2024 fen bilimleri öğretim programı ortaokul kazanımlarının yenilenmiş bloom taksonomisine göre incelenmesi ve öğretmen görüşleri
Examination of 2024 science curriculum secondary school acquisitions according to the revised bloom taxonomy and teacher opinions
- Tez No: 977460
- Danışmanlar: PROF. DR. ÜMİT ŞİMŞEK
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Eğitim ve Öğretim, Education and Training
- Anahtar Kelimeler: 2024 fen bilimleri öğretim programı, yenilenmiş bloom taksonomisi, kazanım analizi, öğretmen görüşleri, program geliştirme, 2024 science curriculum, revised bloom's taxonomy, learning outcome analysis, teachers' opinions, curriculum development
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Atatürk Üniversitesi
- Enstitü: Eğitim Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Matematik ve Fen Bilimleri Eğitimi Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Amaç: 2024 Fen Bilimleri öğretim programında yer alan ortaokul (5, 6, 7 ve 8. sınıf) kazanımlarını Yenilenmiş Bloom Taksonomisi (YBT) çerçevesinde incelemek ve öğretmen görüşleri doğrultusunda programın mevcut durumunu değerlendirmektir. Çalışmada, hem kazanımların bilgi boyutu (gerçek, kavramsal, işlemsel, üstbilişsel bilgi) hem de bilişsel süreç boyutu (hatırlama, anlama, uygulama, analiz, değerlendirme, yaratma) açısından analizi yapılmıştır. Ayrıca öğretmenlerin görüşleri aracılığıyla programın uygulanabilirliği, öğrenci gelişimine katkısı ve olası sorunları belirlenerek, program geliştirme çalışmalarına katkı sağlayacak önerilere ulaşılması amaçlanmaktadır. Yöntem: Araştırmada nitel araştırma yaklaşımlarından durum çalışması kullanılmıştır. Veriler hem betimsel hem de içerik analizine tabi tutulmuştur. Çalışmanın veri kaynaklarını, 2024 Fen Bilimleri öğretim programında (5-8.sınıf) yer alan toplam 446 alt kazanım ile Erzurum ilinde görev yapan 35 fen bilimleri öğretmeninden elde edilen veriler oluşturmaktadır. Kazanımlar, Yenilenmiş Bloom Taksonomisi'nin iki boyutlu matrisi dikkate alınarak kodlanmış ve sınıf düzeyinde ayrı ayrı analiz edilmiştir. Öğretmen görüşleri ise yarı yapılandırılmış görüşme formu aracılığıyla toplanmış; veriler betimsel analiz ve içerik analizi teknikleriyle çözümlenmiştir. Araştırmanın geçerlik ve güvenirliğini sağlamak amacıyla uzman görüşlerine başvurulmuş, ayrıca elde edilen veriler bağımsız araştırmacılar tarafından ayrı ayrı incelenerek kodlamalar arası uyum kontrol edilmiştir. Bulgular: Elde edilen bulgular incelendiğinde; bilgi boyutunda en yüksek oranın kavramsal bilgiye ait olduğu; ancak üstbilişsel bilgi oranının da özellikle 5. ve 8. sınıf düzeylerinde dikkat çekici biçimde yüksek olduğu görülmüştür. Bilişsel süreç boyutunda ise analiz ve yaratma basamaklarının anlamlı oranlarda temsil edildiği, bunun da programın öğrencilerin üst düzey bilişsel becerilerini geliştirme potansiyeline sahip olduğunu gösterdiği belirlenmiştir. Öğretmen görüşleri, programın genel olarak öğrencilerin düşünme becerilerine katkı sağladığını, fakat kazanımların bazılarının fazla yoğun, ölçülebilirlik açısından belirsiz veya uygulamada zorluk çıkaracak nitelikte olduğunu ortaya koymuştur. Ayrıca, öğretmenler programın üst düzey becerilere ağırlık vermesini olumlu karşılamakla birlikte, sınıf düzeyinde iş yükü ve materyal yetersizliği gibi sorunları da dile getirmişlerdir. Sonuç: 2024 Fen Bilimleri öğretim programı hem bilgi hem de bilişsel süreç boyutu açısından öğrencilerin farklı düzeydeki becerilerini geliştirmeyi hedefleyen dengeli bir yapıya sahiptir. Programın özellikle analiz, değerlendirme ve yaratma gibi üst düzey bilişsel becerilere yönelik kazanımlara yer vermesi önemli bir güçlü yön olarak öne çıkmaktadır. Bununla birlikte, kazanımların daha ölçülebilir ve uygulanabilir hale getirilmesi, öğretmenlere yönelik destekleyici materyal ve rehberlik sağlanması gerekliliği öne çıkmaktadır.
