Üriner sistem taş hastalığı tanısıyla izlenen çocukların takip ve tedavi sonuçlarının değerlendirilmesi
Evaluation of follow-up and treatment outcomes in children monitored with a diagnosis of urinary system stone disease
- Tez No: 969358
- Danışmanlar: DOÇ. DR. SERRA SÜRMELİ DÖVEN
- Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
- Konular: Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları, Child Health and Diseases
- Anahtar Kelimeler: Çocuklarda Ürolitiazis, Hiperkalsiüri, Hipositratüri, Nefrokalsinozis, Sistinüri, Cystinuria, Hypercalciuria, Hypocitraturia, Nephrocalcinosis, Pediatric Urolithiasis
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Mersin Üniversitesi
- Enstitü: Tıp Fakültesi
- Ana Bilim Dalı: Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Giriş ve amaç: Üriner sistem taş hastalığı, çocukluk döneminde tekrarlayıcı özelliği, böbrek fonksiyonları üzerindeki uzun dönemde etkileri ve yüksek morbidite oranları nedeniyle pediatrik nefrolojide özel bir ilgi alanı oluşturur. Bu çalışmada, merkezimizde süt çocuğu ve çocukluk döneminde üriner sistem taş hastalığı sebebiyle takip edilen hastaların demografik, klinik, laboratuvar bulgularının ve 12 aylık izlem sonuçlarının değerlendirilmesi amaçlanmıştır. Yöntem: Retrospektif kesitsel olarak tasarlanan bu araştırmaya, tanı kriterlerini sağlayan 153 hasta dahil edilmiştir. Hastaların demografik özellikleri (yaş, cinsiyet), başvuru şikayetleri, beslenme alışkanlıkları (anne sütü, mama, tuz alımı, su tüketimi), laboratuvar parametreleri (serum kalsiyum, ürik asit, parathormon, 25(OH)D3 düzeyleri), tam idrar tetkiki ve spot idrarda metabolik risk faktörleri (Kalsiyum/kreatinin, ürik asit/kreatinin, Sitrat/kreatinin, Oksalat/kreatinin, Sistin/kreatinin, Sodyum/potasyum oranı), ayrıca başlangıç ve 6-12. ay ultrasonografi bulguları (taş yok, küçülme, stabil, büyüme) kayıt altına alınmıştır. Süt çocukları (<24 ay) ve çocuklar (≥24 ay) klinik ve metabolik bulgular açısından istatistiksel olarak karşılaştırılmıştır. Bulgular: Çalışma grubundaki 153 hastanın ortalama tanı yaşı 58,1 ± 34,4 ay (yaklaşık 4.8 yıl) olup, erkek çocuklar %51'ini, kız çocuklar ise %49'unu oluşturuyordu. Hastalara üriner sistem taş hastalığı tanısı çoğunlukla rutin kontroller sırasında konulmuştur (%35,3). Başvuru şikayetleri, sırasıyla karın ağrısı/renal kolik (%26,1), dizüri (%17,0), huzursuzluk (%15,7), makroskobik hematüri (%9,8), kusma (%7,2), taş düşürme (%5,9), ateş (%4,6), iştahsızlık (%4,6), idrarda kötü koku (%2), turuncu-pembe bez (%0.7), mikroskobik hematüri (0.7) olarak kaydedilmiştir. Metabolik bozukluk olarak en sık hiperkalsiüri (%22,4), hipositratüri (%15,9) ve hiperoksalüri (%8,0) tespit edilmiştir. Anne-baba akrabalığı %34, ailede taş öyküsü %51,6, yenidoğan döneminde yatış oranı %22,2 olarak saptanmıştır. Ayrıca, 6. ve 12. ay ultrasonografik izlemde sırasıyla 3 taşsızlık oranı %24,3 ve %45,0, taşta küçülme %38,5 ve %25,0, stabil kalma %31,1 ve %22,9, taşta büyüme ise %6,1 ve %7,1 olarak kaydedilmiştir. Altıncı ay izlemlerinde taş boyutunda büyüme olan hastalarda hiperkalsemi daha fazla görülüyordu (p=0,04). On ikinci ay izlemlerinde D vitamini alan hastalarda taşın yok olma durumu taşın stabil olmasına göre daha fazlaydı (p=0,02). Taşı olmayan çocukların 12. ay izlemlerinde metabolik risk faktörü varlığı taşı büyüyen çocuklara göre daha fazlaydı (p=0,01). Süt çocukları (<24 ay) ile çocuk grubu (≥24 ay) karşılaştırıldığında makroskobik hematüri sıklığı büyük yaş grubunda anlamlı olarak daha yüksek saptanırken (p=0,03), iki grup arasında hiperkalsiüri, hipositratüri, hiperürikozüri ve taş lokalizasyonu açısından istatistiksel olarak anlamlı fark bulunmamıştır (p>0,05). Sonuç: Çocukluk çağı üriner sistemi taş hastalığının en sık rutin kontroller sırasında rastlantısal olarak tespit edilmesi, ailede taş üyküsü ile birlikte anne-baba akrabalığı olan çocukların üriner sistem taş hastalığı gelişimi açısından takip edilmesi gerektiğini göstermektedir. Elde edilen bulgular, pediyatrik taş hastalığının yönetiminde multidisipliner yaklaşımın (metabolik inceleme, beslenme danışmanlığı, çocuk üroloji izlemi) önemini vurgulamakta; özellikle metabolik bozukluklara yönelik erken tanı ve tedavi ile hastalığın prognozunun iyileştirilebileceğini ortaya koymaktadır. On iki aylık takip sürecinde hastaların önemli bir kısmında taşsızlık sağlanmış ve bu durum, tedaviye erken dönemde başlanmasının klinik başarı üzerindeki belirleyici rolünü desteklemektedir.
