Tedarik zincirinde yapay zeka uygulamaları: Bibliyometrik bir çalışma
Applications of artificial intelligence in supply chain: A bibliometric study
- Tez No: 971625
- Danışmanlar: PROF. DR. MUSTAFA CAHİT UNGAN
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Çalışma Ekonomisi ve Endüstri İlişkileri, Labour Economics and Industrial Relations
- Anahtar Kelimeler: Yapay Zekâ, Tedarik Zinciri Yönetimi, Blok Zinciri, Artificial Intelligence, Supply Chain Management, Blockchain
- Yıl: 2024
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Sakarya Üniversitesi
- Enstitü: İşletme Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: İşletme Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Üretim Yönetimi ve Pazarlama Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu yüksek lisans tezi, 2013–2023 yılları arasında YZ uygulamalarının TZY'ne nasıl entegre edildiğini bibliyometrik yöntemlerle kapsamlı bir biçimde ele almaktadır. Çalışmanın temel amacı, Endüstri 4.0 ve dijital dönüşüm çağında YZ teknolojilerinin lojistik süreçlerine yaptığı katkıları ve bu alandaki başlıca araştırma odaklarını, işbirliği ağlarını ve kurumsal etkileşimleri ortaya koymaktır. Özellikle“talep tahmini”,“süreç optimizasyonu”ve (Blockchain) temaları etrafında şekillenen analizler, akademik üretkenlik ve bilgi paylaşımı dinamiklerini derinlemesine incelemektedir. Araştırma kapsamında Scopus ve Web of Science veri tabanlarından taranan 1.237 makale, PRISMA (Tercihli Sistematik İnceleme ve Meta-Analiz Kapsam Kılavuzu) kriterlerine uygun olarak başlık, özet ve tam metin düzeyinde titizlikle seçilmiş; dışlama ve dahil etme kuralları net biçimde uygulanarak nihai örneklem belirlenmiştir. Nicel göstergeler; R dili ve bibliometrix paketi kullanılarak yıllık yayın artış hızı, toplam ve ortalama atıf sayıları ile h-indeksi gibi metrikler üzerinden hesaplanmış; görselleştirme için VOSviewer ile anahtar kelime eşeşizleştirme (co-occurrence) ve kurumlararası işbirliği haritaları oluşturulmuştur. Bulgular, YZ–TZY alanında 2013–2016 arası dönemin düşük üretim seviyesinden 2017 itibarıyla“talep tahmini”ve“süreç optimizasyonu”odaklı çalışmalarda hızlı bir yükselişe işaret ettiğini ortaya koymaktadır.“Blokzincir”temalı araştırmaların 2020 sonrası ivme kazandığı ve yeni uluslararası işbirliği fırsatlarının doğduğu tespit edilmiştir. Disiplinler arası dağılımda Bilgisayar Bilimleri (%38), Mühendislik (%27) ve İşletme (%20) baskın konumdadır; Sağlık ve Çevre Bilimleri gibi alanlarda ise çalışmalar sınırlı kalmaktadır. Kurumsal ağ analizi, ABD, Çin ve Almanya merkezli üniversitelerin literatürde merkezi düğümler olduğunu göstermiş, Journal of Supply Chain Management ve International Journal of Production Research dergileri en yüksek yayın ve atıf etkisini yaratmıştır.
Özet (Çeviri)
This master's thesis provides a comprehensive bibliometric analysis of how Artificial Intelligence (AI) applications have been integrated into Supply Chain Management (SCM) between 2013 and 2023. The primary aim of the study is to reveal the contributions of AI technologies to logistics processes in the era of Industry 4.0 and digital transformation, as well as to identify the main research focuses, collaboration networks, and institutional interactions in this field. Analyses centered on themes such as“demand forecasting,”“process optimization,”and“blockchain”explore academic productivity and knowledge-sharing dynamics in depth. A total of 1,237 articles retrieved from the Scopus and Web of Science databases were meticulously screened at the title, abstract, and full-text levels according to PRISMA (Preferred Reporting Items for Systematic Reviews and Meta-Analyses) guidelines. Clear inclusion and exclusion criteria were applied to arrive at the final sample. Quantitative indicators—such as annual publication growth rate, total and average citation counts, and h-index—were calculated using R and the bibliometrix package. For visualization, VOSviewer was used to generate keyword co-occurrence maps and inter-institutional collaboration networks. The findings show that AI–SCM research experienced low output from 2013 to 2016, followed by a rapid increase from 2017 onward in studies focused on demand forecasting and process optimization. Research on“blockchain”accelerated after 2020, spawning new international collaboration opportunities. In terms of disciplinary distribution, Computer Science (38 %), Engineering (27 %), and Business (20 %) dominate, whereas fields such as Health and Environmental Sciences remain underrepresented. Institutional network analysis highlights universities in the USA, China, and Germany as central nodes in the literature, and the Journal of Supply Chain Management and International Journal of Production Research emerge as the most influential journals by publication volume and citation impact.
Benzer Tezler
- Tedarik zincirinde yapay zekâ uygulamaları
Artificial intelligence application in supply chain management
ALİREZA BERENJFOROSHAZAR
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
Yönetim Bilişim Sistemleriİstanbul Rumeli Üniversitesiİşletme Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ NİL KONYALILAR
- Yiyecek içecek sektöründe endüstri 4.0 uygulamaları: Yöneticiler ve tüketiciler üzerine bir araştırma
Industry 4.0 applications in food and beverage industry: A study on managers and consumers
ŞULE DEMİR
Doktora
Türkçe
2025
Gastronomi ve Mutfak SanatlarıBalıkesir ÜniversitesiGastronomi ve Mutfak Sanatları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ŞİMAL YAKUT AYMANKUY
- Tedarik zincirinde blokzinciri ve yeni teknoloji uygulamaları
Blockchain and new technology applications in supply chain
MUSTAFA EROĞLU
- Tedarik zincirinde maliyet düşürme stratejileri: küresel bulanık multımoora yaklaşımı ile çin'deki tedarikçilerin değerlendirilmesi
Cost reduction strategies in supply chain: evaluating suppliers in china with the spherical fuzzy multimoora approach
OYA KOVAR
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
Endüstri ve Endüstri MühendisliğiSakarya ÜniversitesiEndüstri Mühendisliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. MERVE CENGİZ TOKLU
- Yapay zeka teknikleri ile tedarik zincirinde ön sipariş tahmini
Backorder prediction in the supply chain with artificial intelligence techniques
SİMGE KARABAĞ
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
Endüstri ve Endüstri MühendisliğiBursa Uludağ ÜniversitesiEndüstri Mühendisliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. NURSEL ÖZTÜRK