Çörek otu (Nigella sativa L.) yetiştiriciliğinde yabancı ot mücadele yöntemlerinin araştırılması
Investigation of weed management methods in black cumin (Nigella sativa L.) cultivation
- Tez No: 978217
- Danışmanlar: PROF. DR. DOĞAN IŞIK
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Ziraat, Agriculture
- Anahtar Kelimeler: Çörek otu, Yabancı ot mücadelesi, Örtücü bitki, Kalıntı, Kritik periyot, Black cumin, Weed management, Cover crop, Carryover, Critical period
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Erciyes Üniversitesi
- Enstitü: Fen Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Bitki Koruma Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Ranunculaceae familyasına ait yıllık bir bitki olan çörek otu (Nigella sativa L.), antimikrobiyal, antioksidan ve çeşitli farmakolojik özellikleri nedeniyle ilaç ve baharat endüstrisi açısından önemli bir türdür. Bu çalışma, çörek otunda yabancı ot mücadelesine yönelik kritik periyodu belirlemek, uygun herbisitleri tespit etmek, buğdaygil herbisitlerinin kalıntı ve sürüklenme etkilerini değerlendirmek, farklı ekim normlarının yabancı ot gelişimine etkisini incelemek ve örtücü bitkilerin rolünü ortaya koymak amacıyla yürütülmüştür. 2023 yılında yapılan çalışmalara göre, %5 verim kaybı düzeyinde kritik yabancı ot mücadelesi periyodu 38 ÇSG (çimlenme sonrası gün) ile başlayıp 79 ÇSG'de sonlanmıştır. 2024 yılında ise bu periyot 27 ÇSG'de başlayarak hasada kadar devam etmiştir. Herbisit denemeleri sonucunda Benfluralin, Prosulfocarb, Pendimethalin + Clomazone, Cyhalofop-Butyl, Clethodim ve Tembotrione + Isoxadifen-Ethyl'nin çörek otunda güvenle kullanılabileceği belirlenmiştir. Kalıntı denemelerinde özellikle 2,4-D asite eşdeğer Isooctylester ve bazı sülfonilüre grubu herbisitlerle yüksek verim elde edilmiştir. Sürüklenme denemeleri de benzer şekilde düşük dozlarda 2,4-D ve kombinasyonlarının etkili olduğunu göstermiştir. Ekim sıklığı denemelerinde 10 cm sıra üzeri × 40 cm sıra arası mesafeler her iki yılda da en yüksek verimi sağlamıştır. Örtücü bitki denemelerinde ise adi fiğ, arpa ve tüylü fiğ kombinasyonları öne çıkmıştır. Bu sonuçlar, çörek otu üreticilerine yabancı ot mücadelesinin uygun zamanı, etkili herbisit seçimi, kalıntı ve sürüklenme risklerinin yönetimi, optimal ekim sıklığı ve uygun örtücü bitki türlerinin belirlenmesi konularında yol gösterecektir.
Özet (Çeviri)
Black cumin (Nigella sativa L.), an annual plant belonging to the Ranunculaceae family, is an important species in the pharmaceutical and spice industries due to its antimicrobial, antioxidant, and pharmacological properties. This study was conducted to determine the critical period for weed management in black cumin, to identify suitable herbicides, to evaluate the carryover and drift effects of grass herbicides, to examine the impact of different planting norms on weed development, and to determine the role of cover crops. According to studies conducted in 2023, the critical weed management period at a 5% yield loss level started at 38 days after germination (days after germination) and ended at 79 days. In 2024, this period began 27 days after germination and continued until harvest. Herbicide trials indicated that Benfluralin, Prosulfocarb, Pendimethalin + Clomazone, Cyhalofop-Butyl, Clethodim, and Tembotrione + Isoxadifen-Ethyl can be safely used in black cumin. In carryover trials, particularly high yields were achieved with 2,4-D acid-equivalent Isooctylester and some sulfonylurea herbicides. Drift trials also demonstrated similar effectiveness with low doses of 2,4-D and combinations. In planting density trials, 10 cm in-row × 40 cm between-row distances yielded the highest yields in both years. Combinations of common vetch, barley, and hairy vetch were prominent in cover crop trials. These results will guide black cumin producers in determining the appropriate timing of weed management, selecting effective herbicides, managing carryover and drift risks, optimal planting density, and determining suitable cover crop species.
Benzer Tezler
- Çörek otu (Nigella sativa L.) yetiştiriciliğinde farklı organik gübrelerin verim ve kalite üzerine etkileri
The effects of different organic fertilizers on yield and quality in black cumin (Nigella sativa L.) cultivation
ABDULKADİR ACAR
Doktora
Türkçe
2025
ZiraatTokat Gaziosmanpaşa ÜniversitesiTarla Bitkileri Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. YASİN BEDRETTİN KARAN
- Farklı kökenli çörek otu (Nigella sativa L.) genotiplerinin verim ve kalite özelliklerinin belirlenmesi
Determination of yield and quality characteristics of different originated blackcumin (Nigella sativa L.) genotypes
EYYÜP ÖZEN
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
ZiraatSiirt ÜniversitesiTarla Bitkileri Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ GÜLEN ÖZYAZICI
- Farklı sıra aralığı ve azot dozlarının çörek otunun (Nigella sativa L.) verim ve verim unsurları üzerine etkileri
Effects of different row spacings and nitrogen rates on yield and yield components in black cumin (Nigella sativa L.)
GÜL YILDIZ
- Çörek otu (Nigella sativa L.) ile ağır metallerin uzaklaştırılması
Removal of heavy metals by black cumin (Nigella sativa L.)
MERVE HERCAN
- Karbon tetraklorür (CCl4) ile akciğer hasarı oluşturulmuş ratlarda çörek otu (Nigella sativa L.)'nin kaspaz-3, kaspaz-9, erk, akt proteinlerinin ekspresyonu ve DNA hasarı üzerine etkisi
The effect of black cumin (Nigella sativa L.) on the caspase-3, caspase-9, erk, akt protein expression and DNA damage in rats with carbon tetrachloride (CCl4)-induced lung damage
DİDEM BOYDAK
Yüksek Lisans
Türkçe
2015
BiyolojiFırat ÜniversitesiBiyoloji Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. ABDULLAH ASLAN