Fen derslerinde keşif aşamasında öğrenci merkezli öğretim faaliyetlerini uygulamaya yönelik sınıf öğretmenlerinin eğilimlerinin ölçülmesi
Measuring the disposisions of classrom teachers to implement student-centered teaching activities in the exploratory phase in science courses
- Tez No: 970044
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ VOLKAN VAROL
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Eğitim ve Öğretim, Education and Training
- Anahtar Kelimeler: Öğretmen eğilimi, Öğrenci merkezli öğretim, Bilimsel süreç becerileri, Sorgulamaya dayalı öğrenme, STEM etkinlikleri, Teacher disposition, Student centered education, Scientific process skills, Inquiry based learning, STEM activities
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Sinop Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Temel Eğitim Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu araştırmanın amacı, ilkokul sınıf öğretmenlerinin fen bilimleri derslerinde, özellikle keşif aşamasında öğrenci merkezli bilimsel araştırma faaliyetlerini uygulamaya yönelik eğilimlerini belirlemek ve bu eğilimleri ölçmeye yönelik geçerli ve güvenilir bir ölçek geliştirmektir. Yapılandırmacı öğrenme kuramı, sorgulama temelli öğrenme yaklaşımı ve Loxley'nin üç aşamalı fen öğretimi modeli temelinde şekillenen araştırma, nicel araştırma yöntemlerinden tarama modeliyle yürütülmüştür. Araştırma iki aşamalı olarak planlanmış; ilk aşamada 36 maddelik bir taslak ölçek geliştirilmiş, ön uygulamada 200 sınıf öğretmeninden elde edilen verilerle açımlayıcı faktör analizi (AFA) gerçekleştirilmiş ve yapı dört faktörlü 23 maddelik bir forma indirgenmiştir. Faktörler;“Tartışma ve Fikir Paylaşımını Destekleme”,“Yapılandırıcı Öğrenme Sürecine Rehberlik”,“Gözlem ve Ön Bilgi Temelli Düşünmeyi Teşvik”ve“Yansıtıcı Düşünme ve Bilimsel Akıl Yürütmeyi Geliştirme”şeklinde adlandırılmıştır. Yapı doğrulayıcı faktör analizi (DFA) ile test edilmiş, modelin CFI = .936, RMSEA = .048 ve χ²/df = 1.629 gibi güçlü uyum indekslerine sahip olduğu görülmüştür. Ölçeğin AVE, CR ve Cronbach's Alpha değerleri yüksek bulunarak geçerlik ve güvenirliği desteklenmiştir. Nihai uygulamada 280 öğretmenden elde edilen verilerle öğretmenlerin eğilim düzeyleri analiz edilmiş, eğilimlerin unvan, yaş, kıdem ve öz yeterlik algısı gibi değişkenlere göre farklılık gösterdiği, ancak cinsiyet ve sınıf mevcudu açısından anlamlı fark oluşmadığı belirlenmiştir. Araştırma, öğrenci merkezli öğretimin yaygınlaştırılmasına ve öğretmen eğitim programlarının yeniden yapılandırılmasına yönelik önemli öneriler sunmaktadır.
Özet (Çeviri)
The purpose of this study is to determine the tendencies of primary school teachers to implement student-centered scientific inquiry activities during the exploration phase of science lessons and to develop a valid and reliable scale to measure these tendencies. Grounded in constructivist learning theory, inquiry-based learning, and Loxley's three-phase science teaching model, the research employed a quantitative survey design and was conducted in two stages. In the first stage, a draft scale consisting of 36 items was developed. Using data from a pilot sample of 200 primary teachers, exploratory factor analysis (EFA) was performed, resulting in a 23-item scale with four factors.The factors were named:“Supporting Discussion and Idea Sharing,”“Guiding the Constructive Learning Process,”“Encouraging Observation and Prior Knowledge-Based Thinking,”and“Fostering Reflective Thinking and Scientific Reasoning.”The structure was tested through confirmatory factor analysis (CFA), revealing strong model fit indices (CFI = .936, RMSEA = .048, χ²/df = 1.629). The scale demonstrated acceptable values for AVE, CR, and Cronbach's Alpha, confirming its validity and reliability.In the main application, data from 280 teachers were analyzed. The results showed that teachers exhibited moderate to high tendencies toward student-centered practices. Significant differences were found based on rank, age, experience, and self-efficacy perceptions, whereas no significant differences were observed based on gender or class size. The study highlights the importance of supporting student-centered instruction and offers valuable recommendations for restructuring teacher education programs and in-service training aligned with modern science education goals.
Benzer Tezler
- Exploring design based learning activities in 2nd grade science classrooms
2. sınıf bilim sınıflarında tasarım tabanlı öğrenme aktivitelerinin keşfedilmesi
ÖZLEM YAPRAK BOSTANCI
Yüksek Lisans
İngilizce
2024
Eğitim ve ÖğretimOrta Doğu Teknik ÜniversitesiEğitim Programları ve Öğretim Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ ELİF ÖZTÜRK
- Matematik öğretmen adaylarının matematiksel anlama boyutlarına yönelik etkinlik tasarım süreçlerinin incelenmesi: Çember ve daire
The investigation of prospective mathematics teachers' activity design processes for mathematical understanding dimensions: Circle and circular region
RAHİME ÇELİK GÖRGÜT
Doktora
Türkçe
2020
Eğitim ve ÖğretimGazi ÜniversitesiMatematik ve Fen Bilimleri Eğitimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. YÜKSEL DEDE
- Resim sanatının mimari tasarım stüdyolarına etkisi: Bir stüdyo deneyimi
The effect of painting art on architectural design studios: A studio experience
MUSTAFA TAŞCI
- Matematik eğitiminde üstbilişsel sorularla zenginleştirilmiş ev ödevleri: Eylem araştırması
Homeworks enriched with metacognitive questions in mathematics education: Action research
MERT BURAK AYDEMİR
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
Eğitim ve ÖğretimSivas Cumhuriyet ÜniversitesiMatematik ve Fen Bilimleri Eğitimi Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ HANDAN DEMİRCİOĞLU
- Fen bilimleri dersinde zihin haritaları tekniği kullanımının akademik başarı ve tutuma etkisi
The effect of using mind maps technique on academic achievement and attitude in science education course
BÜŞRA ÇALIŞKAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
Eğitim ve ÖğretimBartın ÜniversitesiMatematik ve Fen Bilimleri Eğitimi Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ AHMET VOLKAN YÜZÜAK