Geri Dön

5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanununa göre cezayı ağırlaştırma yasağı

Prohibition of reformatio in peius

  1. Tez No: 970043
  2. Yazar: ÖZENÇ AFACAN
  3. Danışmanlar: DOÇ. DR. HALUK TOROSLU
  4. Tez Türü: Yüksek Lisans
  5. Konular: Hukuk, Law
  6. Anahtar Kelimeler: Criminal sentence, legal remedy, right to a fair trial, security measures, appeal in favor of the defendant
  7. Yıl: 2025
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: İhsan Doğramacı Bilkent Üniversitesi
  10. Enstitü: Ekonomi ve Sosyal Bilimler Enstitüsü
  11. Ana Bilim Dalı: Hukuk Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Kamu Hukuku Bilim Dalı
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Cezayı ağırlaştırma yasağı, modern ceza muhakemesi hukukunun en temel ilkelerindendir. Cezayı ağırlaştırma yasağı, sanığın, cezasının arttırılabileceği korkusuyla, hakkında verilen ceza hükmüne karşı başvurabileceği kanun yollarına başvurmasının engellenmemesi amacıyla kabul edilmiştir. Yasak, bu yönüyle, adil yargılanma hakkının ve bu kapsamda kanun yollarına başvurma hakkının etkili bir şekilde hayata geçirilebilmesi için kilit öneme sahiptir. Bu nedenle, sanığın aleyhine kanun yolu başvurusu olmaması halinde, kanun yolu aşamasında sanığın cezasının ağırlaştırılmamasına yönelik yapılan düzenlemeler, sanığın adil yargılanma hakkının etkin bir şekilde teminat altına alınabilmesi bakımından son derece önemlidir. Cezayı ağırlaştırma yasağı; istinaf, temyiz, yargılamanın yenilenmesi ve kanun yararına bozma kanun yolları bakımından açık bir şekilde düzenlenmiştir. Yasağa, ayrıca Cumhuriyet savcısının kanun yollarına başvurmasını düzenleyen maddede de yer verilmiş olması, yasağın adil yargılanma hakkıyla doğrudan bağlantısı ve hukuk vi devleti ilkesi nedeniyle, yasağın uygulanma ihtimali bulunan diğer kanun yolları bakımından da uygulanması şarttır. Cezayı ağırlaştırma yasağı, sadece sanık lehine kanun yolu başvurusunun bulunması durumunda, yalnızca ceza hükümleri bakımından ve sonuç ceza itibariyle geçerlidir. Suçun niteliği, maddi hatalar, muhakeme kuralları veya muhakeme giderleri yasak kapsamında değerlendirilemez. Hapis cezasının ertelenmesi, tekerrür ve koşullu salıverme hükümleri de yasak kapsamında değerlendirilmelidir. Mevcut kanuni düzenlemelere gore güvenlik tedbirlerinin de yasak kapsamında değerlendirilmesi mümkün olmamakla birlikte, güvenlik tedbirlerinin de cezayı ağırlaştırma yasağı kapsamında güvence altına alınması için kanuni düzenleme yapılması uygun olacaktır.

Özet (Çeviri)

The prohibition of reformatio in peius is one of the most fundamental principles of modern criminal procedure law. This prohibition was established to ensure that a defendant is not deterred from seeking legal remedies against a conviction due to fear that the sentence might be increased. In this respect, the prohibition has a crucial role in effectively securing the right to a fair trial and, within that scope, the right to appeal. Therefore, provisions that prevent the aggravation of the defendant's sentence during the appellate stage -when there is no appeal filed against the defendant- are of great importance in guaranteeing the effective protection of the defendant's right to a fair trial. The prohibition of reformatio in peius is explicitly regulated in relation to appellate remedies such as appeal, cassation, retrial, and revision in favor of the law. Moreover, the inclusion of this prohibition in the provision governing the prosecutor's right to iv appeal further underlines its direct connection to the right to a fair trial and the principle of the rule of law. Thus, the prohibition must also be applied to other legal remedies where it might be applicable. This prohibition is valid only when the legal remedy is sought in favor of the defendant, and it applies solely to criminal sanctions, and only with respect to the final sentence. Matters such as the classification of the offense, factual errors, procedural rules, or court costs do not fall within the scope of the prohibition. Suspension of imprisonment, recidivism, and parole conditions should also be considered within the scope of this prohibition. Although current legal regulations do not allow security measures to be covered under this prohibition, it would be appropriate to introduce legal provisions to include them under the protection of the prohibition against increasing a sentence.

Benzer Tezler

  1. Cumhuriyet savcısının kovuşturmaya yer olmadığına dair kararı ve denetimi

    Decision of the public prosecutor regarding no necessity for prosecution and recourse against it

    CENGİZ TOPEL ÇİFTCİOĞLU

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2013

    Hukukİstanbul Kültür Üniversitesi

    Kamu Hukuku Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. DURMUŞ TEZCAN

  2. Türk Ceza Hukukunda müsadere kurumu

    Confiscation institution in Turkish Criminal Code

    HÜSEYİN ACAR

    Doktora

    Türkçe

    Türkçe

    2019

    HukukÇankaya Üniversitesi

    Kamu Hukuku Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. DOĞAN SOYASLAN

  3. Kaçakçılıkla Mücadele Kanununda düzenlenen suçlara yönelik soruşturmalarda arama ve elkoyma

    Search and seizure in investigations of criminality regulated by the Anti Smuggling Law

    MUHAMMED SATUK BUĞRAHAN ATAN

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2024

    HukukAnkara Yıldırım Beyazıt Üniversitesi

    Kamu Hukuku Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. HAKAN ABDÜLHAMİD YAVUZ

  4. Türk Ceza Hukuku'nda hapis cezasının ertelenmesi (TCK m.51)

    Suspension of prison sentence in Turkish Criminal Law (TCL article 51)

    ÖZGE NACAR

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2022

    HukukDokuz Eylül Üniversitesi

    Kamu Hukuku Ana Bilim Dalı

    DR. ÖĞR. ÜYESİ PINAR BACAKSIZ

  5. 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanununda iddianamenin iadesi kurumu

    Restitution of indictment in Criminal Prosedure Law no.5271

    ALPASLAN ŞİRİN

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2016

    HukukBahçeşehir Üniversitesi

    Kamu Hukuku Ana Bilim Dalı

    YRD. DOÇ. DR. MEHMET SİNAN ALTUNÇ