Özet (Çeviri)
Introduction and Objective: Urolithiasis in childhood is a notable concern in pediatric nepHrology due to its recurrent nature, long-term effects on renal function, and high morbidity rates. This study aimed to evaluate the demograpHic, clinical, and laboratory findings, as well as the 12-month follow-up outcomes, of infants and children diagnosed with urinary system stone disease at our center. Methods: This retrospective cross-sectional study included 153 patients who met the diagnostic criteria. DemograpHic characteristics (age, sex), presenting symptoms, dietary habits (breastfeeding, formula use, salt intake, water consumption), laboratory parameters (serum calcium, uric acid, parathyroid hormone, and 25(OH)D3 levels), urinalysis, and metabolic risk factors in spot urine samples (calcium/creatinine, uric acid/creatinine, citrate/creatinine, oxalate/creatinine, cystine/creatinine, sodium/potassium ratio) were recorded. UltrasonograpHic findings at baseline and at 6 and 12 months (no stone, regression, stable, progression) were also documented. Clinical and metabolic findings were statistically compared between infants (<24 months) and children (≥24 months). Results: The mean age at diagnosis among the 153 patients was 58,1 ± 34.4 months (approximately 4.8 years). Males comprised 51% of the cohort and females 49%. In most cases, urinary tract stones were diagnosed incidentally during routine check-ups (35,3%). The most common presenting symptoms were abdominal pain/renal colic (26,1%), dysuria (17,0%), irritability (15,7%), macroscopic hematuria (9,8%), vomiting (7,2%), stone passage (5,9%), fever (4,6%), loss of appetite (4,6%), foul-smelling urine (2%), orange-pink diaper staining (0,7%), and microscopic hematuria (0,7%). The most frequent metabolic abnormalities identified were hypercalciuria (22,4%), hypocitraturia (15,9%), and hyperoxaluria (8,0%). Parental consanguinity was observed in 34% of patients, 5 and a family history of stones was present in 51,6%. Hospitalization during the neonatal period was recorded in 22,2% of cases. At 6 and 12 months of ultrasonograpHic follow-up, stone-free rates were 24,3% and 45,0%, respectively; stone regression was noted in 38,5% and 25,0%, stability in 31,1% and 22,9%, and stone progression in 6,1% and 7,1%. Hypercalcemia was significantly more common in patients with stone progression at the 6-month follow-up (p=0,04). At 12 months, patients receiving vitamin D supplementation were more likely to be stone-free than those with stable stones (p=0,02). The presence of metabolic risk factors was significantly higher in stone-free children compared to those with stone progression at 12 months (p=0,01). Comparison between infants and children revealed a significantly higher frequency of macroscopic hematuria in older children (p=0,03); however, no significant differences were found in hypercalciuria, hypocitraturia, hyperuricosuria, or stone location (p>0,05). Conclusion: The frequent incidental detection of urinary tract stones during routine check-ups and the higher risk in children with parental consanguinity and a family history of stones empHasize the need for close monitoring in these groups. The findings highlight the importance of a multidisciplinary approach—encompassing metabolic evaluation, dietary counseling, and pediatric urology follow-up—in managing pediatric urolithiasis. Early diagnosis and targeted treatment of metabolic disorders can significantly improve prognosis. The 12-month follow-up demonstrated a substantial rate of stone resolution, underlining the critical role of early intervention in achieving clinical success.
Benzer Tezler
- Üriner sistem taş hastalığı olan çocukların retrospektif değerlendı̇rı̇lmesi
Retrospective evaluation of children with urinary tract stone disease
İSMAİL ERSAN CAN
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2016
NefrolojiGaziantep ÜniversitesiÇocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. AYŞE BALAT
- Kliniğimizde takip edilen Henoch-Schönlein purpurası tanılı çocuk hastaların klinik ve laboratuvar özelliklerinin değerlendirilmesi
Kliniğimizde takip edilen Henoch-Schönlein purpurası tanılı çocuk hastaların klinik ve laboratuvar özelliklerinin değerlendirilmesi
ESRA BİLDİK
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2023
Çocuk Sağlığı ve HastalıklarıBolu Abant İzzet Baysal ÜniversitesiÇocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. HALİL İBRAHİM ATASOY
- Çocukluk çağı üriner sistem taş hastalığınınetiyolojik değerlendirmesi ve izlem sonuçları
Etiological evaluation and follow-up results ofchildhood urinary tract stone disease
MESUT SAYGIN
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2022
Çocuk Sağlığı ve Hastalıklarıİstanbul Medipol ÜniversitesiÇocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ÖNDER YAVAŞCAN
- Protein-enerji malnutrisyonlu çocuklarda renal tübüler fonksiyonlar ve böbrek boyutları
Renal size and renal tubuler functions in children with protein-energy malnutrition
AYFER GÖZÜ
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2004
Çocuk Sağlığı ve HastalıklarıDicle ÜniversitesiÇocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
DOÇ.DR. AYDIN ECE
- Doğumsal böbrek ve üriner sistem anomalisi olan olgularda prenatal risk faktörlerinin araştırılması
Congenital anomalies of the kidney and urinary systems of the case investigation of prenatal risk factors
HATİCE EROĞLU
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2015
Çocuk Sağlığı ve HastalıklarıDokuz Eylül ÜniversitesiÇocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ALPER SOYLU