Soybağına ilişkin güncel meseleler ve Anayasa Mahkemesi'nin iptal kararları sonrası soybağının reddi davası
Current issues relating to parentage and the case of denial of paternity following the Constitutional Court's decisions to annul the law
- Tez No: 978864
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ ÖZLEM SARI FİDAN
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Kamu Yönetimi, Hukuk, Public Administration, Law
- Anahtar Kelimeler: Soybağı, Soybağının Reddi, Soybağının Hükümleri, Babalık karinesi, Anayasa Mahkemesi, Babalık davası, Paternity, Denial of Paternity, Provisions of Paternity, Presumption of Paternity, Constitutional Court, Paternity suit, Filiation
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Kütahya Dumlupınar Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Kamu Yönetimi Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Toplumun temelini oluşturan en küçük yapı taşı ailedir. Aile birliği, dar anlamda anne, baba ve çocuklardan meydana gelirken; bu bireyler arasında kurulan soybağı ilişkisi, hem toplumsal düzenin sağlanması hem de bireylerin hak ve sorumluluklarının belirlenmesi açısından büyük öneme sahiptir. Soybağı, özellikle çocuğun kimliğinin, miras haklarının ve kişisel statüsünün belirlenmesinde hayati rol oynamaktadır. Bu nedenle çocuk ile anne ve babası arasında kurulan soybağı ilişkisinin hukuken geçerli ve sağlam temellere dayanması gereklidir. Çalışmamızda, soybağının ana ve baba ile nasıl kurulacağı ele alınmış; evlilik içi ve evlilik dışı durumlar, tanıma ve babalık davası gibi kurulma yollarına değinilmiştir. Dünyadaki biyoteknolojik gelişmelere, ülkemizin kayıtsız kalması düşünülemez. Bu doğrultuda, biyoteknolojik gelişmelerin gelecekte soybağı hukukunu nasıl etkileyebileceği hususu da değerlendirilmiştir. Bir diğer yandan DNA testi gibi teknolojik yöntemlerin kullanımının yaygınlaşması, soybağının tespiti sürecinde büyük bir devrim yaratmış; mahkemelerin maddi gerçeğe ulaşmasını kolaylaştırmıştır. Ancak bu teknolojik ilerlemelerin, sadece hukuki açıdan değil; aynı zamanda etik, psikolojik ve sosyolojik boyutlarıyla da ele alınması gerektiği açıktır. Çalışmamızın devamında, soybağının reddi davası kapsamlı biçimde incelenmiş; davaya ilişkin yasal düzenlemeler, uygulamada karşılaşılan sorunlar ve hâkim olan temel ilkeler üzerinde durulmuştur. Soybağının reddi davasında, özel hukuk davalarının genel karakterinden farklı olarak re'sen araştırma ilkesi geçerlidir. Bu yönüyle söz konusu dava, diğer özel hukuk davalarından ayrılmakta ve hâkime daha geniş bir araştırma yükümlülüğü getirmektedir. Ayrıca, bu bölümde DNA incelemesi gibi bilimsel delillerin davadaki rolü değerlendirilmiş ve Hukuk Muhakemeleri Kanunu ile Türk Medeni Kanunu'nda yer alan farklı düzenlemeler karşılaştırılmıştır. Çalışmanın son bölümünde ise Anayasa Mahkemesi tarafından soybağı konusuyla ilgili verilen iki önemli iptal kararı detaylı olarak incelenmiştir. Bu kararlar, bireyin özel hayatının gizliliği, kişilik hakları ve aile hayatı, eşitlik gibi anayasal haklarla doğrudan ilgilidir. Anayasa Mahkemesi vermiş olduğu bu kararlarla soybağı tespitinde genetik gerçekliğe verdiği önemi ortaya koymuştur. Ayrıca bu kararlarıyla birlikte, bir yandan aile düzeni ve çocuk yararının korunması gerektiğini diğer yandan ise birey hak ve özgürlüklerine de dikkat edilmesi gerektiğini vurgulamıştır. Bu durumda kanunların da hassas dengeleri gözeterek konulması gerektiği ortaya çıkmış olmaktadır. Çalışmada gerek öğretideki tartışmalara gerekse yüksek yargı organlarının içtihatlarına yer verilmiş, soybağı hukukunun günümüzde nasıl evrildiği ve karşılaşılan hukuki sorunlara nasıl çözüm arandığı kapsamlı şekilde ortaya konulmuştur. Sonuç bölümünde ise tüm bulgular bütüncül bir yaklaşımla değerlendirilmiş ve Anayasa Mahkemesi'nin iptal kararlarının Türk soybağı hukuku açısından taşıdığı önem vurgulanmıştır.
