Şizofreni hastalarında GLP-1,DPP-4,ghrelin düzeylerinin klinik belirtiler, depresyon ve intihar olasılığıyla ilişkisinin incelenmesi
Başlık çevirisi mevcut değil.
- Tez No: 974315
- Danışmanlar: DOÇ. DR. GÜLİZ ŞENORMANCI
- Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
- Konular: Psikiyatri, Psychiatry
- Anahtar Kelimeler: Şizofreni, Depresyon, GLP-1, DPP-4, Ghrelin, Biyobelirteç, İntihar olasılığı, Schizophrenia, Depression, GLP-1, DPP-4, Ghrelin, Biomarker, Suicide probability
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Sağlık Bilimleri Üniversitesi
- Enstitü: Bursa Yüksek İhtisas Eğitim ve Araştırma Hastanesi
- Ana Bilim Dalı: Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Amaç: Bu çalışmanın amacı, şizofreni tanılı bireylerde serum glukagon benzeri peptid-1 (GLP-1), dipeptidil peptidaz-4 (DPP-4) ve ghrelin düzeylerinin klinik belirtiler, depresyon ve intihar olasılığı ile ilişkisini araştırmaktır. Yöntem: Bu çalışmaya 1 Ekim 2024 ile 1 Temmuz 2025 tarihleri arasında S.B.Ü. Bursa Yüksek İhtisas Eğitim ve Araştırma Hastanesi psikiyatri polikliniğine başvuran şizofreni hastaları dahil edilmiştir. Çalışmaya 18-65 yaş arasında, okuryazar, çalışma için gönüllü olan, DSM-5 tanı kriterlerine göre şizofreni tanısı almış 66 hasta (33'ü depresyon eş tanılı) ve yaş, cinsiyet ve sosyodemografik özellikler açısından benzer 33 sağlıklı gönüllü olmak üzere toplam 99 birey dahil edilmiştir. Diabetes mellitus ,metabolik sendrom, kardiyovasküler hastalık, malignite, nörodejeneratif hastalık, demans,alkol madde kullanım bozukluğu, yeme bozukluğu tanılarına sahip olan hastalar, zihinsel yetersizlik ya da yazılı onay vermeye engel olabilecek ağır nörobilişsel bozukluk ve/veya ağır bir nörolojik hastalığa sahip olan hastalar çalışma dışı bırakılmıştır. Katılımcılara sosyodemografik veri formu doldurulmuştur.Şizofreni hastalarında depresif semptomların belirlenmesi için Calgary Şizofrenide Depresyon Ölçeği (CDÖ) kullanılmıştır. Ayrıca hastalara Pozitif ve Negatif Sendrom Ölçeği (PANSS), Hamilton Depresyon Derecelendirme Ölçeği (HDÖ) ve İntihar Olasılığı Ölçeği (İOÖ) uygulanmıştır. Katılımcılardan alınan serum örneklerinde GLP-1, DPP-4 ve ghrelin düzeyleri ölçülerek gruplar arasında karşılaştırılmıştır. Bulgular:Gruplar arasında yaş, cinsiyet ve eğitim düzeyi açısından anlamlı bir fark saptanmamıştır (F = 0,78, p = .461). Açlık kan şekeri (AKŞ) değerleri, hem şizofreni hem de şizofreni+depresyon gruplarında kontrol grubuna göre anlamlı düzeyde yüksek bulunmuştur (p = 0,005). PANSS, CDÖ, HDÖ ve İOÖ puanları, şizofreni+depresyon grubunda diğer gruplara göre anlamlı derecede yüksek saptanmıştır (p < 0,001). Serum GLP-1 düzeyleri, şizofreni+depresyon grubunda sağlıklı kontrollere kıyasla anlamlı olarak düşük bulunmuştur (p = 0,007). Çok sınıflı ROC analizi, GLP-1'in şizofreniye eşlik eden depresyonu ayırt etmede orta düzeyde bir tanısal değere sahip olduğunu göstermiştir (AUC=0,650; p=0,008). DPP-4 düzeyleri ise şizofreni+depresyon grubunda hem şizofreni hem de kontrol gruplarına göre anlamlı düzeyde düşük saptanmıştır (p < 0,001). ROC analizinde DPP-4 için şizofreniye eşlik eden depresyonu ayırt etmede yüksek tanısal değere sahip olduğu (AUC=0,816; p<0,001) görülmüştür. Ghrelin düzeyleri açısından gruplar arasında anlamlı fark bulunmamıştır (p = 0,275). Bununla birlikte yapılan korelasyon analizlerinde, ghrelin düzeyleriyle depresyon ve intihar olasılığı puanları arasında pozitif yönde ilişki saptanmıştır. Şizofreni grubunda Ghrelin ile CDÖ puanları arasında pozitif korelasyon (rho=0,353, p=0,041) ve kontrol grubunda Ghrelin ile HDÖ puanları arasında pozitif korelasyon (rho=0,514, p=0,002) bulunmuştur. Sonuç:Elde edilen bulgular, azalmış serum GLP-1 ve DPP-4 düzeylerinin şizofreniye eşlik eden depresyonun patofizyolojisinde rol oynayabileceğini göstermektedir. Her iki parametre, özellikle DPP-4, şizofrenide depresyon eş tanısının belirlenmesinde potansiyel bir biyolojik belirteç olarak değerlendirilebilir. GLP-1 reseptör agonistleri ve DPP-4 inhibitörleri gibi ajanların nöropsikiyatrik belirtiler üzerindeki olası etkileri, şizofreni ve depresyonun biyolojik mekanizmalarını hedef alan yenilikçi tedavi yaklaşımlarının geliştirilmesine katkı sağlayabilir. Ayrıca, ghrelin düzeyleri ile intihar olasılığı arasında doğrudan bir ilişki saptanamamış olmakla birlikte, korelasyon analizlerinde, ghrelin düzeyleriyle depresyon ve intihar olasılığı puanları arasında pozitif yönde ilişki saptanması, ghrelinin intihar davranışındaki olası düzenleyici rolünün farklı örneklem gruplarında ve daha duyarlı değerlendirme araçlarıyla incelenmesini bilimsel açıdan önemli hale getirmiştir.
