Sermet Muhtar Alus'un yazılarında geç dönem Osmanlı müzik hayatı: Mekanlar ve müzisyenler
The musical life of the late Ottoman period in the writings of Sermet Muhtar Alus: Venues and musicians
- Tez No: 970029
- Danışmanlar: PROF. DR. ONUR GÜNEŞ AYAS
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Tarih, History
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Yıldız Teknik Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Atatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Atatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu tez, gazeteci ve yazar Sermet Muhtar Alus'un yazılarını merkeze alarak geç dönem Osmanlı İstanbul'unda müzik hayatını incelemeyi amaçlamaktadır. Alus'un 1931 ile 1952 yılları arasında çeşitli gazete ve dergilerde yayımlanan metinleri döneme ait tanıklıklar içermesi bakımından müzik tarihi araştırmaları açısından dikkate değer bir kaynak sunmaktadır. Ancak Alus'un yazıları müzik tarihi bağlamında şimdiye dek müstakil bir incelemeye tabi tutulmamıştır. Bu çalışma öncelikle Alus'un süreli yayınlardaki bütün yazılarını tarayarak geç dönem Osmanlı İstanbul'unda müziğe dair yazıları tespit etmeyi amaçlamıştır. Tezin Alus'un hayatına odaklanan bölümünde yazarın doğduğu ve yetiştiği çevre, eğitim hayatı ve yazarlık kariyeri incelenmiştir. Yazarın neden 19. yüzyıl sonu ve 20. yüzyıl başı İstanbul'una odaklandığı tartışılmış, bu bağlamda, Svetlana Boym'un“düşünsel nostalji”kavramına başvurularak Alus'un geçmişle kurduğu ilişki analiz edilmiştir. Çalışmanın mekanlara odaklanan bölümünde ise Alus'un yazılarında tespit edilen müzikli mekânlar sınıflandırılarak incelenmiştir. İstanbul konutları, eğlence mekânları ve kamusal alanlarda müzik icrası sınıf, toplumsal cinsiyet ve kültürel temsil bağlamlarında değerlendirilmiştir. Çalışmanın son kısmındaysa yazarın metinlerinde yer verdiği müzisyenlere odaklanılmış ve incesaz takımında yer alan amatör ve profesyonel icracılar ile kantocular ve çengiler incelenmiştir. Bu müzisyenler, Alus'un anlatıları ve mevcut biyografik literatür karşılaştırılarak analiz edilmiştir. Bu tez, Alus'un yazılarını hem tarihsel belge hem de kültürel anlatı olarak ele alarak, Osmanlı müzik tarihçiliğine katkı sunmayı hedeflemektedir.
Özet (Çeviri)
OF SERMET MUHTAR ALUS: VENUES AND MUSICIANS This thesis aims to examine the musical life in late Ottoman Istanbul by focusing on the writings of journalist and writer Sermet Muhtar Alus. Alus's texts, which were published in various newspapers and magazines between 1931 and 1952, provide a remarkable source for music history research as they contain testimonies of the period. However, Alus's writings have not been subjected to an independent analysis in the context of music history until now. This study first aims to identify the writings on music in late Ottoman Istanbul by scanning all Alus's writings in periodicals. In the part of the thesis focusing on Alus's life, the environment in which the author was born and raised as well as his education and writing career are analyzed. It discusses why the author focused on late 19th and early 20th century Istanbul and in this context, Svetlana Boym's concept of“reflective nostalgia”is applied to analyze Alus's relationship with the past. In the section of the study focusing on the venues, the musical venues identified in Alus's writings were analyzed by categorized. The performance of music in Istanbul residences, entertainment venues and public spaces is analyzed in terms of class, gender and cultural representation. The last part of the study focuses on the musicians that the author includes in his texts and analyzes the amateur and professional performers in the incesaz team, canto players and çengis. These musicians are analyzed by comparing Alus' narratives with the existing biographical literature. This thesis aims to contribute to the historiography of Ottoman music by analyzing Alus's writings as both historical documents and cultural narratives.
Benzer Tezler
- Sermet Muhtar Alus'un eserlerinde İstanbul mekân - kimlik - hafıza
Istanbul in the works of Sermet Muhtar Alus space - identity - memory
YAKUP ÖZTÜRK
Doktora
Türkçe
2015
Türk Dili ve EdebiyatıFatih ÜniversitesiTürk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. SEZAYİ ÇOŞKUN
- Sermet Muhtar Alus'un“İstanbul'un Geçmiş Günlerinde Yeme İçme”eseri üzerine söz varlığı incelemesi
Vocabulary analysis on Sermet Muhtar Alus's work“Eating and Drinking in the Past Days of Istanbul”
CENNET SERT
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
Türk Dili ve EdebiyatıTrakya ÜniversitesiTürk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ LEVENT DOĞAN
- Sermet Muhtar Alus`un romanları üzerine bir inceleme
A study on Sermet Muhtar Alus`novels
BURHAN ALIÇ
Yüksek Lisans
Türkçe
2006
Halk Bilimi (Folklor)Atatürk ÜniversitesiTürk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
PROF.DR. BİLGE SEYİDOĞLU
- Sermet Muhtar Alus'un romanlarında ve öykülerinde eski İstanbul
The Old Istanbul in Sermet Muhtar Alus's stories and novels
NESLİHAN SEVEN
Yüksek Lisans
Türkçe
2006
Türk Dili ve EdebiyatıYüzüncü Yıl ÜniversitesiTürk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
DOÇ.DR. ALAATTİN KARACA
- Sermet Muhtar Alus'un eserlerinde sosyal meseleler
Social issues in the works of Sermet Muhtar Alus
REYHAN ELMAS KELEŞ
Doktora
Türkçe
2009
Türk Dili ve EdebiyatıMarmara ÜniversitesiTürk Edebiyatı Bölümü
DOÇ. DR. MUHAMMET GÜR