Sosyolojik bir bakış açısıyla cinsellik ve cinselliğin aile hayatı üzerindeki etkileri
Sexuality and its effects on family life from a sociological perspective
- Tez No: 975018
- Danışmanlar: PROF. DR. DOLUNAY ŞENOL
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Sosyoloji, Sociology
- Anahtar Kelimeler: Toplumsal cinsiyet, Aile, Evlilikte kadın, Cinsellik, Gender, Family, Women in Marriage, Sexuality
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Kırıkkale Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Sosyoloji Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışma, aile kurumunu ve evlilik doyumu çerçevesinde kadınların cinselliğe bakış açılarını toplumsal cinsiyet perspektifiyle analiz etmeyi amaçlamaktadır. Kuramsal çerçevede öncelikle aile kurumunun yapısı, işlevleri ve değişen biçimleri ele alınmış; yerleşim yerine göre aile yapısı, Türk aile yapısı ve aileyi açıklamaya yönelik kuramsal yaklaşımlar incelenmiştir. Bu bağlamda genel aile sistemleri yaklaşımı, yapısal işlevselci kuram ve sembolik etkileşimcilik gibi teorik perspektiflerden yararlanılmıştır. Evliliğin amacı ve işlevi, biyolojik, sosyo-kültürel, psikolojik ve ekonomik boyutlarıyla tartışılmış; bu çerçevede evlilik doyumu kavramı merkeze alınmıştır. Evlilik doyumunu açıklayan yaklaşımlar arasında sosyal mübadele kuramı, bağlanma kuramı, sevginin evrimi kuramı ve yükleme kuramı gibi çeşitli psikososyal teorilere yer verilmiştir. Evlilik doyumunu etkileyen faktörler hem bireysel hem de toplumsal düzeyde ele alınarak, bu doyumun çok katmanlı doğası vurgulanmıştır. Çalışmanın saha kısmında, Ankara ve Yozgat illerinde yaşayan kadınlarla derinlemesine görüşmeler yapılmıştır. Katılımcıların sosyo-demografik özellikleri, evlenme şekilleri ve bu şekillerin evlilik hayatlarına etkileri analiz edilmiştir. Ankara'daki kadınların daha bireysel, iletişime açık ve cinsel doyumu önemseyen tutumlar sergilediği; buna karşılık Yozgat'taki kadınların daha geleneksel, dini referanslı ve cinselliği evlilik içindeki bir görev olarak konumlandırdıkları tespit edilmiştir. Sonuç bölümünde, kadınların cinselliğe dair algılarının toplumsal cinsiyet normları doğrultusunda biçimlendiği, ancak bireysel farkındalık ve modernleşme süreçleriyle bu algıların dönüşmeye başladığı görülmüştür. Cinsellik, yalnızca bedensel bir deneyim değil; aynı zamanda evlilik doyumunu belirleyen, kadınların özneleştiği veya pasif kaldığı bir alan olarak değerlendirilmiştir. Bu bağlamda çalışma, kadınların evlilik ve cinselliğe dair söylemlerini merkeze alarak, mahrem alanın dahi toplumsal yapılarla ne denli iç içe olduğunu ortaya koymakta; aynı zamanda ataerkil düzen içerisinde kadınların sessiz direnişlerini görünür kılmayı hedeflemektedir.
Özet (Çeviri)
This study aims to analyze women's perspectives on sexuality within the framework of the family institution and marital satisfaction from a gender perspective. In the theoretical framework, the structure, functions, and changing forms of the family institution are first discussed; family structure by place of residence, the structure of the Turkish family, and theoretical approaches to explaining the family are examined. In this context, theoretical perspectives such as the general family systems approach, structural functionalist theory, and symbolic interactionism are utilized.The purpose and functions of marriage are discussed from biological, socio-cultural, psychological, and economic dimensions, with the concept of marital satisfaction placed at the center. Among the approaches explaining marital satisfaction, various psychosocial theories such as social exchange theory, attachment theory, the evolution of love theory, and attribution theory are included. Factors affecting marital satisfaction are addressed on both individual and social levels, emphasizing the multilayered nature of this satisfaction. In the field study, in-depth interviews were conducted with women living in the provinces of Ankara and Yozgat. The participants' socio-demographic characteristics, forms of marriage, and the effects of these forms on their married life were analyzed. It was observed that women in Ankara exhibited more individualistic attitudes, were more open to communication, and valued sexual satisfaction, whereas women in Yozgat held more traditional and religiously referenced views, positioning sexuality as a duty within marriage. In the conclusion, it was seen that women's perceptions of sexuality are shaped in line with gender norms, yet these perceptions have begun to transform through processes of individual awareness and modernization. Sexuality is not merely a bodily experience but also an area that determines marital satisfaction and where women can either become subjects or remain passive. In this context, the study centers women's discourses on marriage and sexuality, revealing how deeply the private sphere is intertwined with social structures, while also aiming to make visible women's silent forms of resistance within the patriarchal order.
Benzer Tezler
- Görsel materyallerde kadın cinselliği
Female sexuality in visual materials
IŞIL KOCABAY
Yüksek Lisans
Türkçe
2018
Sosyolojiİstanbul ÜniversitesiKadın Çalışmaları Ana Bilim Dalı (disiplinlerarası)
PROF. DR. SERPİL ÇAKIR
- Bir beden sosyolojisi problemi olarak namus kavramı ve kadın bedeni
Concept of honour and woman body as a problem of socıology of the body
NİLÜFER ÖZTÜRK
Yüksek Lisans
Türkçe
2012
SosyolojiKaramanoğlu Mehmetbey ÜniversitesiKamu Yönetimi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ALİYE ÇINAR KÖYSÜREN
- İnci Aral`ın romanlarının tema, yapı,dil ve üslup yönünden incelenmesi
Analysing İnci Aral`s novels thematically, structurally, linguistically and stylistically
NURAY ÖRNEK
Yüksek Lisans
Türkçe
2007
Türk Dili ve EdebiyatıFırat ÜniversitesiTürk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. TARIK ÖZCAN
- Türk romanında 'Yaşlılık' olgusu (Tanzimat'tan Cumhuriyet'e)
The phenomenon of old aging in Turkish novel (From Tanzimat to republic)
DOĞU ÖZKAN
Doktora
Türkçe
2024
Türk Dili ve EdebiyatıBursa Uludağ ÜniversitesiTürk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
PROF. DR. NESRİN KARACA
- Zenne, Laurance Anyways ve Something Must Break filmlerinin Kuir Teori'ye göre yorumlanması
The investigation of Lawrence Anyways, Something Must Brake and the dancer“Zenne”movies in the perspective of Queer Theory
ASLI BÜYÜKÖZER
Yüksek Lisans
Türkçe
2018
Sahne ve Görüntü SanatlarıYaşar ÜniversitesiSanat ve Tasarım Ana Sanat Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ SEVCAN SÖNMEZ