study was 25.75 ± 3.86, and 42.2% were in the second trimester. The mean score of the new mothers' Instamom attitudes was 75.61 ± 14.02; 43.59 ± 12.80 for the“Liking and Modeling Instamoms”sub-dimension, and 32.01 ± 6.54 for the“Perception about Necessity and Sincerity of Instamoms”sub-dimension. The mean score of the peripartum depression predictors was 8.74 ± 5.80. Differences were seen in the Instamom attitude sub-dimensions according to the level of education, and the attitude scores of high school graduate mothers were found to be higher than those with a bachelor's degree or higher. The risk of peripartum depression was found to be higher in those with lower levels of education and income, in rural areas, and in those living with extended families. It was observed that there was a statistically significant and positive relationship between attitudes towards Instamoms and peripartum depression predictors (r = 0.114, p <0 .05). Attitudes towards Instamoms have a 1.3% effect on the risk of peripartum depression. A significant and positive relationship was found between the“Liking and Modeling”sub-dimension and peripartum depression predictors (r = 0.142; p < 0.05). This relationship has a 2.1% effect on the risk of peripartum depression. On the other hand, no significant relationship was found between the“Perception about Necessity and Sincerity”sub-dimension and peripartum depression predictors (p > 0.05). As a result, it was revealed that the attitudes of new mothers towards Instamoms and especially the“Liking and Modeling”sub-dimension scores were related to the risk of peripartum depression. Digital motherhood representations may increase the risk of depression that may occur during pregnancy and the acquisition of a new motherhood identity, as well as before and after birth. In this context, it is recommended that health professionals integrate the issues of providing access to appropriate information, recognizing support systems, maintaining a healthy relationship with the spouse, and reducing existing anxiety and stress into psychosocial care practices by considering the digital media influences of mothers during the pre- and post-natal period.

Benzer Tezler

  1. Tez No

    948875

    Mother(ing) in the digital age: Exploring the interplay of social support, perfectionism, and parenting attitudes among Instagram-using mothers

    Dijital çağda anne (lik): Instagram kullanıcısı anneler arasındaki sosyal destek, mükemmeliyetçilik ve ebeveynlik tutumlarının etkileşiminin incelenmesi

    ELİF YUBAŞ

    Yüksek Lisans

    İngilizce

    İngilizce

    2025

    Psikolojiİzmir Ekonomi Üniversitesi

    Klinik Psikoloji Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. MUSTAFA FALİH KÖKSAL

  2. Tez No

    699682

    The rhetoric of online motherhood in Turkey

    Türkiye'de çevirimiçi annelik temsilleri

    BURCU ASENA SALMAN

    Doktora

    İngilizce

    İngilizce

    2021

    AntropolojiYeditepe Üniversitesi

    Antropoloji Ana Bilim Dalı

    YRD. DOÇ. DR. AYŞE HİLAL TUZTAŞ HORZUMLU

  3. Tez No

    695091

    Exploring the effect of social media influencers on buyer decision process in context of insta-moms

    Instagram anneleri bağlamında sosyal medya fenomenlerinin tüketici karar alma sürecine etkileri üzerine inceleme

    ECE İPEKOĞLU

    Doktora

    İngilizce

    İngilizce

    2021

    İşletmeİzmir Ekonomi Üniversitesi

    İşletme Ana Bilim Dalı

    DR. ÖĞR. ÜYESİ NİLGÜN GÜRKAYNAK

  4. Tez No

    551019

    Sosyal medyada çocuk hakları ihlali ve istismarı: Instagram anneleri

    Children's rights violation and child abuse in social media: Instamoms

    AYTEN GÜNGÖR

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2019

    İletişim BilimleriMarmara Üniversitesi

    Gazetecilik Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. SELMA ULUS

  5. Tez No

    713661

    Tüketim kültürü ve marka etkileşiminin yeni medyada yeniden üretimi: Instagram anneleri üzerine araştırma

    Reproduction of consumption culture and brand engagement in new media: Research on Instagram mothers

    SELCEN VODİNALI

    Doktora

    Türkçe

    Türkçe

    2022

    ReklamcılıkKocaeli Üniversitesi

    Halkla İlişkiler ve Tanıtım Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. İDİL SAYIMER

Geri Dön