Özet (Çeviri)
Purpose: This study aims to examine the 2024 middle school Science Curriculum (grades 5–8) through the lens of the Revised Bloom's Taxonomy (RBT) and to evaluate its current status based on science teachers' views. Learning outcomes were analyzed in terms of both the knowledge dimension (factual, conceptual, procedural, metacognitive) and the cognitive process dimension (remembering, understanding, applying, analyzing, evaluating, creating). Additionally, teachers' opinions were used to assess the curriculum's applicability, its impact on student development, and potential challenges. Method: A qualitative case study design was used. Data sources included 446 learning outcomes from the curriculum and interviews with 35 science teachers in Erzurum. Outcomes were coded using RBT's two-dimensional matrix and analyzed by grade level. Teacher views were collected through semi-structured interviews and analyzed using descriptive and content analysis. Expert reviews and intercoder reliability checks were conducted to ensure validity and reliability. Findings: Conceptual knowledge was the most common knowledge type, while metacognitive knowledge was also prominent, especially in grades 5 and 8. In terms of cognitive processes, higher-order skills like analyzing and creating were strongly represented, showing the curriculum's potential to foster advanced thinking skills. Teachers generally found the curriculum beneficial but noted some outcomes were too dense, hard to measure, or difficult to implement. They also highlighted challenges like heavy workload and lack of materials. Result: The 2024 Science Curriculum supports a balanced development of student skills across both knowledge and cognitive levels. Its emphasis on higher-order thinking is a key strength. However, improving the clarity and measurability of outcomes and providing more teacher support are needed for effective implementation.
Benzer Tezler
- MEB'in hazırladığı 6. sınıf matematik ortak sınavının matematik dersi öğretim programına ve Yenilenmiş Bloom Taksonomisine göre incelenmesi
Examination of the 6th grade mathematics joint exam prepared by MEB according to the mathematics course teaching program and the Renewed Bloom Taxonomy
YASEMİN HAKYEMEZ
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
Eğitim ve ÖğretimGiresun ÜniversitesiMatematik Eğitimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. HASAN HÜSEYİN AKSU
- 2018 fen bilimleri dersi öğretim programında yer alan kazanımların ve ders kitaplarında yer alan etkinliklerin yerelliğe yansıması
Reflection of the objectives in the 2018 science curriculum and the activities in the textbooks on local contexts
HANDENUR KARAHAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
Eğitim ve ÖğretimSakarya ÜniversitesiMatematik ve Fen Bilimleri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ŞENOL BEŞOLUK
- Ortaokul 5. sınıf insan ve çevre ünitesi kazanımlarının çevresel davranış, çevresel ilgi ve tutuma etkilerinin incelenmesi
Investigation of the effect of secondary school 5 th grade human and environment unit outcomes on enviromental behavior, enviromental interest and attitude
AYSEL COŞAR
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Eğitim ve ÖğretimNecmettin Erbakan ÜniversitesiMatematik ve Fen Bilimleri Eğitimi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. RENAN ŞEKER
- Ortaokul (5-8) fen bilimleri ders kitaplarında yer alan metin ve görsellerin doğal afetler ve afet bilinci eğitimi açısından incelenmesi
Examining the text and images in the secondary school (5-8) science textbook in terms of natural disasters and disaster awareness education
ELİF AVŞAR
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Eğitim ve ÖğretimNiğde Ömer Halisdemir ÜniversitesiMatematik ve Fen Bilimleri Eğitimi Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ ZEHRA MOLU
- 5. sınıf doğal sayılarla işlemler konusunun probleme dayalı öğrenme ile öğretiminin öğrencilerin matematik dersi başarılarına ve bilgilerin kalıcılığına etkisi
The effect of teaching the topic of operations with natural numbers in 5th grade with problem-based learning on students' success in mathematics courses and the permanence of their knowledge
SERAP ŞAHİN
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
MatematikGazi ÜniversitesiMatematik ve Fen Bilimleri Eğitimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. DEVRİM ÇAKMAK