Demokrasilerde anayasa yargısının yeri ve anayasa mahkemelerinin oluşumu
The place of constitutional judiciary in democracies and the formation of constitutional courts
- Tez No: 973498
- Danışmanlar: PROF. DR. GÜLİSE GÖKCE
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Kamu Yönetimi, Siyasal Bilimler, Public Administration, Political Science
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Selçuk Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Siyaset Bilimi ve Kamu Yönetimi Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu tez çalışmasında anayasa yargısının demokrasilerdeki yeri ve işlevi ile anayasa mahkemelerinin kurumsal tasarımlarının incelenmesi amaçlanmıştır. Çalışmadaki temel araştırma sorusu, anayasa yargısı kurumlarının yapısının demokrasinin niteliğiyle ya da düzeyiyle nasıl bir ilişki içerisinde olduğudur. Tezin, belirlenen hedefler doğrultusunda iki bölümden oluşması uygun görülmüştür. Çalışmanın ilk bölümünde, demokrasi kavramı ve demokrasi kuramları üzerine bir inceleme yapılmış, anayasacılık düşüncesi ve hareketleri, hukuk devleti ilkesi ve anayasa yargısı çeşitli yönlerden ele alınmıştır. Anayasa yargısının, hukuk devleti ve demokrasi ile olan ilişkisi değerlendirilmiş ve anayasa yargısının meşruiyeti konusu üzerinde durulmuştur. Çalışmada, anayasa yargısının demokratik siyasal rejimler için bir gereklilik olduğu varsayımından hareket edilmiştir. Çalışmanın ikinci bölümünde ise anayasa yargısı kurumlarının yapılarının, ülkelerin demokrasi düzeyleriyle nasıl bir ilişki içerisinde olduğunu ortaya koymak amacıyla karşılaştırmalı bir analiz yapılmıştır. Bu bağlamda ilk olarak Freedom House'un verilerinden yararlanılarak, ülkeler demokrasi düzeylerine göre gruplandırılmış ve bu çerçevede tam ve seçimsel demokrasi sınıflandırması oluşturulmuştur. Daha sonra ise“tam ve seçimsel demokratik ülkelerin anayasa yargısı kurumlarının yapıları arasında belirgin farklılıklar var mıdır?”sorusuna yanıt aranması hedeflenmiştir. Bu bağlamda tam demokrasi ülkeleri (Almanya, Fransa, Amerika Birleşik Devletleri ve Avusturya) ile seçimsel demokrasi ülkelerinin (Macaristan, Gürcistan, Hindistan ve Arnavutluk) anayasa yargısı kurumları karşılaştırmalı olarak ele alınmıştır. Analiz kapsamında, örnek ülkelerin anayasaları ve ilgili kanunları doküman incelemesi yöntemiyle değerlendirilerek gerekli verilere ulaşılmıştır. Üye sayısı, seçimi, görev süresi, yeniden seçilme durumu ve üyelerde aranan nitelikler üzerinde yapılan incelemeler sonucunda, anayasa yargısının kurumsal yapısının belirlenen demokrasi düzeylerine göre sistematik bir farklılık göstermediği sonucuna varılmıştır.
Özet (Çeviri)
In this thesis, the aim is to examine the place and function of constitutional review in democracies, as well as the institutional designs of constitutional courts. The main research question of the study is how the structure of constitutional review institutions relates to the quality or level of democracy. In line with the defined objectives, the thesis has been structured into two chapters. In the first chapter, the concept of democracy and theories of democracy are analyzed, followed by an examination of constitutional thought and movements, the principle of the rule of law, and constitutional review from various perspectives. The relationship between constitutional review, the rule of law, and democracy is evaluated, with a particular focus on the issue of legitimacy. The study proceeds from the assumption that constitutional review is a necessity for democratic political regimes. In the second chapter, a comparative analysis is conducted to reveal how the institutional structures of constitutional review relate to the levels of democracy in different countries. For this purpose, countries were classified according to their democracy levels based on Freedom House data, and a distinction was drawn between full and electoral democracies. The research then sought to answer the question:“Are there significant differences between the structures of constitutional review institutions in full and electoral democracies?”Within this framework, the constitutional review institutions of full democracies (Germany, France, the United States, and Austria) and electoral democracies (Hungary, Georgia, India, and Albania) were comparatively examined. The analysis was carried out through document review of the constitutions and relevant laws of the selected countries, focusing on criteria such as the number of members, appointment methods, term length, reappointment rules, and qualifications required for membership. The findings indicate that the institutional structures of constitutional review do not systematically differ according to the identified democracy levels.
Benzer Tezler
- Rights of future generation: Right to environment and access to natural resources
Gelecek nesillerin hakları: Çevre hakkı ve doğal kaynaklara erişim
AFRA TEREN GÜRLÜLER
Yüksek Lisans
İngilizce
2023
HukukGalatasaray ÜniversitesiKamu Hukuku Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. DEMİRHAN BURAK ÇELİK
- Batı demokrasilerinde siyasal katılma ve açıklık ilkesi
Başlık çevirisi yok
SUAVİ TUNCAY
Yüksek Lisans
Türkçe
1989
Siyasal BilimlerDokuz Eylül ÜniversitesiKamu Yönetimi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ARİF ERSOY
- Türkiye'de işçi sendikalarının baskı grubu olarak ekonomik gelişmedeki işlevi
Başlık çevirisi yok
ÜMRAN AKYÜZ
- Milli Mücadele'den Cumhuriyet'e geçişte ve çok partili ilk sistemde basın-iktidar ilişkileri (1920-1927)
Başlık çevirisi yok
NURETTİN GÜZ
Doktora
Türkçe
1988
Türk İnkılap TarihiAnkara Üniversitesiİnkılap Tarihi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. SÜLEYMAN ARSLAN