Özet (Çeviri)
Objective:The aim of this study was to investigate the relationship between serum levels of glucagon-like peptide-1 (GLP-1), dipeptidyl peptidase-4 (DPP-4), and ghrelin with clinical symptoms, depression, and suicide probability in individuals diagnosed with schizophrenia.Methods:This study included patients who applied to the psychiatry outpatient clinic of the University of Health Sciences Bursa Yüksek İhtisas Training and Research Hospital between October 1, 2024, and July 1, 2025. A total of 99 participants were enrolled, consisting of 66 patients diagnosed with schizophrenia according to DSM-5 criteria (33 with comorbid depression) and 33 healthy volunteers matched for age, gender, and sociodemographic characteristics. Inclusion criteria were being literate, aged between 18 and 65 years, and volunteering to participate in the study. Patients with a diagnosis of diabetes mellitus, metabolic syndrome, cardiovascular disease, malignancy, neurodegenerative disease, dementia, alcohol or substance use disorder, eating disorder, or severe neurological or cognitive impairment that could hinder providing written informed consent were excluded. All participants completed a sociodemographic data form. The Calgary Depression Scale for Schizophrenia (CDSS) was used to assess depressive symptoms in schizophrenia patients. In addition, the Positive and Negative Syndrome Scale (PANSS), Hamilton Depression Rating Scale (HDRS), and Suicide Probability Scale (SPS) were administered. Serum GLP-1, DPP-4, and ghrelin levels were measured and compared among the groups. Results:No significant differences were found among the groups in terms of age, gender, or education level (F = 0.78, p = .461). Fasting blood glucose (FBG) values were significantly higher in both the schizophrenia and schizophrenia + depression groups compared to the control group (p = 0.005). PANSS, CDSS, HDRS, and SPS scores were significantly higher in the schizophrenia + depression group than in the other groups (p < 0.001). Serum GLP-1 levels were significantly lower in the schizophrenia + depression group compared to healthy controls (p = 0.007). Multiclass ROC analysis demonstrated that GLP-1 had a moderate diagnostic value in distinguishing schizophrenia with comorbid depression (AUC = 0.650; p = 0.008). DPP-4 levels were significantly lower in the schizophrenia + depression group compared to both the schizophrenia and control groups (p < 0.001). ROC analysis revealed that DPP-4 had a high diagnostic value in differentiating schizophrenia with comorbid depression (AUC = 0.816; p < 0.001). Although no significant differences were found among the groups in terms of ghrelin levels (p = 0.275), correlation analyses revealed positive relationships between ghrelin levels and both depression and suicide probability scores. A positive correlation was observed between ghrelin and CDSS scores in the schizophrenia group (rho = 0.353, p = 0.041) and between ghrelin and HDRS scores in the control group (rho = 0.514, p = 0.002). Conclusion:The findings suggest that decreased serum GLP-1 and DPP-4 levels may play a role in the pathophysiology of depression comorbid with schizophrenia. Both biomarkers, particularly DPP-4, may serve as potential biological indicators for identifying depressive subtypes of schizophrenia. Agents such as GLP-1 receptor agonists and DPP-4 inhibitors may contribute to the development of innovative treatment strategies targeting the biological mechanisms underlying schizophrenia and depression. Although no direct relationship was found between ghrelin levels and suicide probability, the positive correlations between ghrelin levels, depression, and suicide probability scores highlight the scientific importance of further investigating ghrelin's potential regulatory role in suicidal behavior across different sample groups using more sensitive assessment tools.
Benzer Tezler
- Şizofreni hastalarında glukoz 6-fosfat dehidrogenaz enzim aktivitesi ve eser elementlerin fizyolojik özellikleri
G 6PD enzyme activity and trace elements character physiological of schizophrenia patients
NİHAL AKDAĞ
- Şizofreni hastalarında ve annelerinde obsesif kompülsif semptomların karşılaştırılması ve yorumlanması
The Comparison and interpretation of the obsessive compulsive symptomatology in schizophrenic patients and in their mothers
ALİ İRFAN GÜL
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2002
PsikiyatriAnkara ÜniversitesiPsikiyatri Ana Bilim Dalı
PROF.DR. YILDIRIM B. DOĞAN
- Şizofreni hastalarında mangan süperoksit dismutaz (Mn-SOD) gen polimorfizminin araştırılması
The investigation of manganese superoxide dismutase (Mn-SOD) polymorphism in patients with schizophrenia
ÖMER AKYOL
Doktora
Türkçe
2003
Tıbbi BiyolojiFırat ÜniversitesiTıbbi Biyoloji ve Genetik Ana Bilim Dalı
PROF. DR. HALİT ELYAS
DOÇ. DR. HALİT CANATAN
- Şizofreni hastalarında MRS ölçümleri ve psikometrik değerlendirmelerle ilişkisi
Relationship between MRS measurement and psychometric evaluation in schizophrenic disorder
SÜHEYLA ÜNAL
- Şizofreni hastalarında pozitif ve negatif belirtilerinin faktör yapısı
Factor structure for positive and negative symptoms in schizophrenic patients
TUĞBA ERGUVAN ÖZEL
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2004
PsikiyatriAnkara ÜniversitesiPsikiyatri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ALİ KEMAL GÖĞÜŞ