Geri Dön

Türkiye'de yük kapasitesi eğrisi hipotezi geçerli mi? Yumuşak yapısal geçişlere sahip ampirik bir çalışma

Is the load capacity curve hypothesis valid in Turkey? An empirical investigation with smooth structural shifts

  1. Tez No: 973893
  2. Yazar: SÜMEYYE GÜÇCÜK
  3. Danışmanlar: PROF. DR. KENAN ÇELİK, DOÇ. DR. SÜLEYMAN YURTKURAN
  4. Tez Türü: Yüksek Lisans
  5. Konular: Ekonomi, Economics
  6. Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
  7. Yıl: 2025
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: Karadeniz Teknik Üniversitesi
  10. Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
  11. Ana Bilim Dalı: İktisat Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: İkt. Gelişme ve Uluslararası İkt. Bilim Dalı
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Geçmişten günümüze değin birçok doğa olayı yaşanmaya devam etmektedir. Küresel ısınmadan dolayı ortaya çıkan iklim değişikliği günümüz dünyasının en önemli sorunlarından bir tanesidir. İklim değişikliği başlıca doğal afetlerden ve insan aktivitelerinden etkilenmektedir. Özellikle fosil yakıt kullanımı CO2 salımını arttırmakta ve hava kirliliğine neden olmaktadır. Aynı zamanda su ve toprak kirliliği de çevre kirliliğini arttırmaktadır. Bu artışlar küresel ısınmayı ve iklim değişikliğini hızlandırmaktadır. Sürdürülebilir ekonomik faaliyetler için çevre kirliliğini azaltmak ülkeler için önemlidir. Bu çalışmada 1961-2022 döneminde Türkiye'de yük kapasitesi eğrisi hipotezi bağlamında GSYİH ve dışa açıklık değişkenlerinin yük kapasitesi faktörü ile ilişkisini araştırmayı amaçlamaktadır. Geleneksel ADF ve Fourier ADF birim kök testleri sonuçları, değişkenlerin seviyesinde durağan olmadığı birinci farkında ise durağan olduklarını göstermektedir. Eşbütünleşme ilişkisinin belirlenmesine yönelik olarak uygulanan, Bayer-Hanck ve Fourier ADL eşbütünleşme testi sonuçları seriler arasında uzun dönemli bir ilişki olduğunu ortaya koymaktadır. Uzun dönemli katsayıların tahmin edilmesi için uygulanan FMOLS, DOLS ve CCR tahmincilerinin sonuçları, yük kapasitesi faktörü ile GSYİH arasında anlamlı bir ilişki olduğunu, ancak dışa açıklık ile istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki olmadığını göstermektedir. Aynı zamanda uzun dönem tahmincilerine ilişkin analiz sonuçları yük kapasitesi eğrisi hipotezinin geçerliliğini desteklemektedir. Yük kapasitesi faktörü ile GSYİH arasında U biçimli bir ilişki olduğu belirlenmiştir. Son olarak, çalışma kapsamında ortaya konan bulgular politika yapıcılarının desteği ile alternatif enerji kullanımının ve hidroelektrik kullanımının çevre kirliliğini azaltacağı düşünülmektedir. Sonuçlar, Türkiye'nin yük kapasite faktörünün gelecekte GSYİH dönüm noktasına ulaştıktan sonra artmaya başlayacağını göstermektedir. Bu nedenle, alternatif enerji kaynaklarının kullanımına geçilmesi zorunludur.

Özet (Çeviri)

From past to present, numerous natural events have continued to occur. Among these, climate change resulting from global warming has become one of the most critical environmental issues of our time. Climate change is influenced by both natural disasters and human activities. In particular, the extensive use of fossil fuels increases the emission of CO₂, leading to significant air pollution. Additionally, water and soil pollution contribute to overall environmental degradation, further accelerating global warming and climate change. Therefore, in order to achieve sustainable economic activities, reducing environmental pollution has become a key priority for countries. This study aims to examine the relationship between GDP, trade openness, and the load capacity factor within the framework of the load capacity curve hypothesis in Turkey during the period 1961–2022. The results of the traditional ADF and Fourier ADF unit root tests indicate that the variables are not stationary at their level but become stationary at their first differences. To identify the presence of a cointegration relationship, the Bayer-Hanck and Fourier ADL cointegration tests were applied. The findings suggest the existence of a long-term relationship among the series. The results of the FMOLS, DOLS, and CCR estimators, which were employed to estimate the long-term coefficients, indicate a statistically significant relationship between the load capacity factor and GDP, while no statistically significant relationship is found between the load capacity factor and trade openness. Furthermore, the findings of the long-term estimators support the validity of the load capacity curve hypothesis, revealing the presence of a U-shaped relationship between the load capacity factor and GDP. Finally, the findings presented in this study suggest that, with the support of policymakers, the use of alternative energy sources and hydropower is expected to reduce environmental pollution. The results show that Turkey's load capacity factor will begin to increase after reaching the GDP turning point in the future. Therefore, it is imperative to switch to alternative energy sources.

Benzer Tezler

  1. Türkiye'de ormancılık alanları yük kapasitesi eğrisi hipotezinin geçerliliğinin sınanması: ARDL sınır testi ve granger nedensellik yaklaşımı

    Testing the validity of the load capacity curve hypothesis in forestry areas in türkiye: ARDL bounds testing and granger causality approach

    MUSA NASIRLI

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2024

    EkonometriKütahya Dumlupınar Üniversitesi

    Ekonometri Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. SEMA BEHDİOĞLU

  2. Design and earthquake performance assessment of a bridge with prestressed concrete girder

    Öngerilmeli beton kirişli bir köprünün tasarımı ve deprem performansının değerlendirilmesi

    MOHAMMAD TARIQ SALIMEE

    Yüksek Lisans

    İngilizce

    İngilizce

    2019

    İnşaat Mühendisliğiİstanbul Teknik Üniversitesi

    İnşaat Mühendisliği Ana Bilim Dalı

    PROF. KADİR GÜLER

  3. Türkiye'de alternatif santral kapasitelerinin ve bölgelere göre dağıtımlarının optimizasyonu

    Optimization power plant capacity and geographical region distribution in Turkey

    HASAN HÜSEYİN ERDEM

    Doktora

    Türkçe

    Türkçe

    2002

    Makine MühendisliğiYıldız Teknik Üniversitesi

    Makine Mühendisliği Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. ERTUĞRUL KÜÇÜKKARAMIKLI

    PROF. DR. BAHRİ ŞAHİN

  4. Testing and modeling of seismically retrofitted RC columns with high axial load and shear demand

    Yüksek eksenel yük ve kesme etkisindeki depreme karşı güçlendirilmiş betonarme (BA) kolonların deneysel incelenmesi ve modellenmesi

    NIMA KIAN

    Doktora

    İngilizce

    İngilizce

    2025

    İnşaat Mühendisliğiİstanbul Teknik Üniversitesi

    Deprem Mühendisliği Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. OĞUZ CEM ÇELİK

  5. Dolgu duvarlı çerçevelerin hasır donatı ile güçlendirilmesinde, duvar düzlemine dik ankraj çapı değişiminin bölme duvarlı çerçeve güçlendirmesine etkisinin deneysel araştırılması

    In strengthening of infill walls with reinforcement wire mesh, the experimental investigation of the effect of variation in anchorage diameter orthogonal to wall plane on the wall strengthening procedure

    BASHEER NEAMAH ABED

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2017

    İnşaat MühendisliğiErciyes Üniversitesi

    İnşaat Mühendisliği Ana Bilim Dalı

    YRD. DOÇ. DR. HİDAYET ÖZDEMİR