The platformization of skilled labour: Young architects on digital labour platforms in Turkey
Nitelikli emeğin platformlaşması: Türkiye'de dijital emek platformlarındaki genç mimarlar
- Tez No: 976688
- Danışmanlar: DOÇ. DR. ASUMAN GÖKSEL
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Siyasal Bilimler, Political Science
- Anahtar Kelimeler: Dijital platformlar, Digital platforms
- Yıl: 2025
- Dil: İngilizce
- Üniversite: Orta Doğu Teknik Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Siyaset Bilimi ve Kamu Yönetimi Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Tez, Türkiye'deki genç mimarların geleneksel ofis temelli istihdamdan çevrimiçi dijital emek platformlarına geçişinin, çalışma pratiklerini ve emek koşullarını nasıl yeniden şekillendirdiğini incelemeyi amaçlamaktadır. Bu geçişi yakalayabilmek için çalışma, Türkiye'de görece yakın zamanda platform temelli çalışmaya yönelmeye başlayan bir meslek grubu olarak genç mimarlara odaklanmaktadır. Çoğu platform çalışması düşük vasıflı“gig”işlerine odaklanırken, bu tez nitelikli emeğin, özellikle de mimarların, dinamiklerini ve koşullarını ön plana çıkarmaktadır. Araştırmayı Türkiye bağlamına yerleştirerek, gelişmekte olan bir ülkede genç profesyonellerin platform temelli çalışmaya geçişi nasıl deneyimlediğini anlamaya da katkıda bulunmaktadır. Bu tez, araştırma sorusunu yanıtlarken kavramsal bir arka plan sunmak amacıyla birden fazla literatürü incelemektedir. Platform çalışmaları literatürünün yanı sıra, mimarlığın yaratıcı bir meslek olarak sınıflandırılması nedeniyle yaratıcı emek literatürü de değerlendirilmiştir. Çalışma, platformlaşmanın kapitalizmin daha geniş seyrinde, nitelikli ve yaratıcı işin koşullarında güvencesizliği derinleştiren bir şekilde, emek ve çalışma süreçlerinin yeniden yapılandırılmasında yeni bir aşamayı temsil ettiğini göstermektedir. Geçişin etkilerini anlamak için, Temmuz 2025'te genç mimarlarla 21 yarı yapılandırılmış görüşme gerçekleştirilmiştir. Görüşmelere dayanan ampirik bulgular aracılığıyla bu çalışma, Türkiye'deki genç mimarların iş deneyimlerinde yaşanan dönüşümlerin/geçişlerin farklı boyutlarını—istihdam statüsü, enformellik, serbest çalışmanın bir çalışma biçimi olarak benimsenmesi ve platformlar altında yaratıcı emek—ortaya koymayı amaçlamaktadır. Genel olarak çalışma, platformlaşmanın mevcut güvencesiz koşulları derinleştirdiğini, mimarlık pratiğini metalaştırıp parçalayarak profesyonel becerilerin kaybına yol açtığını göstermektedir.
Özet (Çeviri)
This thesis aims to examine how the transition of young architects in Turkey from traditional office-based employment to online digital labour platforms reshapes their work practices and labour conditions. To capture this transition, the study focuses on young architects, a professional group that has started to engage with platform-based work relatively recently in Turkey. While most platform studies focus on low-skilled gig work, this thesis highlights the dynamics and conditions of skilled labour with an emphasis on the architects. By situating the research in Turkey, it further contributes to understanding how young professionals in a developing country experience the transition to platform-based work. This thesis draws on multiple literatures to provide conceptual background while answering the research question. In addition to platform studies, creative labour literature was also examined due to the classification of architecture as a creative profession. The study shows that platformization, when viewed in the broader trajectory of capitalism, represents a new phase in the restructuring of work and labour processes in a way that deepens precariousness for the conditions of skilled and creative work. To understand the effects of the transition, 21 semi-structured interviews with young architects were conducted in July 2025. Through the empirical findings based on interviews, this study aims to show different dimensions of the transformations/transitions of the work experiences of the young architects in Turkey, namely on the basis of employment status, informality, freelancing as a mode of working and creative work under platforms. Overall, the study demonstrates that platformization deepens existing precarious conditions, commodifies and fragments architectural practice, and contributes to the erosion of professional skills.
Benzer Tezler
- Dijital yayın platformlarının film rekabetçiliği üzerindeki dönüştürücü etkisi: Türkiye ve Avrupa film endüstrilerinin karşılaştırmalı analizi
The transformative impact of digital streaming platforms on film competitiveness: A comparative analysis of the Turkish and European film industries
ONUR KARAHAN
Doktora
Türkçe
2026
Radyo-Televizyonİstanbul ÜniversitesiRadyo Televizyon ve Sinema Ana Bilim Dalı
PROF. DR. AYŞEN AKKOR GÜL
PROF. DR. HERITIANA RANAIVOSON
- Arttırılmış gerçeklik teknolojisinin tiyatro deneyimine olan etkisi
The impact of augmented reality technology on the theatre experience
AYŞENUR KÜBRA NUHOĞLU
Yüksek Lisans
Türkçe
2026
Güzel SanatlarHaliç ÜniversitesiTiyatro Ana Sanat Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ TUFAN ÖZTÜRK
- Gazetecilikte yapay zekâ deneyimleri: Epistemik otorite, etik kaygılar ve hibrit model
AI experiences in journalism: Epistemic authority, ethical concerns, and the hybrid model
GİZEM SEVİNÇ SELVİ
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
GazetecilikAtılım ÜniversitesiHalkla İlişkiler ve Reklamcılık Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ILGAR SEYIDOV
- Dijital emek ve gazetecilik: Bilişsel kapitalizmin haber üretim pratiklerine yansıması
Digital labor and journalism: Reflection of cognitive capitalism on news production practices
FATMA AVCI
- Podcast Sektöründe Yaratıcı Emek
Creative Labor in Podcast Sector
ŞEHNAZ KAYGUSUZ
Yüksek Lisans
Türkçe
2026
İletişim BilimleriÇukurova Üniversitesiİletişim Çalışmaları Ana Bilim Dalı (disiplinlerarası)
PROF. DR. ZEYNEP ÖZARSLAN