Yapay zeka destekli dijital pazarlama stratejilerinin etkinliği: Y ve Z kuşaklarının farklılaşan tutumları
The effectiveness of digital marketing strategies supported by artificial intelligence: Attitudinal differences between generations Y and Z
- Tez No: 976333
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ AYŞE İLGÜN KAMANLI
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: İşletme, Business Administration
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Doğuş Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: İşletme Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Yapay zeka destekli dijital pazarlama stratejileri, müşteri etkileşimlerini veri temelli sistemlerle şekillendirerek işletmelere rekabet avantajı sağlamaktadır. Bu çalışma, dijitalleşmenin tüketici davranışları üzerindeki etkisini kuşak farkları temelinde incelemekte; Y ve Z kuşaklarının YZ destekli pazarlama uygulamalarına yönelik tutumları ile satın alma niyetlerini karşılaştırmaktadır. Araştırmanın amacı, çevrim içi alışverişlerde öznel norm, tutum, hedonik değer, algılanan faydacı değer ve YZ kullanımının satın alma niyeti üzerindeki etkisini ortaya koymaktır. Araştırmanın evrenini dijital ortamda alışveriş yapan bireyler; örneklemini ise amaçlı örnekleme yöntemiyle seçilen Y ve Z kuşağı katılımcılar (n=403) oluşturmaktadır. Veriler 29 Nisan–14 Mayıs 2025 tarihleri arasında çevrim içi anket yoluyla toplanmış, SPSS programı kullanılarak analiz edilmiştir. Bulgular, Y ve Z kuşaklarının YZ uygulamalarına yönelik algılarında anlamlı farklılıklar bulunduğunu göstermektedir. Y kuşağı teknolojiyi işlevsellik ve kullanım kolaylığı açısından değerlendirirken, Z kuşağı güven, deneyim ve sosyal etkileşime odaklanmaktadır. H3.2 hipotezinin desteklenmesi, satın alma niyetinin kuşaklar arasında anlamlı biçimde farklılaştığını ortaya koymuştur. Regresyon analizi (Tablo 51), öznel norm, tutum ve YZ kullanımının satın alma niyeti üzerinde pozitif ve anlamlı etkiler yarattığını; özellikle YZ kullanımının en güçlü yordayıcı değişken olduğunu göstermektedir (β = ,774, p < ,001). Sonuç olarak, dijital pazarlamanın kişiselleştirilmiş, etik değerlere dayalı ve şeffaf yapılar üzerine inşa edilmesi önerilmektedir. Hibrit temas noktalarının artırılması, kullanıcı deneyimini merkeze alan tasarım yaklaşımlarının benimsenmesi ve geri bildirim mekanizmalarının güçlendirilmesi anlık memnuniyeti değil, uzun vadeli marka bağlılığını da destekleyecektir. Bu çalışma, yapay zeka teknolojilerinin kuşaklar arası etkisini ortaya koyarak literatüre katkı sunmakta ve ileride yapılacak nitel araştırmalar için sağlam bir temel oluşturmaktadır.
Özet (Çeviri)
Artificial intelligence–based digital marketing strategies have become a significant means of shaping customer interactions through data-driven systems, providing companies with a competitive advantage. This study examines the impact of digitalization on consumer behavior based on generational differences and compares the attitudes and purchase intentions of Generations Y and Z toward AI-supported marketing practices. The purpose of the research is to reveal the effects of subjective norm, attitude, hedonic value, perceived utilitarian value, and AI usage on purchase intention in online shopping. The research population consists of individuals who shop in digital environments, and the sample includes participants from Generations Y and Z selected through purposive sampling (n=403). The data were collected between April 29 and May 14, 2025, via an online survey and analyzed using SPSS software. Findings show significant differences between Generations Y and Z in their perceptions of AI applications. While Generation Y evaluates technology in terms of functionality and ease of use, Generation Z focuses on trust, experience, and social interaction. The confirmation of hypothesis H3.2 indicates that purchase intention significantly differs across generations. Regression analysis (Table 51) shows that subjective norm, attitude, and AI usage have positive and significant effects on purchase intention, with AI usage being the strongest predictor (β = .774, p < .001). In conclusion, digital marketing strategies should be built on personalized, ethical, and transparent structures. Strengthening hybrid touchpoints, adopting user-centered design, and enhancing feedback mechanisms can foster both immediate satisfaction and long-term brand loyalty.
Benzer Tezler
- Yapay zeka destekli nöropazarlama yöntemlerinin Türk şirketlerindeki uygulamaları
Implementation of artificial intelligence - Based neuromarketing techniques in Turkish enterprises
SONA ALASGAROVA
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Yönetim Bilişim SistemleriDokuz Eylül ÜniversitesiBilgi Yönetimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. BERRİN ONARAN
- Yapay zekâ destekli dijital pazarlama stratejilerinin sürdürülebilir tüketici davranışına etkisi: Teknoloji kabul modeli (TAM) ve yeşil tüketim yönünden analiz edilmesi
The effect of artificial intelligence supported digital marketing strategies on sustainable consumer behavior: Analyzing technology acceptance model (TAM) and green consumption
MOH SHAH JAN HAIDARI
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
İşletmeİstanbul Gelişim Üniversitesiİşletme Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. MURAT BAŞAL
- Dijital reklamlarda yapay zekâ stratejilerinin kullanılmasına yönelik tüketici perspektifinden bir araştırma
A research from consumer perspective on the use of artificial intelligence strategies in digital advertisements
GÜLŞAH AKTO
Doktora
Türkçe
2026
İletişim BilimleriFırat Üniversitesiİletişim Bilimleri Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. YUNUS NAMAZ
- From perception to purchase: A structural model of AI integration in digital marketing
Algıdan satın almaya: dijital pazarlamada yapay zekâ entegrasyonunun yapısal modeli
NİLUFAR JABRAİLZADA
Yüksek Lisans
İngilizce
2025
İşletmeOstim Teknik Üniversitesiİşletme Ana Bilim Dalı
PROF. DR. UFUK TÜREN
- Üniversite patentlerinin ticarileştirilmesinde dijital pazarlama stratejilerinin rolü
The role of digital marketing strategies in the commercialization of university patents
SÜLEYMAN TURGUT