Geri Dön

Majör abdominal cerrahi sonrası çevresel stresörlerin ağrı ve anksiyeteye etkisi

Effect of environmental stressors on pain and anxiety after major abdominal surgery

  1. Tez No: 978343
  2. Yazar: FEYZA NUR YÜKSEL
  3. Danışmanlar: DOÇ. DR. SEMRA BÜLBÜLOĞLU
  4. Tez Türü: Yüksek Lisans
  5. Konular: Hemşirelik, Nursing
  6. Anahtar Kelimeler: Abdominal cerrahi, Ağrı, Anksiyete, Cerrahi, Çevresel stresör, Yoğun bakım ünitesi, Abdominal surgery, Anxiety, Environmental stressor, Intensive care unit, Pain, Surgery
  7. Yıl: 2025
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: İstanbul Aydın Üniversitesi
  10. Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
  11. Ana Bilim Dalı: Hemşirelik Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Cerrahi Hastalıkları Hemşireliği Bilim Dalı
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Giriş: Majör abdominal cerrahi, batında yer alan organların hastalıkları ve yetersizliğinde medikal tedavi yöntemlerinin başarılı olmadığı durumlarda bir tedavi seçeneği olarak kullanılmaktadır. Majör abdominal cerrahi sonrası hastalar, sık ve yakın izlem yapılması için yoğun bakım ünitesine alınabilirler. Yoğun bakımda kalış süreci hastalar için ani ve zorlayıcı olabilir. Yoğun bakım ünitesinde çevresel faktörler ve belirsizlikler, anksiyete ve ağrı gelişimine neden olabilir. Stres, bu sürecin içinde yer alan olumsuz bir durumdur, bireylerin bu duruma verdiği fizyolojik yanıt mevcut sorunlarının şiddetini artırabilir. Amaç: Majör abdominal cerrahi sonrası çevresel stresörlerin ağrı ve anksiyeteye etkisini incelemek bu çalışmanın amacını oluşturmaktadır. Yöntem: Bu çalışmada tanımlayıcı ve kesitsel tasarım esas alındı. Veri toplama Medipol Mega Üniversite Hastanesi Genel Cerrahi Ünitesinde majör abdominal cerrahi geçirmiş ve yoğun bakım ünitesine kabul edilmiş hastaların katılımı ile gerçekleşti. Örneklemi s=176 majör abdominal cerrahi geçirmiş hastalardan oluşmaktadır. Veri toplama 27 Aralık 2024 ile 2 Mayıs 2025 tarih aralığında idi ve yüz yüze anket yöntemi kullanılarak yapıldı. Veri toplamada bireysel özellik formu, Sayısal Ağrı Ölçeği (Numeric Pain Scale-VAS), Yoğun Bakım Ünitesinde Çevresel Stresörler Ölçeği (YBÜÇSÖ), Spielberger Durumluk ve Sürekli Kaygı Envanteri (STAI-1, STAI-2) kullanıldı. Veri analizinde Mann Whitney U ve Kruskal Wallis testleri, Post hoc testlerden Bonferroni ve Spearman Korelasyon Testi kullanıldı. Bulgular: Majör abdominal cerrahi sonrası hastaların %56,8'i 46 ile 55 yaş aralığında, %50'si kadın ve %50'si erkek idi. %89,2'si evli, %74,4 gastrointestinal cerrahi hastaları idi. %68,2'si okuryazar, %66,5'i çalışmıyor idi. Majör abdominal cerrahi sonrası hastaların %27,3'ünün komorbiditesi yoktu, %51,1'inin tekli komorbiditesi vardı. %74,4'ünün tekli ilaç kullanımı var idi. Charlson Komorbidite İndeksi (CKİ) skoru ortalamasının 0,95±0,72 olduğu saptandı. Yaş değişkeninin YBÜÇSÖ, STAI-1 ve STAI-2'nin üzerinde istatistiksel olarak anlamlı bir etkisi olmadı. 18 ile 45 yaşa aralığındaki hastaların VAS skoru diğer yaş gruplarından daha yüksekti ve bu farklılık istatistiksel olarak anlamlı idi (p=0,002). Cinsiyet değişkeninin VAS, YBÜÇSÖ, STAI-1 ve STAI-2 üzerinde istatistiksel olarak anlamlı bir etkiye sahip değildi (p>0,05). Eğitim düzeyi lise ve üstü olanların VAS skoru daha yüksekti ve bu farklılık istatistiksel olarak anlamlı idi (p=0,000). Çalışma durumu ve komorbidite sayısının VAS, YBÜÇSÖ, STAI-1 ve STAI-2 üzerinde istatistiksel olarak anlamlı bir etkiye sahip değildi (p>0,05). Çoklu ilaç kullananların VAS skoru diğerlerine göre daha yüksekti ve bu farklılık istatistiksel olarak anlamlı idi (p=0,001). CKİ skoru ile VAS skoru arasında pozitif yönde, güçlü düzeyde ve istatistiksel olarak anlamlı bir korelasyon vardı (r=0,858, p=0,001). Bu çalışmada VAS, YBÜÇSÖ ve STAI-2 arasında istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki bulunmadı (p>0,05). STAI-1 ile VAS ve STAI-2 arasında istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki bulunmadı (p>0,05). Bu çalışmada STAI-1 ile YBÜÇSÖ arasında pozitif yönde, zayıf düzeyde ve istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki vardı (r=0,194, p=0,010). Sonuç: Bu çalışmada elde edilen sonuçlara göre majör abdominal cerrahi sonrası hastaların yaş, eğitim düzeyi, çoklu ilaç kullanımı ağrı ve anksiyete üzerinde anlamlı bir etkiye sahipti. Çevresel stresörler arttıkça hastaların ağrı düzeylerinde istatistiksel olarak anlamlı bir artış vardı. Bu çalışmada elde edilen sonuçlara göre yoğun bakım ünitelerinde çevresel stresörlerin azaltılması ve çevresel stresörleri azaltmaya yönelik uygulamaların geliştirilmesi sağlanmalıdır.