Özet (Çeviri)
The family is the smallest building block that forms the foundation of society. While family unity consists of the mother, father, and children in the narrow sense, the kinship relationship established between these individuals is of great importance in terms of both maintaining social order and determining the rights and responsibilities of individuals. Kinship plays a vital role, especially in determining the child's identity, inheritance rights, and personal status. Therefore, the kinship relationship established between the child and their mother and father must be legally valid and based on solid foundations. In our study, we examined how kinship is established with the mother and father, addressing issues such as marriage and non-marriage situations, recognition, and paternity suits. We cannot remain indifferent to biotechnological developments around the world. In this regard, we have also evaluated how biotechnological developments may affect kinship law in the future. On the other hand, the widespread use of technological methods such as DNA testing has revolutionised the process of determining kinship and made it easier for courts to reach the material truth. However, it is clear that these technological advances must be considered not only from a legal perspective but also in terms of their ethical, psychological and sociological dimensions. In the continuation of our study, paternity denial cases were examined in detail, focusing on the legal regulations related to the case, the problems encountered in practice and the fundamental principles that prevail. In paternity denial cases, the principle of ex officio investigation applies, which differs from the general character of private law cases. In this respect, such cases are distinct from other private law cases and impose a broader investigation obligation on the judge. Additionally, this section evaluates the role of scientific evidence, such as DNA analysis, in the case and compares the different regulations in the Code of Civil Procedure and the Turkish Civil Code. In the final section of the study, two important annulment decisions issued by the Constitutional Court regarding parentage are examined in detail. These decisions are directly related to constitutional rights such as the privacy of an individual's private life, personality rights, family life, and equality. With these decisions, the Constitutional Court has emphasised the importance it attaches to genetic reality in determining parentage. Furthermore, with these decisions, it has emphasised that while family order and the welfare of children must be protected, attention must also be paid to individual rights and freedoms. In this case, it has become clear that laws must be enacted with sensitivity to these delicate balances. Throughout the study, both the debates in the doctrine and the case law of the high courts have been addressed, and the evolution of filiation law today and the search for solutions to the legal problems encountered have been comprehensively presented. In the conclusion, all findings have been evaluated with a holistic approach, and the importance of the Constitutional Court's annulment decisions for Turkish filiation law has been emphasised.
Benzer Tezler
- A Database application on inter user communication vehicle (IUCV) in VM/SP environment for IBM 4381
Başlık çevirisi yok
FARUK KOCABIYIK
Yüksek Lisans
İngilizce
1991
Bilgisayar Mühendisliği Bilimleri-Bilgisayar ve Kontrolİstanbul Teknik ÜniversitesiY.DOÇ.DR. NADİA ERDOĞAN
- Ankara'nın konutlaşma sürecinde biçimsel gösterge değerlerinin“kimlik”kavramı ile ilişkilendirilmesine ait bir inceleme
Başlık çevirisi yok
OLCAY AYKUT
- Doku kültüründe paklitaksel uygulanmış normal ve tümöral kökenli hücrelerde amifostin ve sisteamin'in sitoprotektif etkileri
Cytoprotective ve effects of amifostine and cysteamine on cultured normal and tumour cells treated with paclitaxel
F.GÜL ÖZCAN ARICAN
- Soybağı, kurulması ve sonuçları
The Concept of ancestral line and the creation and consequences of the ancestral line
MEHMET BEŞİR ACABEY