Özet (Çeviri)

Background: Major abdominal surgery is used as a treatment option in cases where medical treatment methods are not successful in diseases and insufficiencies of the organs located in the abdomen. After major abdominal surgery, patients may be admitted to the intensive care unit for frequent and close monitoring. The stay in the intensive care unit can be sudden and challenging for patients. Environmental factors and uncertainties in the intensive care unit can cause anxiety and pain. Stress is a negative situation in this process, and the physiological response of individuals to this situation can increase the severity of their current problems. Objective: The aim of this study is to examine the effects of environmental stressors on pain and anxiety after major abdominal surgery. Method: This study was based on a descriptive and cross-sectional design. Data collection was carried out with the participation of patients who underwent major abdominal surgery at the General Surgery Unit of Medipol Mega University Hospital and were admitted to the intensive care unit. The sample consisted of n=176 patients who underwent major abdominal surgery. Data collection was between December 27, 2024 and May 2, 2025 and was conducted using the face-to-face survey method. Individual characteristics form, Numeric Pain Scale (VAS), Environmental Stressors Scale in the Intensive Care Unit (ESU), Spielberger State and Trait Anxiety Inventory (STAI-1, STAI-2) were used in data collection. Mann Whitney U and Kruskal Wallis tests, and Bonferroni and Spearman Correlation Tests were used in data analysis. Results: After major abdominal surgery, 56.8% of the patients were between 46 and 55 years of age, 50% were female and 50% were male. 89.2% were married, 74.4% were gastrointestinal surgery patients. 68.2% were literate, and 66.5% were unemployed. After major abdominal surgery, 27.3% of the patients had no comorbidity, 51.1% had single comorbidity. 74.4% were using single medications. The mean Charlson Comorbidity Index (CCI) score was found to be 0.95±0.72. The age variable had no statistically significant effect on CIBS, STAI-1 and STAI-2. The VAS scores of patients between the ages of 18 and 45 were higher than other age groups and this difference was statistically significant (p=0.002). The gender variable had no statistically significant effect on VAS, CIBS, STAI-1 and STAI-2 (p>0.05). The VAS scores of those with high school education and above were higher and this difference was statistically significant (p=0.000). The employment status and number of comorbidities had no statistically significant effect on VAS, CIBS, STAI-1 and STAI-2 (p>0.05). The VAS scores of those using multiple medications were higher than the others and this difference was statistically significant (p=0.001). There was a positive, strong and statistically significant correlation between the CKI score and the VAS score (r=0,858, p=0.001). In this study, no statistically significant relationship was found between VAS, CIBS and STAI-2 (p>0.05). No statistically significant relationship was found between STAI-1 and VAS and STAI-2 (p>0.05). In this study, there was a positive, weak and statistically significant relationship between STAI-1 and CIBS (r=0,194, p=0,010). Conclusion: According to the results obtained in this study, age, education level, and multiple drug use had a significant effect on pain and anxiety in patients after major abdominal surgery. As environmental stressors increased, there was a statistically significant increase in patients' pain levels. According to the results obtained in this study, environmental stressors should be reduced in intensive care units and practices aimed at reducing environmental stressors should be developed.

Benzer Tezler

  1. Prostat adenokarsinomlarında psa değerlerinin gleason skor ve klinik evre ile ilişkisi

    The relation between psa and gleason score and clinical phase in prostate adenocarsinoma

    HACI HASAN ESEN

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2005

    PatolojiSelçuk Üniversitesi

    Patoloji Ana Bilim Dalı

    PROF.DR. MUSTAFA CİHAT AVUNDUK

  2. Major abdominal cerrahi uygulanan hastalarda SIRS gelişmesinde genetik varyantların rolü

    Role of genetic variations on development of SIRS in adult patients after major abdominal surgery

    BAŞAK AKYOLLU

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2009

    Genel CerrahiHacettepe Üniversitesi

    Genel Cerrahi Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. İSKENDER SAYEK

  3. Göğüs hastalıkları tarafından preoperatif değerlendirmenin postoperatif komplikasyonları ön görmedeki etkinliği

    Effectiveness of preoperative evaluation by the department of pulmonology in predicting postoperative pulmonary complications

    HANİFE ALBAYRAK

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2026

    Göğüs HastalıklarıKocaeli Üniversitesi

    Göğüs Hastalıkları Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. SERAP ARGUN BARIŞ

    PROF. AHMET HAMDİ ILGAZLI

  4. Majör Abdominal Cerrahi Sonrası 90 Gün İçerisindeki Yeniden Başvuruların Analizi

    Analysis Of Readmissions In 90 Days Following Major Abdominal Surgery

    FİRUZE İLAYDA DOĞANÇAYIR

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2019

    Genel CerrahiSağlık Bilimleri Üniversitesi

    Genel Cerrahi Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. LÜTFİ DOĞAN

  5. Major abdominal cerrahi sonrası erken mobilizasyonun uyku kalitesine etkisi

    The effect of early mobilization on sleep quality after major abdominal surgery

    NURŞEN KEF YALÇIN

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2023

    Hemşirelikİstanbul Üniversitesi-Cerrahpaşa

    Cerrahi Hastalıklar Hemşireliği Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. İKBAL ÇAVDAR